|
|
İnternetten hap ticareti Reçete ile alınması zorunlu olan birçok ilaç, İtalya'da hiç bir denetim olmadan bir tıkla satılıyor. Firmalar yetkilileri önlem almaya çağırdı
Çeviri: Aslı Kayabal Kaynak: Panorama
Sanal dünyanın bir tehlikesi daha ortaya çıktı. İtalya'da 'Online mutluluk hizmetinizde!'sloganı ile hizmete giren bazı internet sitelerinde doktor reçetesi olmadan ilaç satılıyor. Bu ilaçlara ulaşmak son derece kolay. Tek yapacağınız internet adresine gitmek. Satış formu doldurulduktan sonra ilaç postayla adresinize yollanıyor. Ödeme daha sonra kredi kartıyla yapılıyor. Böylece doktorların depresyon tedavisinde önerdiği Prozac'ı hastalar kontrolsüz bir biçimde, istedikleri zaman alıp, kullanabiliyor.
Sitenin adı, "Order Prozac now". Site Prozac haplarının reklamını yapıyor. Bu hap ağır depresyon vakaları için önerilen ve şiddetli yan etkileri olan bir ilaç. Dozu ayarlanamadığı taktirde, kullananlarda saldırgan davranışların ortaya çıkmasına neden oluyor. Sitede ilacın bu tür yan etkileri birkaç satırla geçiştirilmiş. Prozac bir yan etki yapar mı, ya da şikayetiniz için gerçekten de Prozac mı gerekiyor diye araştırma yapılmadan, "Mutlu olmaya hazır mısın?" diye soruluyor.
Şeker niyetine
Benzer biçimde ilaç satımı yapan başka siteler de var. Bu sitelerde ekranı, Monica Lewinsky ve Saddam Hüseyin'in resimleri süslüyor. Bir başka site Amerikan karamelası Pez'i tanıtıyor. Mesaj açık: Haplar da karamela gibi tüketilebilir. Aslında istenilen Prozac satışının serbest bırakılması.
Prozac'ı üreten ilaç firması Lilly, bu gelişmeleri olumlu bulmuyor. Lilly'nin İtalya'daki medya sorumlusu Luciano di Cecchi: "İlacın dağıtımını yasal olmayan yollardan yürütenleri saptamak için bir araştırma yaptık." diyor ve ekliyor, "Sağlık Bakanlığı'nı bu siteleri takibe almaya davet ediyoruz. Çünkü insan sağlığı ile oynanıyor. Online ilaç satışı bütünüyle yasalara aykırı. İnternet kullanıcısı gerçekten de Prozac'a ihtiyacı olan bir hasta değil. Büyük bir ihtimalle performansını artırmak için ilaca yöneliyor ancak getirdiği risklerin farkında değil."
Viagra altı dolar
İnternette sadece psikojik hastalıklarla ilgili ilaçlar satışa sunulmuyor. Saç dökülmesine karşı ilaçlar, kilo verme ya da iktidarsızlıkla ilgili, kesinlikle doktor reçetesi gerektiren ilaçlar da kontrolsüz denetimsiz satılıyor.
İktidarsızlıkla ilgili bir site "Hoşgeldin! İktidarsızlığa son vermek için en doğru ve kısa yolu seçtin!.." diyor. Bu site kalp ve şeker gibi hastalıkları bulunan insanlarda önemli yan etkileri olan Viagra'yı doz başına altı dolardan satıyor (Dozun neyi ifade ettiği belirtilmiyor). Şişmanlığa karşı önerilen Xenical'ın web sayfasında ise "Xenical'ı doktor reçetesi olmadan satın alabilirsiniz" deniliyor.
Prozac sitesine mesaj yollayan bir genç kız, "Prozac aldığımdan beri kendimi harika bir kadın hissediyorum. Doktorum başka ilaçlar önermişti, ama ben Prozac'tan memnunum. Tıpkı Levi's'i diğer kotlara tercih ettiğim gibi" diye yazıyor. İtalya'da yaygınlaşmaya başlayan bu sitelere karşı, onların sağlık açısından zararlarını anlatan ve insanları uyaran karşı siteler oluşturuldu.
Bunlar şakaya gelmez
Xenical
Neye yarar: Şişmanlık tedavisinde kullanılıyor.
Riskleri: Bağırsaklar üzerinde yan etkileri olabilir. Doktorun önerdiği bir diyet programına bağlı kullanılması gerekiyor.
Viagra
Neye yarar: İktidarsızlığa karşı öneriliyor.
Riskleri: Kalp ilacı alanlar, tansiyon düşüklüğü ve karaciğer rahatsızlığı olanlar Viagra kullanamaz.
Propec
Neye yarar: Kelliğe karşı öneriliyor.
Riskleri: Cinsel isteksizlik ve iktidarsızlık gibi sorunlara neden olur. Kadınlarda kesinlikle kullanımı yasak.
Prozac
Neye yarar: Depresyon tedavisinde kullanılıyor
Riskleri: Tedirginlik, uykusuzluk, baş ağrısı, baş dönmesi. Bebek bekleyen kadınlarda kullanımı sakıncalı.
Hap turizm bölgelerinde
Türkiye'de son yıllarda gençler arasında uyuşturucu kullanımı arttı. Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi AMATEM'İN, 15 ilde yaşları 15-17 değişen 20 bin 245 arasında yaptığı araştırma, uyuşturucular arasında hap kullanımı oldukça yaygın olduğunu gösteriyor. Hap özellikle turizm merkezlerinde yaygın.
Argoda 'kamyon şoförleri'
Uyuşturucu tacirleri polisi yanıltmak için özel bir argo kullanıyor. İstanbul Narkotik Şube Müdürlüğü'nün verilerine göre bazı hapların argo adı:
Extacy, Capaton ve Viagra'nın çok çeşitli takma isimleri var:
Canlılık hapları, göz açıcılar, uyandırıcılar, kamyon şoförleri, yardımcı pilotlar, şeftaliler, güller, portakallar, yeşilimsiler, altı karıncalar ve ayak topları deniyor.
|
|