|
Gökte Hubble Yerde ‘Fadıl’
ABD’nin kâinatı yörüngeden inceleyen milyar dolarlık ‘Hubble’ teleskopunun rakibi ‘Fadıl’, ‘ilk!’ uzay fotoğraflarımızı 2 bin 500 metreden bir çırpıda çekti...
 ÖNAY YILMAZ İstanbul
Antalya’da, 2 bin 500 metre yükseklikteki Bakırlıtepe’de kurulan TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi’nin (TUG) teleskopu, bilim ve bilimsel araştırmalar konusunda, bilim adamlarımızın özverili çalışmalarına rağmen, maddi olanaksızlıklar nedeniyle ‘nerelerde’ olduğumuzun en ilginç kanıtlarından.
TUG çalışanlarının, sürekli uzayı izlediği için eski reklam tiplemelerindeki karakterden esinlenerek, ‘Fadıl takipte’ adını verdikleri, astronomi için ufak sayılabilecek 150 santimetre çaplı teleskop, Türkiye’nin kendi gökyüzünden uzayın ilk fotoğraflarını yeni yeni çekmeye başladı. Böylece ABD’li bilim adamlarının, bir uzay mekiği ile yörüngeye yerleştirilen milyarlarca dolarlık ‘Hubble’ teleskopundan çok daha net ve belirgin görebildikleri uzayın esrarengiz köşeleri, artık Türkiye’den de görüntülenebiliyor. Tabii ‘Fadıl’, yörüngede bulunduğu ve özel yapılmış dev bir aynaya sahip olduğu için kâinatın neredeyse doğum anını gören ‘Hubble’ gibi milyarlarca yıl öncesinin yıldız ve gökadalarını, nebulalarını değil, çok daha ‘yakın’ları görebiliyor.
Yine de sağol ‘Fadıl’
‘Fadıl’ adlı teleskopun çektiği görüntüler sayesinde, yine de maddi olanaksızlıklara rağmen özveriyle bilimsel araştırmalarını sürdüren Türk gökbilimciler, çeşitli sarmal gökadaları, yeni oluşan yıldız ve gezegenleri izliyor. Ayrıca bu teleskopla, dünyamızın uydusu Ay, Satürn ve uyduları, kuyrukluyıldızlar, meteor ve meteor yağmurları da görüntülenebiliyor.
Gerekli ayarları tamamlanmış olarak tam kapasite ile çalışan 150 santimetre çaplı ‘Fadıl’ teleskopunun yanısıra, isimsiz 40 santimetre çaplı bir teleskopa daha sahip TUG gözlemevinde, ulusal ve uluslararası katılımlı bilimsel projeler de başlatılmış bulunuyor. Gözlemevi, Fadıl gibi kısıtlı olanaklarla da olsa, ülkemiz gökbilimcilerine her türlü çalışma ortamını sağlıyor. Burada, gökbilim çalışmalarının yanı sıra, ışık kirliliği (karanlık gökyüzü ve enerji tasarrufu) konusunda da etkin çalışmalar yapılıyor.
İki de ‘gizli’ görüntü var TUG Başkanı Prof. Dr. Zeki Aslan, ‘Fadıl’ ile uzayın derinliklerinden aldıkları görüntüler arasında, şimdilik haklarında bilgi vermek istemedikleri iki çekim daha olduğunu söyledi. Türk bilim adamları, ‘Fadıl’ın çektiği uzayın derinliklerini, TUG’un 2 - 5 Eylül 2002’de Antalya’da yapılacak XIII. Ulusal Astronomi Toplantısı’nda ayrıntılı olarak inceleyebilecek.
5’inci gezegen ‘yutulmuş! DIŞ HABERLER SERVİSİ
Dünyaya yakın bir gezegenin 3.9 milyar yıl önce yörüngesinden çıkarak Güneş’e çarptığı ve bu gezegenden fırlayan kaya parçalarının Ay yüzeyindeki kraterleri oluşturduğu öne sürüldü. İddiayı ortaya atan, NASA çalışanı İngiliz bilim adamı John Chambers’ın teorisi Ay yüzeyindeki kraterlerin oluşumu konusuna da mantıklı bir çözüm getiriyor.
Teoriye göre, 4.5 milyar yıl önce oluştuğuna inanılan Güneş Sistemi’nin ‘bebekliğinde’ sırayla Merkür, Venüs, Dünya, Mars ve "5. Gezegen" adlı bu kayıp gök cismi yer alıyordu. Ancak 5. Gezegen, komşu gezegenlerin çekim gücü yüzünden 600 milyon yıl içinde yörüngesini kaybetti ve Güneş’e doğru düşmeye başladı. Bu sırada meteor halkalarına çarpan gezegenden kopan kütlelerin bir kısmı Ay’a çarptı. 5. Gezegen, Güneş tarafından yutuldu; Ay’da kraterler oluştu.
 YAŞAM
 Gökte Hubble Yerde ‘Fadıl’
Batık personele ahlaksız teklif
Red Bull’a ‘sağlığa zararlıdır’ yazılsın
Kök hücreden göz yapıldı
Zatürree töreni
Aynalarla barışık olmanın 8 yolu
Satanist vahşeti!
Chat, seks ve cinayet!
Bu tezkere çok vakitsiz oldu!..
Düzenli spor=orgazm
‘Ağzının tadını bilen’ obez kedi
Sen otur, o süpürsün
Bastır parayı öğren atalarını
SAYFA BAŞI
|
|
|
