MHP’nin, yurtdışında yaşayanların 80 milyar dolarlık tasarrufunun yüksek faiz karşılığında Türkiye’ye çekilmesi önerisi de yeni program kapsamına alınıyor
ZÜLFİKAR DOĞAN Ankara
Başbakan Yardımcısı Devlet Bahçeli’nin döviz gelirlerinin artırılması için yurtdışındaki Türk vatandaşlarının tasarruflarının ülkeye çekilmesi yönündeki önerisi üzerine, Merkez Bankası ve Hazine çalışma başlattı. Dış tasarruflar ve yatırımlar programın "ulusal boyut" kapsamına alınacak. Programa destek sağlanması için Avrupa ülkelerindeki Türk işadamları, dernek ve federasyonlarla ortak çalışmalara girilmesi planlanıyor.
80 milyar dolar var
Yapılan çalışmalarda, Deutsche Bank verilerine göre, ocak sonu itibarıyla Almanya’daki bankalarda Türk vatandaşlarına ait mevduat toplamının 125 milyar mark (59 milyar dolar) tutarında olduğu belirlendi. Başta Avusturya, Hollanda, Belçika, Fransa, Danimarka gibi ülkelerdeki Türk vatandaşlarının tasarruf mevduatlarının da eklenmesiyle bu tutarın 80 milyar dolar düzeyine ulaştığı saptandı.
Dış tasarrufların sunulacak çekici seçeneklerle yüzde 10 - 20’lik bölümünün kısa sürede Türkiye’ye çekilebileceği, bu oranın daha da artabileceği belirtilirken, bu yolla ülkeye gelecek döviz tutarının en az 15 - 20 milyar doları bulacağı, bu tutarında üzerine çıkacağı belirtiliyor.
Dövizle emeklilik...
1994 krizi sonrasında, Merkez Bankası eski başkanlarından Osman Şıklar’ı devreye sokan ve Almanya başta olmak üzere Avrupa ülkelerindeki Türk yurttaşlarına "süper faizli hesap" seçeneğini sunan Merkez Bankası da o dönemdeki bu uygulamanın sonuçlarını değerlendiren bir rapor hazırlıyor.
Refahyol hükümeti döneminde de açılan çeşitli kaynak paketleri içerisinde bu uygulama yer almıştı. Ayrıca dövizle emeklilik hakkı ile de gelir sağlanmıştı. Yurt dışındaki tasarrufların Türkiye’ye aktarılması ve en az bir yıl vadeli hesaplarda değerlendirilmesi durumunda, bu hesap sahiplerine yüzde 15 düzeyinde döviz bazlı bir faizin verilebileceği, belirtiliyor.
Refahyol döneminde uygulamaya konulan "dövizli emeklilik" uygulaması çerçevesindede yurt dışında çalışan Türk yurttaşlarına günlük 1 dolar, aylık 30 dolar pirim ödemek kaydıyla, çalıştıkları ve yaşadıkları ülkenin sosyal güvenlik kurumundan elde edecekleri emeklilik hakkı yanında, Türkiye’de de SSK’dan ikinci bir emeklilik olanağı sağlanmıştı.
İşadamlarına da çağrı
Bu arada bir diğer seçenek olarak da başta Almanya olmak üzere, bulundukları ülkelerde, büyük çaplı yatırımlar gerçekleştiren, Türk işadamları ile bunların oluşturduğu, dernek ve federasyonlara yönelik olarak da bir "Yurtta yatırıma çağrı ve davet" kampanyası yine MHP lideri Bahçeli tarafından "orta vadeli ulusal model unsuru" olarak gündeme getirildi.
Türk işadamlarının yatırım için Türkiye’ye davet edilmeleri programı çerçevesinde buralardaki işadamlarının oluşturduğu kuruluşlarla da görüşülecek.