Yunan hükümeti, Ankara’nın tepkisi üzerine Cumhurbaşkanı Stefanopulos’a sunulan ‘Küçük Asya Rumlarını Anma Günü’ kararnamesinden ‘soykırım’ sözcüğünü çıkarttı
TAKİ BERBERAKİS - Atina
Yunanistan hükümeti "Rum soykırımı" iddiası konusunda, Ankara’nın tepkisi üzerine yaptığı hatadan dönerek, 14 Eylül’ün "Küçük Asya Rumları’nın Türkler tarafından soykırıma tabi tutulmasını anma günü" olarak ilan edilmesini öngören cumhurbaşkanlığı kararnamesinden "soykırım" sözcüğünü çıkardı.
Böylece, cumhurbaşkanına sunulacak yeni kararname ile 14 Eylül günü "soykırım" değil, "Anadolu’da 1922’de ölen Yunanlıları anma günü" olacak.
Kararnamede ayrıca, "Türk devletinin sorumluluğu" gibi ifadeler de yer almayacak.
Söz konusu değişiklik kararı, önceki akşam Yunan Başbakanı Kostas Simitis ile Dışişleri Bakanı Yorgo Papandreu’nun yaptığı kritik görüşmede alındı. Karar, 15 gün önce ani olarak hazırlanarak, cumhurbaşkanına sunulan "soykırım" kararnamesinin mimarı Kültür Bakanı Evangelos Venizelos’a da iletildi.
Üsküp öncesi jest
Başbakan Kostas Simitis’in acele olarak aldığı değişiklik kararı Üsküp’teki Balkan Liderleri Zirvesi ile bağlantılı sayılıyor. Karar, Makedonya Cumhuriyeti’ndeki zirvede Başbakan Ecevit ile Simitis’in yapacağı temaslar öncesinde, sözde Rum soykırımı kararnamesi ile gerginleşen Türk - Yunan ilişkilerindeki "havayı yumuşatma operasyonu" olarak değerlendiriliyor. Simitis ile Papandreu’nun kararı aynı zamanda, iki ülke arasında son 1.5 yıldır başlayan yakınlaşma sürecinin "devam edeceği ve gelişeceği" mesajını da içeriyor.
Saçmalığı gördüler
"Rum soykırımı" kararnamesine, Simitis’in yaptığı değişiklikten önce ülkenin resmi "yakın tarih araştırma kurumu" olan "Küçük Asya İncelemeleri" kurumundan da ciddi tepki almıştı. Kurum yaptığı açıklamada Yunan ordusunun Anadolu bozgunu sırasında cereyan eden olaylara hiçbir şekilde "soykırım denilemeyeceğini" vurgulamış, o dönem yaşananların "savaş sırasında cereyan etmiş olaylar" olduğunu belirtmişti.
Kurum ayrıca, "Soykırım sözcüğünün 1944’e kadar tüm dünya dillerinde var olmadığını ve tüm bir milletin sistematik ve programlı bir şekilde yok edilmesi anlamına geldiği" görüşüne yer vererek soykırım iddiasının saçmalığını ortaya koymuştu. Yunan basını da aynı şekilde kararnameyi sert biçimde eleştirdi. Gazeteler "Nereden çıktı bu soykırım?" diye sorarak kamuoyunun tepkisini yansıttı.
Fanatiklere şok
Küçük Asya Rumlarının Türk devleti tarafından soykırımı"nı anma kararının mazisi 1998’e uzanıyor. Türk - Yunan ilişkilerinin çok gergin olduğu o dönemde, Türkiye’ye karşı kronik düşmanlık güden Yunan milletvekilleri, 1919 - 1922 yılları arasında Anadolu’da yaşananların resmi olarak anılmasını öngören bir "anma kararı alınması" için bastırdı. Sonunda Yunan parlamentosu "Rum soykırımı"nın 14 Eylül’de okul ve resmi dairelerde anılmasını oybirliğiyle kabul etti.
Ancak kararın yürürlüğe girmesini sağlayacak cumhurbaşkanlığı kararnamesi hazırlanmadı. İki ülke ilişkilerinin 1999 ortasından itibaren yumuşama sürecine girmesi sonrasnda da söz konusu karar tamamen unutuldu.
Yunan kültür bakanlığının 15 gün önce ani olarak kararnameyi hazırlayıp cumhurbaşkanına sunması Atina’da "Türk - Yunan yakınlaşmasına ve özellikle Yorgo Papandreu’nun politikasına kabine içinde sıcak bakmayan çevrelerin operasyonu" olarak değerlendirildi.
TAKİ BERBERAKİS - Atina
DÜNYA
Atina yanlıştan döndü
