MİLLİYET İNTERNET

		25 Mart 2004 Perşembe

BİZE ULAŞIN | ARŞiV | KÜNYE | HABER İNDEKSİ |

SIK KULLANILANLARA EKLE |

AÇILIŞ SAYFASI YAP

· SİYASET

Kıbrıs zirvesinde ilk gün fiyaskosu
4'lü toplantı Rum tarafı ve Yunanistan'ın direnişiyle yapılamadı. BM'nin, New York'taki uzlaşmayı yok sayıp, "4'lü zirve şartı yoktu" demesi şaşırttı

    Utku Çakırözer


    Kıbrıs'ta çözüm için Türkiye, Yunanistan, KKTC ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi heyetlerinin 4'lü toplantı yapmak için bir araya geldiği İsviçre'nin Bürgenstock kasabasındaki buluşmanın ilk günü fiyaskoyla sonuçlandı. Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'ün iki gündür yapılmasını beklediği 4'lü toplantı Rum tarafı ve Yunanistan'ın direnişi üzerine gerçekleşmezken, BM'nin New York'ta 13 Şubat'ta varılan uzlaşmayı yok sayarak, "4'lü toplantı olacak diye bir şart yoktu" açıklamasını yapması Türk heyetini şaşkınlığa uğrattı. BM Genel Sekreteri Kofi Annan'la New York'ta sağlanan mutabakata göre ikili görüşmelerin ardından taraflar Türkiye ve Yunanistan'ın da katılımıyla 4'lü bir araya gelecekti.
    Türkiye ve Yunanistan'ın başlangıcına Dışişleri bakanları düzeyinde katılacağı zirvenin dün sabah açılış seremonisinin yapılması planlandı. Salı günü Bürgenstock'a gelen Abdullah Gül, dün 15.30'a kadar Yunanlı muadili Moliviatis'in İsviçre'ye gelmesini bekledi. Dün sabah Moliviatis'in 6 saat gecikmesi üzerine açılışın akşam saatlerine çekildiği duyuruldu.

    İkili toplantı önerisi yapıldı
    Gün içinde De Soto'nun taraflarla yaptığı ikili görüşmelerde hava değişti ve 4'lü buluşma yerine KKTC Başbakanı Mehmet Ali Talat ile Rum heyeti lideri Tasos Papadopulos'a "Saat 18.00'de buluşuyorsunuz" çağrısı gitti. Türk heyeti ikili toplantı önerilmesinden rahatsız oldu. Üst düzey bir yetkili gazetecilere, "Tesadüfen 2'li toplantı yapılacağını öğrendik. Yunan ve Rum taraflarının dörtlü görüşme istemediği izlenimi hâkim. Belirsizlikten çok rahatsızız" dedi. Moliviatis'in sözcüsü Yorgo Komuçakos ise Gül ve Moliviatis'in dün akşam yaptıkları ikili görüşmede "4'lü ortak toplantılara geçilmesi için erken olduğu konusunda mutabakata vardıklarını" açıkladı.
    De Soto, akşam BM Televizyonu'na "dört tarafın ortak toplantı yapması diye bir şart olmadığını" savunarak, "Görüşmeler ikili toplantılar ve BM'nin mekik diplomasisiyle yürüyecek. Taraflar arasında karlı yolda otelden otele gidip geliyorum. Kıbrıs halkı tarihte hiç bu kadar çözüme yakın olmadı" dedi. De Soto, "ortak toplantı yapılmamasına" ilişkin soruya şu yanıtı verdi: "Yapılacak diye bir şart yoktu. New York mutabakatı bundan bahsetmiyor. Olabilir de olmayabilir de."
    KKTC ve Rum heyetleri, Papadopulos'un Talat'ın heyet başkanlığına "yetkisinin yetersiz olduğu" iddiasıyla karşı çıkması üzerine buluşamadı. Ancak belgenin BM tarafından hazırlanarak Rauf Denktaş'a imzalattırıldığı ortaya çıktı. Türk ve KKTC heyetlerinin BM nezdinde yaptığı girişim üzerine De Soto konuya netlik getirerek, "Talat ve Serdar Denktaş tam yetkiyle buradalar" dedi. KKTC heyetinden bir yetkili, De Soto'nun, çıkardıkları kriz nedeniyle Rum tarafına ağır eleştiriler yönelttiği iddiasında bulundu.

    Dörtlü yemek düzenlendi!
    BM, Türkiye'nin rahatsızlığı üzerine akşam Gül, Moliviatis, Papadopulos ve Talat'ı yemekte bir araya getirdi. Türkiye tüm rahatsızlığına rağmen masada kalmaya devam edecek. Gül, Moliviatis'le yaptığı ikili görüşme ve son dakikada ayarlanan 4'lü akşam yemeğiyle yetinerek bugün İsviçre'den ayrılarak, Brüksel'deki AB zirvesine katılacak. Gül'ün 26 Mart'ta yeniden Bürgenstock'a dönmesi bekleniyor. Bu arada Annan'ın görüşmelerin son safhasına katılmak üzere hafta sonu Burgenstock'a gideceği açıklandı.

    New York'ta ne karar alınmıştı?    Görüşmelerinin ilk turunun yapıldığı New York'ta Ankara ve Lefkoşa'nın görüşmelerin seyrini değiştiren ve Erdoğan, Gül ve KKTC'li yetkililer tarafından sık sık açıklanan önerisine göre süreç şöyle ilerleyecekti:
    • 19 Şubat - 22 Mart: Kıbrıs'ta Türk ve Rum heyetleri arasında ikili görüşmeler.
    • 24 - 31 Mart: Türkiye ve Yunanistan'ın da katılımıyla 4'lü toplantılar.
    • 1 - 2 Nisan: Uzlaşma sağlanamayan noktaları Annan'ın doldurması.
    • 20 Nisan: Adada referandum.

    Yunan politikası
    Yunanistan, yıllardır koruduğu "Kıbrıs Cumhuriyeti bağımsız, egemen bir devlet. Taraflarla görüşmemize gerek yok" yönündeki politikasını İsviçre'de de sürdürmeyi başarırken, BM'nin de Atina'nın bu politikası yönünde manevra yapmak zorunda kalması dikkat çekti.


    Bürgenstock'ta neler oluyor?    • Türkiye'nin girişimleri sonucu Kıbrıs sorununda kolaylaştırıcı bir rol üstlenmeyi kabul eden ABD de bölgeye Dışişleri Bakanlığı Kıbrıs Koordinatörü Thomas Weston'ı gönderdi.
    • Görüşmelerin başlamasından hemen önce basının oteller kompleksinin dışından görüntü almasına izin verildi. Bu sırada dışarı çıkan Kıbrıs Rum Yönetimi Dışişleri Bakanı Yorgo Yakovu (sağda), konuşma yasağı uygulandığını söyledi.
    • Bürgenstock'a girişleri engellenen gazeteciler, ulaşabildikleri bilgileri paylaşarak haberlerini hazırlıyor.
    • Bürgenstock, daha önce Bond serisinden "Goldfinger" (Altın Parmak) adlı filmin ekibini ağırlamıştı. Bu arada en ünlü Bond'lardan biri olan Sean Connery'nin bölgede tatil yaptığı öğrenildi.

    Kıbrıs zirvesine büyük ilgi gösteren gazeteciler, dün sabah kimsenin giriş çıkışına izin verilmeyen otele götürüldü. Gazetecilere "Zirve burada yapılacak" denilerek, 10 dakika görüntü almalarına izin verildi.