
|

Melodik sihir
Rönesans şiirinin köşetaşlarından Francesco Petrarca’nın, en önemli derlemelerinden ‘Canzoniere" kitapçılarda.
ORHAN TÜLEYLİOĞLU
Italyan edebiyatının övünç kaynağı şiirdir. Tüm çağların en büyük ozanlarından olan, her biri ayrı bir şiir ustası Dante, Petrarca, Foscolo, Leopardi gibi klasikleşmiş ozanlardan tutun da Nobel ödülüne değer görülmüş Quasimodo ile Montale’ye varıncaya dek sayısız ismi içinde barındıran zengin İtalyan şiiri, Rönesans gibi eşsiz bir sanat çağını yaşamıştır. Aslında şiir bu dilin mayasında vardır ve doğal olarak edebiyatta bu yoğun müziğin uzantısı olarak, doğal eğilimiyle gelişmiş ve şiirde ilerlemiştir.
"Canzoniere", 12. yy.’dan bu yana Avrupa’da, hatta dünyada ün yapmış dev ozanlar yetiştiren İtalyan şiirinin köşe taşlarından, Rönesans şiirine yön vermiş büyük bir şairin, Francesco Petrarca’nın, en önemli derlemelerinden biri.
Ortaçağ’dan Rönesans’a geçiş döneminin ozanı olan Francesco Petrarca (1304 - 1374); çağrışım ve duygu zenginliğini, simgesel karmaşıklığı klasik edebiyatta gördüğümüz dengeli, kusursuz biçim içinde birleştirebilen yeni bir duyarlılığın temsilcisiydi. Avrupa ülkelerinde Petrarca’nın etkisi, eskimiş Ortaçağ biçimlerinin bir yana bırakılması; sone ve öteki İtalyan biçimlerinin benimsenmesi; şiirde on, hatta on bir heceli dizenin egemenlik kazanması anlamına geliyordu.
Petrarca, 1327 yılında şiirine esin kaynağı olan Laura’yı tanır. 1340 yılında Roma Senatosunca şairlik tacına layık görülür. Laura’yı ölümsüzleştirme "Canzoniere"nin açık amaçlarından biridir. Laura’nın kim olduğu, hatta yaşayıp yaşamadığı hakkında çeşitli yorumlar yapılmış olsa da hiçbiri kesinlik kazanamamıştır. Ne var ki, bu şiirlerin odak noktası Laura değildir. Laura’nın psikolojisi doğaüstü, gizemli (hatta mucizevi) bir nitelik sergiler; bütünüyle ruhsal bir birlikteliğin "nesnesi" olarak sunulduğu yerler dışında bir tahmin ve şaşırtıcılık öğesidir. Kitabın ana izleği, aşığın psikolojisidir. incelikli benzetmeler, nükte, seçkin bir zeka; biçimsel tartışma ve skolastik kesinlik; alegori, kişileştirme; kur yapma, yüceltme, yakınma; övgü, yerme; kendini inceleme, kendini suçlama ve kendini savunma; pişmanlık ve aşka veda etme "Canzoniere"deki dünyayı oluşturan öğelerdir. Şiirlerde aşkın her biçimi yer alır.
Melodik, sihirli bir yoğunluk; yüceltilmiş, erdemli bir aşk; hayallerin aldığı değişik biçimlerde yüceltmeye özgü çatışmanın anlatımları var bu kitapta.
134
Barış bulamam ve savaşacak değilim;
ve korkar ve umarım, ve yanarım ve bir buzum;
ve uçarım üzerinde semanın ve yatarım yerde;
ve hiçliği tutar ve tüm dünyayı kollarıma alırım.
Birisi beni hapse koymuş, ne bana açar, ne kapar,
ne kendisi için tutar beni, ne bağı çözer;
ve öldürmez beni aşk ve zinciri çözmez,
ne canlı ister beni, ne çıkarır umarsız halden.
Gözsüz görürüm ve dilim yok ve haykırırım;
ve yok olmayı özlerim ve yardım dilerim;
ve nefret ederim kendimden ve başkasını severim.
Acıyla beslenirim, ağlarken gülerim;
aynı ölçüde tatsız gelir bana ölüm ve yaşam.
Bu haldeyim kadınım, sayenizde sizin.
Canzoniere
Francesco Petrarca Çeviren: Kemal Atakay
Yapı Kredi Yayınları
Fiyatı: 15.000.000 TL
KÜLTÜR & SANAT


Sanatçıların denizi
Çok dinlenenler
Haberiniz olsun
Çok izlenenler
Çok okunanlar
"Türk toplumu hızla budalalaşıyor"
Türk reklamcılığının panoraması
Gördüğünüze inanır mısınız?
Melodik sihir
Boş yok! Seçenek yok! İş yok!
Sırılsıklam aşk ve ölüm
İyi ki doğdun ve yaşadın
"Bütünün içindedir insan"
New York’un ilk seks müzesi
Ayasofya’da yenileme çalışmaları
"Resimlerim şöminelik değildir"
Ipanemalı bir kız sevdim!
Tavizsiz melodi ustaları
Doğu’dan Batı’ya müzikalite
Selda geldi. Hoşgeldi!
Hadi bakalım Loona!..
Fütüristik kara film
Nurgül Yeşilçay’a zorlayıcı bir rol aranıyor
Spielberg uyarıyor
"Herkes aşkı yaşayamaz!"
Sadakatsiz Safiye
Hayat atölyesi
Durun bakalım!..
Yeni yayınlar
SAYFA BAŞI

|
|

|