Insana yatirim ozurlu...
       Yuzbinlerce yeni mukellef, 31 Mart'ta vergi beyannamesi verecek.
       Ilk 3 aylik kazanclarinin yuzde 15 pesin vergisini odeyecek.
       Ve tam 18 gun sonra...
       Burnundan solurken secim sandiklarina gidip oy kullanacak.
       Vergi reformunu hepimiz destekledik.
       Butun saglam Bati ekonomileri, saglikli bir vergi yapisina dayalidir.
       Turkiye'nin de bu cagdasligi paylasmasi gerekir.
       Ama...
       Gercekten cagdasligi mi paylastik?
       Kuskulu.

Manzaralar

       Bugun mansetimizde Gungor Uras'in yazisi var.
       Hasan Pulur'un taksilere yazar kasa uygulamasi ile ilgili yazisi ise Aziz Nesin yasasaydi, oykulerine konu olurdu.
       Hoca da, kara mizahda onu aratmiyor.
       Dunyanin hicbir yerinde taksi soforleri musteriye fatura yazmaz.
       Hele oyle musterinin adi, vergi dairesi, vergi numarasi, muhur, imza...
       Olacak sey degil.
       Eger isterseniz, ya onundeki kucuk aparattan birkac saniyede bir fis cikartir verir...
       Ya da el yazisiyla bir fisin noktali yerindeki rakkami doldurur. O kadar.
       Siz arabadan inerken istediginiz fis elinizdedir.
       Dunyanin hicbir lokantasinda garson hesabi odeyen musterinin arkasindan kosup "size fatura kesecegiz. Isminiz, adresiniz, vergi numaraniz" diye ahiret sorulari sormaz.
       Ogluna, kizina, esine aldigin hediyeye de vergi geliyorsa, cekiver kuyrugunu gitsin.

Yazara cizere

       Merhum Ozal'in danismani Adnan Kahveci, iyi beyindi.
       KDV'yi oturtmak icin vergi iadesi uygulamasi, onun fikriydi.
       Dunya maliye literaturune gecen bir uygulamadir.
       Kahveci, Ozal'a telif kazanclarinin da tumuyle vergi disi birakilmasini onermisti.
       Adnan Kahveci, Ozal'a su gerekceyi soylemisti:
       "Efendim, fabrika yapan yatirimciya, yatirim sifirlanana kadar kazanclarini vergi disi birakiyoruz. Yani maliyet sifirlanincaya kadar. Tasa, topraga, betona, celige yatirimi bu kadar ozenle korumaya aliyoruz.
       Insana yatirimi da en az bu kadar korumaya almamiz gerekmez mi?
       Bu ulkenin aydinlari da birer ulusal yatirimdir. Sayilari azdir.
       Onlari da vergi muafiyetiyle tesvik etmeliyiz.
       Bunu yapalim ki...
       Cogalsinlar.
       Onlar toplumun lokomotifleridir."

Sonuc

       Yazara, cizere, sanatciya yatirim, yuzde 100 vergi muafiyetine sokulmadi.
       Yuzde 26 telif vergisi ve KDV odemeleri esasi getirildi.
       Bu oran ABD'de en yuksek vergi dilimlerine yakindir.
       Fakat...
       Gectigimiz donemde iktidar - medya iliskileri gerildiginde, telif ucretleri bir cesit silah olarak kullanildi.
       Sivri yazar - cizerlerin, sanatcilarin uzerine gidildi.
       "Bu odemeler gizli maastir" denildi.
       Aslinda isverene gidilse biliniyordu ki buyuk sorun olmaz.
       Ama...
       Onemli olan kisitli geliri olan emekciyi sikistirmak.
       Bu yanlisligin bir teblig ile giderilmesi beklenirken, tam tersi oldu.
       Telif kazanclari da gelir vergisi sistemi kapsamina alindi.
       Yani...
       Defter tutacak, serbest meslek kazanc makbuzu kesecek, 3 ayda bir pesin vergi odeyecek, yil sonunda vergi beyannamesi verecek.
       Ey sayin ustadlar...
       Hocanin yazdiklarini tekrarlayayim:
       "Biz, vergi vermeyelim demiyoruz.
       Verelim. Ama iste kaynagi.
       Bunca burokrasiye ne gerek var.
       Ustelik de 1 yil beklemezsiniz.
       Kesin.
       Alin."
       Yoksa, amac Adnan Kahveci'nin isaret ettigi tesvik degil, kostek mi?
       Basbakani ve 2 bakani gazeteci olan bu hukumetin boyle bir uygulamaya farkli gozle bakacagini hala ummak istiyoruz.
       Maliye camiasi Turkiye'nin ordu, Disisleri Bakanligi gibi birkac koklu ve gelenegini koruyan, saglam kurumlarindan biridir.
       Satirlar kadar satiraralarini da okuyabileceklerine inaniyoruz.
       Bu uygulama emege, aydina, sanatciya, yaratici cabalara dayali sosyal demokratlarin donemine rastlamamaliydi.
       Hele baska dunya gorusune sahip iktidarlar geldiginde nasil kullanilacagini tahmin edebilirler.

Burokrasi ve otesi

       Kimseye ve hele ozellikle uzmanlarina akil ogretmeye kalkismak gibi bir tavrimiz olamaz.
       Ama...
       Birkac gercege de isaret edelim.
       1. Vergide genel egilim, burokrasiyi azaltan ve kaynakta odemeye yonelen sistemdir.
       2. Vergi oranlari dustugu olcude, vergi gelirleri artar. Kacakcilik azalir.
       3. "Vergi beyannamesi verecek olanlar zaten yuksek gelirli olanlardir. Oylari azdir" diye dusunmek cok yanlis.
       Bunun dalga dalga kitleye siyasi davranis yansimalari vardir.
       4. Yazar, cizer, sanatci tesvik edilmezse, hele onlari ilerde baski altina alabilecek olanaklar siyasi iktidarlara sunulursa, toplumun isiklari soner.
       Bizden soylemesi.


      

Yazara E-Posta: gcivaoglu@milliyet.com.tr