|
|
Vergiye 2001 düzeni
Maliye, aralarında özel işlem ve iletişim vergilerinin devamı ile KDV iadelerinde değişikliğin yer aldığı alternatif öneriler hazırlıyor
ZÜLFİKAR DOĞAN Ankara
Gelecek yılın bütçe hazırlıklarıyla birlikte, vergi gelirlerinde artış sağlayacak yeni düzenlemeler gündeme geldi. 2000 yılı bütçesinde 24 katrilyon lira olarak hedeflenen vergi gelirlerinin, 2001’de 28 - 29 katrilyon liraya yükseltilmesi amaçlanıyor.
Bu çerçevede, ücretlilere vergi iadesinin kaldırılması da tartışmaya açılırken, hükümetin uygulamanın devamından yana olduğu öğrenildi. Ancak iadenin kaldırılma olasılığına karşı alternatif arayışı başladı. Maliye yetkilileri “vergi iadesi kaldırılsa bile, hükümetin bu düzeyde bir ilave geliri ücretlilere ve emeklilere sağlanması düşüncesinde olduğunu" belirtti.
ÖTV tek vergiye dönüşecek
Özel tüketim vergisi yasa tasarısının da güncelleştirilmesi gündemde. ÖTV uygulaması ile 10 vergi uygulamadan kalkarak, tek vergiye dönüşecek. Buna karşın, ÖTV’nin omurgasını oluşturan Akaryakıt Tüketim Vergisi (ATV) konusunda ise nasıl bir yol izleneceği tartışılıyor.
Yılbaşından bu yana akaryakıt fiyatlarının artmaması için, yapılan indirimlerin vergiden beklenen gelirde 600 trilyonluk düşüşe yol açtığı hesaplanıyor. Yıl sonunda 4 katrilyon lira olarak hedeflenen ATV gelirinin tutmayacağı da kesinleşti.
Vergi kimlik numarası uygulamada
Üzerinde çalışılan diğer düzenleme ise, vergi kimlik numarasının (VKN) bankacılık, para ve mali piyasalarla, sermaye piyasası işlemlerinde de uygulamaya konulması. Düzenleme ile havale, çek, menkul kıymet alımı, portföy oluşumu gibi işlemlerde de VKN’ye geçiş öngörülüyor.
Kasım ayında uygulamaya girecek MERNİS ile VKN arasında bağlantı kurulması üzerinde de çalışmalar yapılıyor.
VKN uygulaması için yılbaşından itibaren bankalara ve aracı kurumlara iki - üç aylık bir uyum süresi verilmesi, resmi uygulamanın mart, ya da nisan ayından itibaren başlatılması planlanıyor.
Hayali ihracata tedbir geliyor
Silindir hacmi 1.600 cc’nin üstündeki otomobillerde KDV oranının yüzde 25’ten yüzde 40’a çıkarılması veya Ek Taşıt Alım Vergi’sinin yüzde 12’den yüzde 24’e yükseltilmesi de gündemde. Hayali ihracat ve sahte belgelerle Katma Değer Vergisi (KDV) iadesi tahsilinin önlenmesi için de yeni bir sistem devreye sokulacak. Nakit KDV ödemesi asgari düzeye çekilecek. Mükellefin, vergi, SSK pirimi ve benzeri kamusal borçları iade tutarından “mahsup" edildikten sonra ödeme yapılacak.
Vergi iadesi kalkarsa, kayıp telafi edilecek
Kapsamındaki gider kalemi asgari düzeye inmiş olan ücretlilere vergi iadesi uygulamasına 2001'de de devam edilmesi öngörülüyor.
İadelerin kaldırılması durumunda ise ücretlilere aynı oranda ilave gelir olanağı sağlayacak iki alternatif öneri hazırlandı.
Birinci seçenek, iadelerin ücret bazında ağırlıklı ortalamasının alınarak, belirlenen sabit bir tutarın aylıklara yansıtılması.
İkinci seçenek ise gelirlerin "özel indirim" tutarının yükseltilerek, ücretlerin vergiden muaf kısmının artırılması.
Halen özel indirim tutarı aylık 18 milyon 750 bin lira, yıllık olarak da 225 milyon lira olarak uygulanıyor.
Özel indirim tutarının 1 veya iki yükseltilmesi, ücretlerde net artış sağlayacak. Artış, düşük ücretlere daha fazla yansıyacak.
2001 başında sone erecek deprem vergileri içinde yer alan "özel işlem ve özel iletişim vergileri"ne devam edilebilir.
|
|
|
