 |
 |
Testus Bayramus Bugün koçlar susss pusss. Halbuki dün sabaha kadar etrafa tosss tosss. Koçlar kaçamadı bugün. Önümde afet, ardımda afet... Ben kaçabilecek miyim? Bayram tatilinde huzura, güvene kaçmak istiyorum. Bu dört tatil gününü sadece hatıralara ayırabilecek miyim? Acep zorlasam hatıralarımı kıpırdatabilecek miyim bu bayram sabahı... Hatırlamak geri getirebilecek mi huzur ve güven duygularımı... 50 yıl öncesini gezinmeye başlıyor haz dolu hatıralarım. Orhan bey ve çok nazlı Nesrin hanım... Orhan beyin annesi, ağdalı sesiyle çok nazik Hadiye hanım... Orhan beyin kız kardeşi, tıp talebesi Semiha hanım... Annemin babamı tanımadan önce Orhan beye hayran olduğunu teyzem ağzından kaçırıvermişti bir gün de, cümlesini bitiremeden utanıp susmuştu. Bu hoş insanlar ziyaretimize gelirdi bayram günlerinde. Nesrin hanım, Hadiye hanım, Semiha hanım büyük insanmışım gibi konuşurlardı benimle, ölçülü ve nazik... Başka gelenleri hiç hatırlamıyorum şimdi. Sadece onları hatırlıyorum. Bayram demek onlar demekti. Bayram nezaket demekti. Hadiye hanım çoktan öldü. Nesrin hanım erken öldü. Orhan beyin bunadığını duydum, hatırlamıyordur şimdi eski bayramları. Belki o da ölmüştür. Ama sizin yaşadığınızı biliyorum, Seniha hanım. Bu güzel duyguları adlandırmaya çalışan küçük oğlanı hatırlamıyorsunuz belki bugün. Bayram demek siz demek olduğu için, sizinle ilişki kurabilmek için yazıyorum. Bir köşede oturup, nazlı terbiyenizin ve vücudunuzdan halelenen Arpej kokusunun hazzıyla süsleniyor şimdi bayram hatıralarım. 20 yıldır yazmakta olduğum bayram testuslarından bir nostalji potpurisine buyur ola bu kez de... 
1- Bu olağanüstü nostaljik şiiri olduğu gibi aktarıyorum... Adı "Bayram Yemeği": "Korkarım felekte bir gün Bir bayram yemeğinde Anam babam gibi kardeşlerim de En güzel dalgınlığında ömrün Beni gurbette sanıp Keşke gelseydi bu bayram diyecekler Ve birdenbire yürekler Aynı acıyla yanıp Hepsinin gözleri yaşaracak Öldüğümü hatırlayarak"... Şairini hatırlayabilecek misiniz acep? a. Behçet Necatigil b. Orhan Veli Kanık c. Cahit Sıtkı Tarancı d. Sait Faik Abasıyanık 2- Karagöz'ün ünlü "Salıncak Sefası" adlı oyununda, Hacivat'ın diliyle "bayram beşiği", Karagöz'e göreyse "bayram eşeği" diye geçen neydi acep? a. Yaşamadığı bayramlar hakkında "neydi o eski bayramlar" diye ahkam kesen nostalji düşkünleri b. Bayramda mahsun olmasın diye şık semer alınmış ve kulaklarına püsküllü ziller takılmış ailenin süslü merkebi c. Bayram yerinde kurulmuş salıncak d. Mübalağalı bayram tebriği 3- Bayramla ilgili edebiyatımızda gezinince, bayramı bir nostalji simgesi olarak yaşattığımızı anlıyorum: "Ben giderim adım kalır Dostlar beni hatırlasın Düğün olur bayram gelir Dostlar beni hatırlasın"... Birinci dörtlüğünü verdiğim "Dostlar Beni Hatırlasın" kimin şiiri acep, hatırlayabilecek misiniz? a. Aşık Shakespeare b. Aşık Veysel c. Aşık Bayrami d. Aşık Kurbani 4- "Bayram gelmiş neyime / Aman aman garibem"... Bu türküyle ünlenen türkücümüz kimdi, kestirebilecek misiniz? a. Nezahat Bayram b. Edip Akbayram c. Belkıs Akkale d. Fatih Erkoç 5- Benim çocukluğumda bir bayram tekerlemesi vardı ki tam olarak ne anlama geldiğini uzun süre çıkaramamıştım... "İydiniz said olsun / Aklınız kurnaz / Ameliniz inkıbaz olsun / Kah lodos kah poyraz." Bu tekerlemedeki üçüncü dize, "İshaliniz ya da diyareniz kabıza dönüşsün" diyor. Bu terbiyesiz tekerlemenin birinci dizesinin ne anlama geldiğini kestirebilecek misiniz? a. Babanızın adı Sait olsun b. Mideniz bayram etsin c. Hadi gene iyiydiniz d. İyd, Arapçada bayram demek. Bu dize, "Bayramınız kutlu olsun" diyor 6- Nostalji tünelinde taaaa 1575'e gidelim mi? Gezgin Alman rahip Stephan Gerlach'ın yazdığına göre İstanbul'da o zamanın bayram yerlerindeki salıncaklarda sallanmanın ücreti, altı sallanma karşılığı bir akçeymiş. Salıncakları kim işletiyormuş acep? a. Dersaadet Mülhakatından Çemberlitaş Beyninde Salıncak Şirketi b. Küskün vezirler c. Deli saraylılar d. Yeniçeriler 7- Aşağıdaki küçücük şiir Fazıl Hüsnü Dağlarca'dan... Adını kestirebilecek misiniz acep? "Kuzuların kulağı Duyar hep Bıçakların Ağzını"... a. Kınalı Kuzu Ağıdı b. İstanbul Kanarası c. Kulağımız Ağzımız d. Kuzu nostaljisi 8- "Hamidin sana kurban ola. Sana bend olmuş bir kulunum. Sana teslimim. Bu gece gel. Niyazımdır. Vallahi sebebi illetim ve belki fevtim (hastalık ve ölüm sebebi) olursun. Ayağın altına yüzüm, gözüm sürerek rica ederim. Kendimi zapt edemiyorum..." Mektupta kim kimin için kurban oluyor dersiniz? a. Şair Abdülhak Hamit, Matmazel Eleni için b. Eski milletvekillerinden Hamido, manikürcü Zeynep için c. Güreşçi Hamit Kaplan, Benli Belkıs için d. Sultan I. Abdülhamid, Ruhşah kadın için 9- Bu dizelerin şairini kestirebilecek misiniz? İpucu: Rubaiyat. "Sevgili, bugün bir başka güzelsin Güzeller bayram günü süslenir Seninse yüzün süsler bayramları"... a. Kör Homeros b. Ömer Hayyam c. Ömer Faruk Toprak d. Ömer Bedrettin Uşaklıgil 10- "Hayat Bayram Olsa" şarkısında "İnsanlar el ele tutuşsa" diyen ve "Karaoğlan mitingleri"nde bu şarkıyı söyleyen 70'li yılların popçusu? a. Ajda b. Gökben c. Selda d. Şenay 11- Öksüz ve yetim Clarice, küçükken kaldığı bir çiftlikte geceyarısı çığlıklar duyarak uyanır... Sanki öldürülen küçük çocuk çığlıklarıdır... Ahıra iner ve süt kuzularını boğazlayan kovboyları görür... Sadece bir kuzuyu yanında götürmeyi başararak çiftlikten kaçmaya çalışır... Clarice'in "Dünyada kötüler oldukça, acılar yaşandıkça kuzu seslerini hep duyacağı" temasının işlendiği bu filmin adı nedir? a. Sessizlik b. Sessiz Çoğunluk c. Sessiz Yalvarışlar d. Kuzuların Sessizliği Yanıtlar: 1) c, 2) c, 3) b, 4) a, 5) d, 6) d, 7) c, 8) d, 9) b, 10) d, 11) d. Yazara e-mail
|
 Ahmet Turhan Altıner |
| Ali Rıza Kardüz |
| İlber Ortaylı |
| Ülkü Tamer |
