|
 Şubatın oyunu
7’DEN 77’YE OKUL DIŞI BİLGİLER
Geçtiğimiz gün ilginç bir mektup geldi. Ne yalan söyleyeyim, bugüne kadar hiç böyle bir soruyla karşılaşmamıştım. Kendileri istemedikleri için bu iki kardeşin adlarını burada yazmayacağım. Ama yıllar önce şubat ayıyla ilgili bir şiir yazıp da böyle bir şeyi düşünemediğim için kendime ne kadar kızdığımı da sizlere anlatamam. Önce şiirimi sizlere yazayım, sonra küçük A’nın söylediklerini anlatacağım.
ŞUBAT AYI
Çocuklar
Öğretmenimiz
On iki ayın içinde
En bilgisiz olanı
"Şubattır" diyor
Yanlış mı
Baksanıza
Daha otuza kadar
Sayı saymasını bile
Bilmiyor
A ile B iki kardeş. A’nın doğum günü 29 Şubat. B’nin doğum günü de 5 Haziran. B kardeşini üzmemek için doğum günlerini dört yılda bir, 29 Şubat’ta kutluyormuş. İnanır mısınız, 29 Şubat’ta doğanların dört yılda bir doğum günü kutladıklarını, kullandığımız takvimin onlara böyle bir oyun oynadığını bunca yıl sonra sevgili A’nın mektubuyla yeni fark ettim. Sonra düşündüm, acaba kimler dört yılda bir doğum günü kutluyorlar, diye. Benim çok sevdiğim ünlü bir klarnetçi var: Jimmy Dorsey, meğerse 29 Şubat doğumluymuş. Dünyaca ünlü "Seville Berberi" operasının bestecisi Rossini de; daha kimler var bir bilseniz. Bu beni gerçekten çok hüzünlendirdi.
Küçük çocuklar doğum günlerine bayılırlar. Özellikle bir pastanın üzerinde yanan mumları söndürmek kadar hiçbir şey onları mutlu edemez. Bir de düşünün, herkes her yıl doğum günü kutlarken, siz dört yılda bir pasta mumu söndürüyorsunuz. Gerçekten büyük şanssızlık. Pasta mumlarını söndürmek çocuklar için alınan armağandan daha ilgi çekicidir. Bazı doğum günlerinde öylesine çok tekrarlanır ki, belki on kez mum söndürülür. Anne yakar söndürülür, baba yeniden yakar yine mum söndürülür ve sonunda üzeri tükrüklerle dolu pasta konuklara dağıtılır. Hatta bazen bu üfleme törenine konuk çocuklar da katılır.
Doğum günü sahibiyle kavgaya bir adım kala yetişkinler araya girerek barış sağlanır. Bu kez de kesilen pastanın parçaları değil, pastanın üzerinde şekerden yapılmış olan kelebekler, kuşlar, çiçekler, Hansel Gratel evi gibi süsler önce davrananın elinde kalmaya başlar. Çocuk büyüdükçe kutlamalar daha bir ciddiyet kazanır.
* * *
Çocuk ne kadar büyürse büyüsün, kimse ona mumu söndürürken mumun neden söndüğünü anlatmaz. Hatta çocuk elli yaşına geldiğinde de mumun nasıl söndüğünü bilmez. Oysa muma üflediğimiz zaman daha çok oksijen göndeririz. Yani onun yanmasını kolaylaştırırız. Oksijen mumun daha iyi yanmasını sağlar, ama üflediğimizde mum söner. Bilimadamları mumun sönmesini mumun çevresinde oluşan sıcak havanın, üflediğimiz zaman gönderdiğimiz soğuk havayla yer değiştirmesi olarak açıklarlar. Çocuk yetmiş yaşına geldiğinde de bu bilimsel gerçeği öğrenememiştir. Ama bilinçsizce başka alanlarda kazanılmış bir davranış biçimi olarak uygulamaktadır. Örneğin; sıcak bir çay bardağını eline aldığında sıcak olan çayı ağzına götürmeden önce bardağın üstüne üfleyerek bardağın üstündeki sıcak havayı dağıtıp, yerine soğuk havanın gelmesini sağlayarak çayı ya da sütü soğutarak içmeyi biliyordur. Soğukta çay içerken bardağın içindeki çay daha çabuk soğur. Nedeni, dışarıdaki havayla bardağın içindeki sıcaklık arasındaki ısı farkının büyüklüğüdür. Bir de bardak yüzeyi genişledikçe soğuma daha çabuk olur. Genellikle soğuk içecekler tüketen ülkelerde bardakların ağızlarının hatta tüm şişelerin ağızlarının dar yapılmasının nedeni, içeceğin geç ısınmasını, ya da geç soğumasını sağlamaktır. Çevremize neden, nasıl çalışıyor, nasıl işliyor, nasıl yapılıyor gözüyle bakmalıyız. Merak tümüyle böyle bir şeydir. Ve bizim kendi kendimizin öğretmeni ve öğrencisi olmamızı sağlar.
İnsan sütü üfleyerek içmeyi iki yaşında öğrenir ve beraberinde de kültürünü. Sütten ağzı yanan yoğurdu üfleyerek yer.
Yarın sizlere değişen çay bardağının öyküsünü anlatacağım.
 CUMARTESİ
 125 milyon dolarlık Clinton müzesinin projesini yapıyor
‘Edebiyat alemi tipimden rahatsız’
İpek fabrikasında arabaların tarihi
Okullar depreme hazırlanıyor...
Herkes ‘Haydutlar’ın peşinde
Kimyaları yine tuttu
Ne var, ne yok?
Koridor yanı tercih ediyor
Aranıyor
Koca değil lider seçeceğiz
Televole tadında politika
Şubatın oyunu
SAYFA BAŞI
|
|
|
