Kitabına uydurarak el koyma
"Bir el koyma öyküsü - Tuzla Ermeni Çocuk Kampı" başlıklı sergi açıldı
Esra AKIN
Bizim hikayemizse 1950'lerde başlıyor. İstanbul Gedikpaşa'daki Ermeni Protestan Kilisesi'nin alt katındaki yetimhanede kimsesiz çocuklar kalırdı. Bu çocuklar, şimdi yerinde bir otopark olan İncirdibi Protestan İlkokulu'nda okurlardı. Kilisenin çocuklar için uygun olmadığını düşünen kilise vakfı yöneticileri, onlara en azından yazları barınacakları ve rahatça oynayabilecekleri bir mekan aramaya koyuldular. Ve 1962 yılında Tuzla'da bir arazi satın aldılar.
Bu araziye kampı, 8 - 12 yaşlarındaki 30 çocuk kendi elleriyle yaptılar. Önce çadırları kurdular. Sonra kuyu kazdılar, tulumba yaptılar, temel kazdılar. Deniz 500 metre ötedeydi. Oradan el arabalarıyla taş ve kum taşıdılar. Ağaç diktiler; domates, fasulye ektiler. Top sahası, havuz, salıncaklar yaptılar...
Ancak, 25 yıl içinde 1500 kimsesiz çocuğun faydalandığı bu kamp, 1979'da Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün mahkemeye başvurarak kilisenin elindeki tapunun iptalini istemesi, mahkemenin kabul etmesi ve arazinin eski sahibine geri verilmesiyle kapatıldı.
Kapatılmasının gerekçesi "1936 Beyannameleri"ydi. Devlet, 1936'da bütün azınlık vakıflarından mal beyanında bulunmalarını istemişti. Yargıtay 1960'larda azınlık vakıflarının mülk edinmelerinin yasadışı olduğuna karar verdi. Buna göre 1936 Beyannameleri vakıfların vakfiyesi niteliğindeydi ve eğer bu mallara ilave olarak yenilerinin edinilebileceği beyan edilmemişse, bu vakıfların mal edinmeleri kanuna aykırıydı.
Bu kararla birlikte azınlık vakıflarının mülk edinmeleri fiilen yasaklanmış oldu. Tuzla'daki, çocukların emeğiyle yapılmış kamp da bu gerekçeyle tarihe karıştı...
İnsan Hakları Derneği İstanbul Şubesi'ne bağlı Azınlık Hakları İzleme Komisyonu, Tuzla'ya gidip bu kampı buldu, son halini görüntüledi. Kampın eski ve yeni fotoğraflarını, yukarıda özeti olan hikayesiyle birlikte Çağdaş Gazeteciler Derneği Lokali'nde sergiliyor. Sergi 22 Aralık'a kadar, hatfaiçi 16.00 - 20.00, haftasonu 15.00 - 19.00 saatleri arasında açık. Yakın geçmişimizdeki bu insan hakkı ihlalini izlemek isteyenlere...