Sayın Cumhurbaşkanı ile hükümet arasındaki tartışmayı tetikleyen olay, Devlet Denetleme Kurulu’nun harekete geçmesi. Hükümet bunu işlerine müdahale olarak kabul ediyor ve denetimin denetlenmesi olarak niteliyor.
Peki, nedir Devlet Denetleme Kurulu?
Devlet Denetleme Kurulu, Anayasa’nın 108. maddesinde düzenlenmiş Cumhurbaşkanı’na bağlı bir denetleme kuruludur. Anayasa’da şöyle düzenleniyor: İdarenin hukuka uygunluğunun, düzenli ve verimli şekilde yürütülmesinin, geliştirilmesinin sağlanması amacıyla, CUMHURBAŞKANLIĞI’NA BAĞLI OLARAK KURULAN DEVLET DENETLEME KURULU, CUMHURBAŞKANI’NIN İSTEĞİ ÜZERİNE tüm kamu kurum ve kuruluşlarında ve sermayesinin yarıdan fazlasına bu kurum ve kuruluşların katıldığı her türlü kuruluşta, kamu kurumu niteliğinde olan meslek kuruluşlarında, her düzeydeki işçi ve işveren meslek kuruluşlarında, kamuya yararlı derneklerle vakıflarda, her türlü inceleme, araştırma ve denetlemeyi yapar.
İşte, Devlet Denetleme Kurulu budur. Bu kurulun bir de özel kanunu var. Buna göre Devlet Denetleme Kurulu, dokuz üyeden oluşur. Bu üyeler yüksek öğrenimlerini bitirdikten sonra en az 12 yıl devlet hizmetinde başarı ile çalışmış ve temayüz etmiş olan tecrübeli kimseler arasından Cumhurbaşkanı’nca atanır. Devlet Denetleme Kurulu Başkanı’nı üyeler arasından Cumhurbaşkanı seçer.
Kurul tarafından yapılacak inceleme, araştırma, denetlemelerde ilgili kuruluş ile kişiler, istenecek her türlü bilgi ve belgeyi vermekle yükümlüdürler.
Kurul adına hazırlanan raporlar Cumhurbaşkanı’na arz edilmek üzere karara bağlanır. Kurul raporları Cumhurbaşkanı’nın onayı alındıktan sonra Başbakanlık’a gönderilir.
Kurul raporlarında, incelenmesi, teftişi, tahkiki veya dava açılması istenilen konular en genç 45 gün içinde gereği yapılmak üzere Başbakanlık tarafından yetkili mercilere intikal ettirilir. Sonuçta, Başbakanlık aracılığı ile Cumhurbaşkanlığı’na bilgi verilir.
Görüldüğü gibi Devlet Denetleme Kurulu, Anayasal bir kuruluştur ve etkili bir denetleme mekanizması vardır. Bu kurul, "denetleyeni denetliyor" diye küçümsemek anlamsızdır.
