Dalgalı kura geçilen ilk gün Merkez Bankası’nın dolar satış kuru 962 bin 499 lira oldu. Liranın değer kaybı borsayı cazip hale getirdi. Endeks yüzde 9.88’lik artışla 7.890 puana çıktı
TARIK YILMAZ
Dalgalı kur sistemine geçen Türkiye’de ilk günün devalüasyonu yüzde 39.75 oldu. Döviz kurunu önceki gün 688 bin 969 lira olarak açıklayan Merkez Bankası, dalgalı kura geçtiği ilk gün dolar satış kurunu 962 bin 499 lira olarak açıkladı. 322 bin 53 liradan 445 bin 514 liraya çıkarılan Alman Markı’nın değer artışı da yüzde 38.34 olarak gerçekleşti.
IMF’nin devalüasyon hesabına göre, TL’nin dolar karşısındaki değer kaybı ise yüzde 28.4 olarak açıklandı.
Güne, kurların Merkez Bankası tarafından değil serbest piyasada belirleneceği haberiyle başlayan para piyasasında bankalar döviz alım satımı yapmakta tereddüt ettikleri gözlendi. Merkez Bankası efektif piyasası olarak adlandırılan piyasada, ilk alım isteği 775 bin liradan yapıldı ancak bu fiyattan kimse dolarını satmak istemedi. İlk satış kotasyonu ise 1 milyon 100 bin liradan geçti ancak bu fiyattan da dolar almak isteyen olmadı.
İlk alım 830 bin lira
Beklemedeki piyasada ilk işlem öğlen saatlerinde 830 bin liradan geldi; hemen ardından fiyat 950 bin liraya tırmandı. Bankaların alış satış fiyatları arasındaki marj çok yüksek olduğu piyasada doların satış fiyatı 1 milyon 20 bin liraya kadar tırmandı. Bankaların birbirleri arasında yaptıkları işlemlerde doların fiyatı 1.5 milyona kadar çıktı.
Gecelik faizin yüzde 7500’lere tırmandığı ortamda TL vermek istemeyen bankalar dün likit kalmak için dolardaki çok yüksek fiyat talebine karşın dolar satmak istemediler. Bazı bankalar yabancıların döviz taleplerini bile karşılamak istemezken bu yatırımcıların fiyatı ne olursa olsun döviz taleplerinin sürdüğünü belirtiliyor.
Fiyat yükselecek
Uzmanlar, Merkez Bankası’nın piyasaya döviz vermemekte direndiğini belirterek bir an önce bu politikasından vazgeçmesi gerektiğini dile getiriyorlar. Yabancıların ve içten döviz talebinin devam ettiğini söyleyen uzmanlar, bankaların döviz fiyatlarını Merkez Bankası’nın bugün için açıkladığı gösterge döviz kurundan daha yüksek belirleyeceğini ifade ettiler.
Repo faizi yüzde 5200
Bankaların birbirine olan güvensizliğinin sürdüğü para piyasasında gecelik faiz yüzde 5200 düzeyinde oluştu. Önceki gün yüzde 7500’e kadar çıkan ve ortalama yüzde 4400 düzeyinden günü kapatan repo faizi dün yüzde ortalama yüzde 2234’e geriledi. Repo faizindeki tırmanışı Merkez Bankası yüzde 1000’le piyasaya para satarak engelledi. Merkez’in müdahalesinden sonra oranlarda gerileme gözlendi. Merkez Bankası interbank piyasasında yüzde 3000’e kadar tırmanan faizlerin ortalaması yüzde 1121 oldu. Bankaların müşterileriyle yaptıkları repolarda ise bir değişıklik olmadı. Geceik faiz gün içinde yüzde 1000 - 1500’lere kadar yükseldi.Uzmanlar,Merkez Bankası’nın piyasaya para vermeyip faizdeki yüksek seyri koruduğunu bu nedenle oranların bugün de yüksek seyredeceğini dile getirdiler.
Dalgalı kur borsayı uçurdu
ORHAN TEKEOĞLU
Döviz kurunun serbest bırakılmasına yönelik kararın ardından, piyasalar güne tedirgin başladı, ancak daha sonra doların serbest piyasada değeri belli oluşmasıyla rahatladı. Serbest kura geçilmesi hisse senetlerinin prim beklentisini güçlendirdi. Son üç gündür tarihin en kötü günlerini yaşan borsa, üç gününde yaşadığı yüzde 30’luk düşüşün üçte birini dün geri aldı. Yeni kur bandına göre doların yüzde 40’lık artışla 962 bin 500 liraya çıkması borsanın cazip hale gelmesine neden oldu. Başta lokomotif hisseler olmak üzere birçok hisse tavan fiyattan işlem görürken, yabancıların alıma geçtiği gözlendi.
Altına hücum
Döviz kurlarının dalgalanmaya bırakılmaya başlamasıyla hızla yükselen döviz fiyatları, borsayı önce korkuttu, sonra güldürdü. Güne yüzde 5’lik düşüşle ve 6.796 puandan giren endeks, daha sonra gelen tepki alımlarıyla hızla tırmanmaya başladı ve 7.945 puana çıkarak seans içinde yüzde 16.9’luk artış gösterdi. Endeks ikinci seansta 8.358 puana kadar yükseldi. Ancak küçük çaptaki satışlarla endeks günü 7.890 puandan kapattı. Hisselerin günlük değer artışı yüzde 9.88 olurken, işlem hacmi 708 trilyona çıktı..
Dalgalı kur sistemine geçmesi uyuyan altını da uyandırdı. Altın yatırımcısı dün, geçen yıl boyunca altından kazandığından daha fazlasını kazandı.
Tahtakale’de izdiham
İSMAİL ŞAHİN
Merkez Bankası’nın sabit döviz kurundan serbest kura geçmesi ile dün döviz piyasasının kalbi sayılan Tahtakale’de izdiham yaşandı. Merkez Bankası’nın dövizi frenlediği dönemde piyasanın bu kadar panik içinde olmadığını ifade eden Tahtakale esnafı, İstanbul’un diğer ilçelerindeki döviz bürosudan insanların da buraya geldiğini ve yaşanan panikten dolayı izdiham yaşandığını belirtti. Tahtakale’de dün sabah saatlerinde dolar 900 bin, mark ise 500 bin liradan alıcı buldu. Gün içinde ise doların 750 bin ile 900 bin lira arasında, mark ise 350 bin ile 500 bin lira arasında işlem gördü. Gelişmeleri değerlendiren esnaf, "Kriz öncesi bin liralık farkı konuşurduk. Şimdi ise 50 bin liralık farkı konuşuyoruz. Merkez Bankası çıkıp fiyat belirlemeli, belirlemediği takdirde burda yaşanan kargaşa piyasayı olumsuz etkileyecek" dedi.
Merkez Bankası’nın sabit döviz kurundan serbest kura geçmesi ile dün döviz piyasasının kalbi sayılan Tahtakale’de izdiham yaşandı. Merkez Bankası’nın dövizi frenlediği dönemde piyasanın bu kadar panik içinde olmadığını ifade eden Tahtakale esnafı, İstanbul’un diğer ilçelerindeki döviz bürosudan insanların da buraya geldiğini ve yaşanan panikten dolayı izdiham yaşandığını belirtti. Tahtakale’de dün sabah saatlerinde dolar 900 bin, mark ise 500 bin liradan alıcı buldu. Gün içinde ise doların 750 bin ile 900 bin lira arasında, mark ise 350 bin ile 500 bin lira arasında işlem gördü. Gelişmeleri değerlendiren esnaf, "Kriz öncesi bin liralık farkı konuşurduk. Şimdi ise 50 bin liralık farkı konuşuyoruz. Merkez Bankası çıkıp fiyat belirlemeli, belirlemediği takdirde burda yaşanan kargaşa piyasayı olumsuz etkileyecek" dedi. 
EKONOMİ
Yanlış yaptın Carlo!
