MİLLİYET İNTERNET

20 Mart 2002 Çarşamba

· SON DAKİKA
· ANA SAYFA
· GÜNCEL
· SİYASET
· EKONOMİ
· YAZARLAR
· SPOR
· DÜNYA
· YAŞAM
· MAGAZİN
· SAĞLIK
· KADIN & MODA
· ASTROLOJİ
· OTOMOBİL
· ÇİZERLER
· BİLİM & TEKNİK
· TV'DE BUGÜN
· İŞ YAŞAMI
· OMBUDSMAN
· HAVA DURUMU
· CUMARTESİ
· PAZAR
· KÜLTÜR & SANAT
· SERİ İLAN

Aşağıda kimse kaldı mı?
İtiraf etmeli: Bu yazı "Tatlı Hayat"ın Menekşe’si için kaleme alındı: Zeki, esprili ve pervasız tavırlarıyla ‘aşağıdakiler’le ilgili düşünceleri tersyüz eden yeni hizmetçimiz!

     1970’lerde yayınlandığında ilgiyle izlenen "Upstairs, Downstairs / Yukarıdakiler, Aşağıdakiler", hizmetliler ile sahiplerinin yaşamlarından ve ilişkilerinden kesitler sunuyordu. Şimdilerde de hemen her kanalda karşımıza çıkan sitcom’larda yeni bir hizmetçi profili çekiyor dikkatleri. Ya da şöyle demeli: Kimi uyarlama, kimi orijinal sitcom’ları dikkatle (!) izlediğinizde "aşağıdakiler"in eski aşağıdakiler, "yukarıdakiler"in eski yukarıdakiler olmadığını görebilirsiniz.
     Sitcom’ların hayrına bir araya gelen "ağır toplar", ekranları karşısında oturanlara aile saadeti yaşatırken belki bir çok izleyici uzun bir aradan sonra "hizmetçiler"i tekrar keşfetti. Eski Türk filmlerinden de hatırladığımız, ancak varlıklarından, konukları bekleme odasına aldıkları ve telefonlara cevap verdikleri sırada haberdar olduğumuz hizmetçilerin yaşamları hakkında kimsenin fikri yoktu. Aslında onların varlıkları da başlı başına soru işaretiydi. Geleneksel yapının hemen her alanda hakimiyetini koruduğu bir ülkede, bu soru işareti anlaşılabilir. Fakat artık sosyal hakları, örgütleri, birlikleri ve özel hayatlarıyla, yeniçağın yeni hizmetçileri ile karşı karşıyayız.

     Gelenekseller
     "Kaynanalarödaki rolüyle Döndü (Defne Yalnız), bizim hizmetçilerin duayeni adeta. Evin hizmetçisinden çok, her daim iş önlüğüyle dolaşan evin kızı. Boynundaki beşi birlik, kollarındaki burma bilezikler de cabası. Evin hanımı Nuriye Kantar ile kırdıkları potlar, başlarına açtıkları dertler ve sakarlıklar nedeniyle hayatları epey curcunalı geçiyor. O, hanımından ayrılmayı gönlü kabul etmeyecek kadar içli ve sahiplenmiş durumda Kantar ailesini.
     Sitcom’ların içinde iki hizmetçi var ki, evlere şenlik. İlki, "Ayrılsak da Beraberiz"in hizmetçisi Emine (Melek Şahin). Belli ki Emine’nin de bir özel hayatı var: Kocasından yadigar mor gözü buna işaret(!). Fakat patronları Emine’nin hayatına saygı duyuyor. Sözgelimi kocası kendini bağışlatmak için ona kendi şiiri diye Orhan Veli’nin şiirini okurken, çifti rahatsız etmiyorlar; sorunlar ve çözümleri farklı boyutlarda ve derinlikte yaşansa da hayatların farkındalığı önemli.
     Gül Onat’ın "Çifte Bela"daki umutsuz aşık, dadı, hizmetçi karması Kezban (namı diğer İlkyardım) rolü evde yaşanan şaklabanlığa ortak olmanın ötesine geçemiyor. Öyle biri var ve patronunun kızlarıyla birlikte felekten bir gece çalabiliyor ama İlkyardım’da baskın özellik, umutsuz aşk!

     İthal hizmetçiler
     İşte geldik, bu yazının varoluş nedenine: Menekşe! "Tatlı Hayat" dizisinin yeni elemanı Menekşe (Asuman Dabak), doğrusu dizinin en sevilen karakterlerinden. Geldiği günden beri bizzat patronu İhsan Bey (Haluk Bilginer) tarafından "kovdurulmaya" çalışılan Menekşe, daha varlığı sorgulanırken, feci şekilde varlık göstermiş biri. Evdeki devamlılığı tartışılırken İhsan Bey’in paralarını çarçur etmesini engelleyen, - bunun için de telefon konuşmalarını dinlemek zorunda kalan(!) - bu sayede hayat kurtarmışçasına önem gören Menekşe, "Dadı"nın Pertev’ine (Haldun Dormen) benziyor pek çok açıdan. Her iki karakter de "birey" olmuş durumda. İşlerini "iş" olarak gören, mesai saatleri dışında kendi özel hayatları olan, görev alanlarını aşan her işi rica minnet, belki yapan "hizmetliler". Bu dizilerdeki hizmetçilerin önemli bir farkı, bize ait olmayışları; onlar "ithal hizmetçiler". Gerektiğinde patronlarıyla kavga ediyor ya da küsüp gidebiliyorlar. Bu küsmelerden birinde Menekşe, İhsan Bey’in gönlünü almak için tam bir hizmetçi gibi davrandığında, İhsan Bey bu durumdan rahatsız olur. Evin beyi bile Menekşe sözkonusu olduğunda, bildik bir "aşağıdaki" değil, birey görmek istiyor.
     Bu iki ithal hizmetçi, Menekşe ve Pertev zeki, esprili, çağdaş, hazırcevap, ev halkının ortak geleceğini ilgilendiren meselelerde etki sahibi. Belki de, onları eski "aşağıdakileröden ayıran en temel özellik bu.