
|


Krizde nasıl yaşıyoruz?
CNN Türk'te cumartesi akşamları Tayfun Ertan'ın hazırlayıp sunduğu Söz Sizde programına rastladınız mı hiç? Halkın nabzını tutmayı esas alan bu programa ben, ilk gördüğümde gönül vermiştim. Geçenlerde de konuk olarak katıldım.
Tüketici olarak krizde nasıl yaşadığımızı, internet ortamında sorulara 1523 kişiden gelen yanıtlar ve stüdyodaki konukların oymetreyle belirttikleri görüşlerin ışığında masaya yatırdık. Ve gördük ki ekonomik kriz, hepimizin yaşantısını şöyle ya da böyle etkilemiş. Kimimiz sinema - tiyatro gibi sosyal hayatımızdan kısmışız, kimimiz giyim - kuşamdan, kimimiz de hatta gıdadan.
Daha ucuz evlere taşınmak üzere harekete geçenler var. Evleri birleştirip 2 aile yaşamayı deneyenler var. Emekli maaşı olan büyüğünü huzurevinden ya da kendi başına oturduğu evden alıp birlikte yaşamaya başlayanlar var. Daha ucuza yaşanabilecek kentlere göçmeye hazırlananlar var. Türkiye'yi terk etmeyi kafasına koyanlar var.
Ama Tayfun Ertan'ın programının akışı içinde, belki ikimizin de iflah olmaz iyimserliğinin de katkısıyla gördük ki, ekonomik krizin iyi yanları da var. Örneğin toplumumuzdaki dayanışma duygusunu artırmış. Büyüklerimizin nicedir özlediği sıcaklığı, krizin etkisiyle de olsa onlara hissettirmeye başlamışız. Komşu ve mahalle dayanışması artmış. Yabancılaşmayı mecburen de olsa terk edip insani yönlerimizi duyumsayıp çevremizdekilerle yakınlaşmaya başlamışız.
Bu arada dolar bolluğu içinde yüzerken ekonomimizin kilitlenmesine ne demeli? Sorun ekonominin ötesinde siyasi. Siyasilerimize güvenmediğimiz için paraların üzerinde oturuyoruz (tabii cebinde parası olan).
Tayfun Ertan'ın stüdyo konukları da bizlerle aynı fikirde. "Ekonominin kilitlenmesinin nedeni siyasiler mi?" diye sorduğunda salondan banko EVET geliyor: Yüzde 96. Ve ben, televizyon yayınında olduğumu bir an için unutup, halkın bu sağduyusunu sevinç gösterileriyle karşılıyorum.
Söz Sizde her cumartesi gecesi saat 22.10'da, farklı bir konu ve konukla ekranlarda. Kamuoyunun değişik konularda ne düşündüğünü, nasıl tepki verdiğini merak edenlere tavsiye ederim.
Krizden etkilenmeyen, halkın sadece % 5'i CNN Türk'teki Söz Sizde programı için Etüt Araştırma tarafından hazırlanmış, internet üzerinden yapılan bir online - anket sistemi var. Her hafta, işlenecek konuyla ilgili sorular, A, B ve C1 sosyo ekonomik grubundan 18 yaşını geçmiş, en az ortaokul mezunu, seçilmiş 10 bin 500 kişiye e - postayla gönderiliyor.
Sistem kapalı devre. Diyelim ki anket soruları Tayyip Erdoğan'la ilgili. Yandaşları sisteme girip de başkana bağlılıklarını belirtemiyor. Hep aynı 10 bin 500 kişi, ama içlerinden kaçı o hafta o konuyla ilgilenip yanıtlarsa...
Benim konuk olarak katıldığım programın soruları, 1 - 2 Kasım'da 18 saat süreyle yayında kaldı ve 1523 kişiden şu yanıt geldi:
* Ekonomik kriz yaşantınızı nasıl etkiledi?
Yaşam kalitemi düşürdü: % 64
Hayatımı altüst etti: % 19
Ev ve aile düzenim bozuldu: % 12
Yaşamımı etkilemedi: % 5
* Daha ucuz bir eve geçmeyi düşünüyor musunuz?
Hayır: % 58
Evet: % 42
* Sosyal yaşantınız nasıl etkilendi?
Eve kapandım: % 50
Sinema/tiyatrodan vazgeçtim: % 33
Herşey eskisi gibi: % 17
* Harcamalarınızı azalttınız mı?
Evet: % 95
Hayır: % 5
* Nelerden vazgeçtiniz?
Giyim / kuşam harcamalarından: % 50
Lüks tüketimden: % 43
Otomobil / beyaz eşya alımlarından: % 7
* Daha ucuz bir kente göç etmeyi düşünüyor musunuz?
Hayır: % 77
Evet: % 33
* Türkiye'den göç etmeyi düşünüyor musunuz?
Evet: % 57
Hayır: % 43
* Yastık altında dolarınız var mı?
Hayır: % 85
Evet: % 15
* Bankada tasarrufunuz ya da yastık altında döviziniz varsa, bunları harcamaya başladınız mı?
Böylesi birikimlerim yok: % 64
Yavaş yavaş başladım: % 15
Hayır, henüz düşünmüyorum: % 10
Harcamaktan korkuyorum: % 6
Biraz daha bekleyeceğim: % 5
mtamer@milliyet.com.tr
SAYFA BAŞI

|
|

|