"Türkiye'nin parası TL'dir" kampanyamıza ülkenin dört bir yanından destek yağıyor. Koleksiyon Mobilya'nın sahibi Faruk Malhan'ın açıklamalarını, arkadaşımız Serpil Yılmaz'ın dünkü köşesinde okumuşsunuzdur. Koleksiyon bundan böyle ithal mal da satmayacak, mobilyalardaki ithal girdi oranı da azaltılıyor, dahası tüm fiyatlar TL üzerinden verilecek. Bu müessesede dolar artık tedavülden kalkıyor.
Enflasyon önümüzdeki kısa dönem için yeniden başını kaldırdığına göre Malhan'ın da belki sıkça fiyat değiştirmesi ve maliyet hesabı yapması gerekebilecek. Yani ciddi bir ek iş, zahmet söz konusu olabilir. Ancak attığı cesur adımın en azından bana moral aşısı olduğunu söyleyebilirim. İşsizlerimiz için de sevindirici bir haber.
Dün sabah tanınmış bir bankacı, öğleden sonra da ünlü bir tekstilci telefonla arayarak, sözleşmelerinin tümünü TL'ye çevirdikleri müjdesini verdiler. Bu arada Fon'a devredilen bankaların kapatılan şubelerinin bugünlerde pek gözde olduğunu da haber vereyim. Mülk sahibiyle anlaşarak kirasını düşüremeyen bankacı, aynı semtteki kapatılan banka şubesine taşınıveriyor. Örneğin Etiler'de bu operasyonu başarıyla yaparak 22 bin dolarlık aylık kiradan 9 bin dolarlık kiraya inmeyi başaran bir bankacımız var. "9 bin dolar da tabii çok pahalı. Ama daha geçen ay 22 bin dolar aylık kira ödemeyi nasıl olup da normal gördüğüme inanamıyorum" diyor. Aylık 9 bin dolarlık kirayı da yakında makul bir kurdan TL'de sabitlemeyi umuyor.
Tam bu satırları yazarken Bodrum'daki Oasis Alışveriş, Kültür ve Eğlence Merkezi yönetiminden telefon geldi. Nurol Holding bünyesinde yer alan Oaisis Alışveriş Merkezi'ndeki mağazaların kiralarında doların kurunu yıl sonuna kadar 700 bin liradan sabitlediklerini bildirdiler. Dahası kirayı da sadece 8 ay alacaklarmış. Durgun sezon kasım, aralık, ocak ve şubatta hiç kira almayacakları mağaza sayısının 130 olduğu notunu da düşelim de, ülkemizin yeni durumunun vehametini kavrayıp paradigma değiştirmeyi başarabilen işadamları belki diğerlerine örnek olurlar.
Asistanım İlkay Özcan daha da çarpıcı bir haber verdi. Merter'deki Aynalı Çarşı'nın sahibi Selçuk Yıldırım, Bodrum'daki Oasis Aliveriş Merkezi'nin sahibinden daha da radikal bir çıkış yapmış ve "işleri bıçak gibi kesilen, siftah bile yapamayan 42 kiracısından 100 - 900 dolar arasında değişen kira bedellerini almayacağını açıklamış.
Bu yaşadığımız kriz falan da değil, kaos! Hatta ekonomiden siyasete eski kokuşmuş yapının çözülme süreci de diyebiliriz. Paradigma değiştirip erken davranan ve dünkü alışkanlıklarından farklı adımlar atabilenin zor günleri fazla yara almadan atlatması daha kolay.
Dolarla kirada indirim dönemi
* Casper TL'ye dönüyor: Geçen yıl 31 bin adet PC satışı ve 41 milyon dolar ciro elde eden Casper Bilgisayar, bundan böyle Türk Lirası ile kampanya düzenleyeceklerini duyurdu. (11 Nisan - Finansal Forum)
* Krizden eğlence dünyası da nasibini aldı. Ebru Gündeş, "İndirim yapacağız, ama arayan yok ki" derken, Gülben Ergen dolarla Tl arasında sıkışıp kaldığını, Günay Restaurant'ta sahne alan Sibel Can ise fiyatını 10 bin dolardan 5 bine indirdiğini söyledi. (11 Nisan - Sabah)
* Akmerkez kiralarında yüzde 20 indirim: Ekonomik kriz lüks alışveriş merkezi Akmerkez'i de vurdu. 100 metrekarelik bir mağazanın kirası 6.7 milyar liradan 12 milyara çıktı. Akmerkez esnafının yüzde 85'i geçen ay kirayı ya hiç ödeyemedi ya da ilk kez geciktirdi. Akmerkez yönetimi dolar bazında yüzde 20'ye varan indirime gitti. Ancak işler bıçak gibi kesildiği için bu önlem fayda etmedi. (9 Nisan - Star)
* Özel üniversiteler dalgalı kur nedeniyle fiyat belirleyemiyor. Öğrenci kaybetmekten korkan vakıf üniversiteleri, TL üzerinden ücret alma, taksit sayısını artırma ve dolar üzerinden eğitim ücretini düşürme gibi formuller üzerinde duruyor. (9 Nisan - Cumhuriyet)
* Kiralık evde pazarlık dönemi: Emlakçılar doları kirada 850 bin lira, satışta ise 900 - 950 bin lirada sabitlediler. Dolarda direnen ev sahiplerinin evleri ise boş duruyor ya da boşaltılıyor. (8 Nisan - Yeni Şafak)
* Kirada anlaşamayan Akbank, Sabancı Center'den taşınıyor: Krizle birlikte ciddi tasarruf tedbirleri uygulamaya başlayan Sabancı şirketleri, metrekaresi 30 dolar olan Sabancı Center'daki ofislerinin kira maliyetini düşürmek için harekete geçti. Yönetimden kira indirimi isteyen Akbank, red cevabı alınca Maslak'ta bir iş merkezini satın alarak onarıma başladı ve yakında İkiz Kuleler'i terk edecek. (8 Nisan - Hürriyet)
* Park Maya'da yüzde 20 indirimi: Etiler'in en lüks sitelerinden Park Maya'da dövizle kira ödeyenlere yüzde 20'yi bulan indirimler yapıldı. Sitedeki dairelerin yüzde 60'ının sahibi olan Çiftçi Ailesi, dövizle kira aldıkları kiracılarının içinde bulundukları zor durumu atlatmalarına katkıda bulunmak için 6 ay boyunca kiracılarına belli miktarlarda indirim yapıyor.(7 Nisan 2001 - Star)
"Türkiye'nin parası TL'dir" kampanyamıza ülkenin dört bir yanından destek yağıyor. Koleksiyon Mobilya'nın sahibi Faruk Malhan'ın açıklamalarını, arkadaşımız Serpil Yılmaz'ın dünkü köşesinde okumuşsunuzdur. Koleksiyon bundan böyle ithal mal da satmayacak, mobilyalardaki ithal girdi oranı da azaltılıyor, dahası tüm fiyatlar TL üzerinden verilecek. Bu müessesede dolar artık tedavülden kalkıyor.
