|
 Türkiye ABD’yi uyaracak
Kuzey Irak’taki gelişmeleri rahatsız edici bulan Ankara, sert bir diplomatik girişimle ‘Bu işi durdurun’ diyecek...
Türk hükümeti, Kuzey Irak’taki Kürt gruplarının federe bölge oluşturma çalışmalarının, ayrı bayraklı, ayrı isimli ve başkenti Kerkük olarak öngörülen bir tür devlet oluşumunu çağrıştıran anayasa taslağına yansımasından duyduğu rahatsızlığı, sert bir girişimle Washington’a iletmeye hazırlanıyor. Başbakan Bülent Ecevit’in, "İş çığırından çıktı" sözleriyle ifade ettiği bu rahatsızlık konusunda kesin bir tutum takınma hazırlığı yapan Ankara, tepkisinin öncelikli yöntemini "diplomasi", öncelikli adresini de ABD olarak belirledi.
‘OLUMLU
Ankara’nın, Kürt federe bölgesine tepkisini formüle etmesini geciktiren ve güçleştiren bir unsurun ise, Iraklı Türkmenlerden gelen "Biz de kendi federe yönetimimizi kurarız" çıkışı olduğu öğrenildi. Irak Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtsever Birliği (KYB) arasında kavganın sona ermesi ve Kuzey Irak’ta, Saddam rejiminden bağımsız bir demokratik altyapının kurulması için uzun zamandır çaba gösteren ABD, iki Kürt partisinin anayasa taslağında anlaşmasını ve ortak parlamento toplamasını kendi çabalarına uygun bir gelişme sayıyor. Bush yönetimi yetkilileri, Milliyet’e değerlendirmelerinde, Kuzey Irak’taki Kürt grupların ortak hukuk düzeninde anlaşmalarının Türkiye’nin güvenliği ve sınır bölgesinin istikrarı açısından olumlu karşılanması gerektiğini de belirttiler.
‘KIZGINLIĞIMIZI İLETECEĞİZ’
Ancak Türk hükümeti, Kuzey Irak’taki anayasa girişimini, "sonunun devlete varması engellense bile, bölgenin istikrarına aykırı, Türkmen haklarını çiğneyen ve ayrılıkçı fikirleri cesaretlendirecek bir gelişme" sayıyor. Türk hükümeti bu görüşünü daha önce defalarca iletmesine karşın, şimdi ABD’li yetkililerin bilgisi dahilinde hazırlanan bir anayasa taslağının, kendi hassasiyetlerini hiçe sayar bir nitelik taşıdığı kanısında. Milliyet’in görüştüğü bir diplomatik kaynak, "Kızgınlığımızı en açık biçimde ve yapıcı bir sonuç vermesi umuduyla dost ve müttefikimiz olan Amerikan yönetimine ileteceğiz" dedi. Türkiye’nin ABD nezdinde yapacağı diplomatik girişimden asıl beklentisi, Kuzey Irak’taki anayasa çalışmasının durdurulması olacak. Ankara; Irak’a askeri harekât olasılığı gündemdeyken "istikrarlı ve birliğini koruyan bir Irak" hedefini zorlaştıracak ve tek bir etnik grubun empoze etmesiyle şekillenen bir yeni oluşuma razı olmayacağını ABD’ye anlatacak.
Kerkük çıban başı Türkiye’nin, anayasa taslağına duyduğu tepkinin en önemli bileşeni Kerkük kentinin federe Kürt bölgesinin başkenti ilan edilmesi. Ankara, Türkmen nüfusu yoğun olan bu kentin "Kürt başkenti" yapılmasına izin vermeyeceğini Washington’a iletmişti. Bush yönetimi ise hem Ankara’nın bu tutumunu göz ardı etmemeye çalışıyor, hem de KYB lideri Celal Talabani’nin deyişiyle Kerkük’e "Kudüs" gibi bakan Kürt gruplarına karşı gelerek, Kuzey Irak’ta bu gruplardan beklediği desteği yıpratmamayı istiyor. Türkiye’nin desteğine ihtiyacı olan Washington, şimdi Kerkük’ün bu işbirliğini bozmaması için yöntem arıyor.
ycongar@erols.com
SAYFA BAŞI
|
|
|
