|
 Vergilenmede enflasyonun etkisi giderilecek
Enflasyon muhasebesinin vergi kanunlarında yer alabilmesi için yoğun çalışmalar yapılıyor. MF’ye verilen taahhüdü yerine getirip Ekim’de yasal düzenlemeyi sonuçlandırabilmek için taslaklar hazırlanıyor.
Dünyada genel kabul görmüş standartlarda, son üç yılın toplam enflasyon oranının % 100’e yaklaşması durumunda yüksek enflasyon döneminin başladığı kabul edilerek, enflasyon muhasebesinin uygulanması gündeme gelmektedir.
Kısaca enflasyon muhasebesi diye tanımladığımız işlem, yüksek enflasyonlu dönemlerde TL birimine göre sunulan faaliyet sonuçlarının ve finansal durumun bir anlam taşımayacağı, TL’nin satın alma gücünde meydana gelen azalışlar, farklı tarihlerde ortaya çıkan işlem ve olayların karşılaştırılmasını önleyeceği ve sonuçların yanıltıcı olacağı göz önünde tutularak, finansal tabloların, dönem sonundaki TL’nin satıl alma gücüne göre düzeltilmesini sağlar.
Türkiye uzun yıllardır yüksek enflasyon ortamında yaşadığı için mali tabloların enflasyondan arındırılması yönünde çeşitli çalışmalar yapılmıştır.
İlk çalışma TÜRMOB öncülüğünde kurulan TMUDESK tarafından "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Finansal Raporlama" adlı 2 no’lu standartın oluşturulup yayımlanmasıdır. Bu standart uluslararası standartlar gözetilerek hazırlanmıştır.
SPK’nın halka açık şirketlere uygulanmak üzere hazırladığı, önce 2002 başından uygulanmasının zorunlu kıldığı, sonra 2003 yılına ertelediği enflasyon muhasebesi standartı, önemli bir çalışmanın ürünüdür.
Hazırlık aşamasında TÜRMOB’dan görüş alınmıştır.
BBDK’nın hazırladığı mevduat kabulüne yetkili özel bankaların sermayelerini güçlendirme çerçevesinde 31.12.2001 tarihli mali tabloların enflasyondan arındırılabilmesi için uygulanan enflasyon muhasebesi.
Vergi kanunlarında yer almalı Yukarıda belirttiğimiz enflasyon muhasebesi standartları işletmelerin gerçek mali durumunun saptanabilmesi amacıyla hazırlanan standartlar olup, bunların vergisel boyutu yoktur.
Vergi kanunlarında enflasyonun etkisini giderebilmek amacıyla çok sayıda hüküm yer almaktadır. Ancak, bu hükümler kendi içinde tutarlı olmadığı gibi, yukarıda belirtilen standart çalışmalarından ve uluslararası standartlardan uzaktır.
Enflasyon muhasebesinin vergi kanunlarında sistematik şekilde yer almaması sonucu, kredi ile çalışan mükelleflerin vergi matrahı yapay olarak azalırken, özkaynakla çalışanların vergi matrahı yapay olarak artmaktadır. Bu durum vergi adaletini ortadan kaldırmaktadır.
Enflasyon muhasebesinin, vergi kanunlarında sistematik şekilde yer alabilmesi için de önemli çalışmalar da yapılmıştır.
Enflasyon muhasebesinin uygulanması, son derece teknik güçlükler oluşturmaktadır. TÜRMOB’a bağlı odalarda kurulan komisyonlar hazırladıkları raporları Maliye Bakanlığı’na sunarak, teknik hazırlıklara katkıda bulunmaya çalışmaktadırlar.
Enflasyon muhasebesi ile ilgili vergisel düzenlemeleri yapacak olan Maliye Bakanlığı, Genel Müdür Yardımcısı Mahmut Vural’ın başkanlığında, çeşitli kuruluşların temsilcilerinin de yer aldığı bir komisyon kurarak katılımcı bir şekilde çalışmalarını yürütmektedir. Enflasyon muhasebesi uygulanmadığı için vergiler kazanç vergisi olmaktan çıkıp, haksız servet vergisine dönüşmektedir.
Fiktif gelirlerin vergilendirilmesinin önlenmesi, mali tabloların gerçek durumu yansıtabilmesi için enflasyon muhasebesinin tüm işletmeleri ve mükellefleri kapsayacak şekilde vergi kanunlarının değiştirilmesi gerekmektedir.
mozyurek@turmob.org.tr
SAYFA BAŞI
|
|
|
