MİLLİYET İNTERNET

		01 Ocak 2004 Perşembe

BİZE ULAŞIN | ARŞiV | KÜNYE | HABER İNDEKSİ |

SIK KULLANILANLARA EKLE |

AÇILIŞ SAYFASI YAP

· EKONOMİ

Yine, yeni, yeniden lira
Türk Lirası, 2005 yılında gerçekleşecek paradan altı sıfır atılıp Yeni Türk Lirası'na geçiş için hazırlık yılı olan 2004'e yüzde 15 değer artışıyla giriyor

    EKONOMİ SERVİSİ

    2003 Türk Lirası'nın (TL) yılı oldu. 2003'e 1 milyon 655 bin lirayla giren, marttaki Irak savaşı sırasında 1 milyon 700 bini de geçen dolar kuru yılın son günü ise 1 milyon 400 bin liranın da altına indiyse de 1 milyon 407 bin liradan kapandı. Böylece dolar karşısında yıl boyunca yüzde 14.9 değerlendi. Doların gerilemesinde uygulanan ekonomik program ve enflasyondaki düşüş kadar, doların euro karşısında uğradığı kayıp da etkili oldu.
    Yastık altının çözülmesi ve piyasaya dolaylı yoldan giren döviz miktarının 4.1 milyar doları bulması da kurun düşmesindeki bir diğer nedendi.

    Harcamalar doları düşürdü
    Kur son iki haftada da 20 bin lira geriledi. Son düşüşte de bankaların bilanço düzeltmeleri, vergi ödemeleri ve yılbaşı harcamaları etkili oldu.
    Yeni yıla dolar karşısında 'zafer'le giren TL, 2004'te yeni bir savaşa hazırlanıyor. Çünkü 2004, TL'den altı sıfırın atılması için hazırlık yılı olacak. En erken 2005 başında atılacak sıfırlar için 2004 boyunca hazırlık yapılacak. Enflasyonun 2005'e girerken tek haneye geriletilmesinden, yeni liraların şekline, bankaların sistemlerini Yeni Türk Lirası'na (YTL) uyumlu hale getirmesinden, halkın psikolojik olarak yeni paraya alıştırılmasına kadar bir dizi konu 2004'e damgasını vuracak.

    TL'ye dönüş
    Türk Lirası'nın yüzde 14.9 değerlendiği 2003 yılı boyunca, yatırımcı da TL'ye yöneldi. Yabancı para yatırım araçlarının yüzde 43.8 olan payı, kasım sonunda yüzde 33'e gerilerken, TL araçların toplam portföydeki payı yüzde 56.2'den yüzde 66.7'ye yükseldi. Türk Lirası'nda mevduat, devlet iç borçlanma senetleri (DİBS), repo ve menkul kıymet yatırım fonları gibi finansal araçlara yapılan yatırımların toplam tutarı, yılbaşından kasım sonuna kadar olan dönemde yüzde 25.2 artarak 217 katrilyon 426 trilyon liraya ulaştı.
    Bu dönemde TL araçlarda tutulan para 47 katrilyon 329 trilyon liralık artışla 97 katrilyon 628 trilyondan 144 katrilyon 957 trilyon liraya yükseldi.

    Dolarizasyondan 'ters para ikamesi'ne    Yüzde 15'e yaklaşan değer artışının yaşandığı 2003 ters para ikamesiyle "dolarizasyon"dan TL yatırım araçlarına yöneliş yılı oldu. Yabancı para yatırım araçlarının yılın başında yüzde 43.8 olan payı, kasım sonu itibariyle yüzde 33.3'e geriledi. Yabancı para enstrümanlara dayalı portföyler 76 katrilyon 31 trilyon liradan 72 katrilyon 469 trilyona geriledi.
    Yurtiçi döviz tevdiat hesaplarının (DTH) 2002 sonunda 72 katrilyon 255 trilyon olan, tutarı, kasım sonunda 69 katrilyon 889 trilyona geriledi. Banka dışı kesimin döviz cinsinden devlet iç borçlanma senetleri portföyü de yüzde 32 azalarak 2 katrilyon 580 trilyona indi.

TL yatırımları 10 puan arttı (Trilyon TL)
Portföy	Kasım 2003	Pay (%)	Aralık 2002	Pay (%)
TL YATIRIM ARAÇLARI	144.957	66.7	97.628	56.2
- Yurt içi TL mevduat	73.969	34.0	56.294	32.4
- TL DİBS*	49.211	22.6	29.260	16.8
- Repo	3.550	1.6	2.763	1.6
- Yatırım fonları	18.227	8.4	9.311	5.4
YP** YATIRIM ARAÇLARI	72.469	33.3	76.031	43.8
- Yurt içi YP mevduat	69.889	32.1	72.255	41.6
- YP DİBS	49.211	22.6	29.260	16.8
TOPLAM	217.426	100.0	173.659	100.0