
|
|
|
 |
|
|
'Ben bilmem, kocam bilir' demeyen kadınların derneği
KAGİDER, 'Ben bilmem, kocam bilir' diyen değil, 'Ben de bilirim' diyen kadın girişimcilerin örgütü. Kadınları 'ekonomik hayata' kazandırmak için çalışıyor, çok önemli projeler geliştiriyor. Girişimci kadınları teşvik ediyor, iyi projelere destek veriyor, iş sahibi kadınlara her aşamada uzman üyeleri aracılığı ile danışmanlık hizmeti sağlıyor. Derneğin desteği ile kurulan ve 300 bin dolar ihracat yapan girişimciler var. Şimdi de bir fon oluşturuyor. KAGİDER yönetimi, önümüzdeki günlerde kadınlara yönelik ürün satan, müşterisi ağırlıkla kadın olan şirketlerin kapısını çalarak, fona destek isteyecek. Kadın girişimciyi destekleyen özel teşvik düzenlemeleri için hükümet nezdinde girişimler başlattı. Bu amaçla bir model geliştirmek için ABD, Kanada, Avrupa uygulamaları incelenerek Türkiye'ye özgü bir model geliştirmeye çalışıyor
EYLEM TÜRK
Çok değil bundan bir buçuk yıl önce kurulan bir kadın örgütü KAGİDER... Zaten üyeleri olan 'kadın girişimciler'in de uzun bir tarihi yok Türkiye'de. Bu nedenle Eylül 2002'de sadece 37 kadın girişimciyle yola çıktılar. Ama çok hızlı yol aldılar. Ekim, 2002'de dernek merkezlerine yerleşirken, 2003 başında üye sayıları 50'yi geçmişti.
Vizyonlarını 'geleceğin iş dünyasında etkin kadın girişimciler yaratmak', misyonlarını da 'ekonomik değer yaratan kadın girişimci sayısını artırarak ekonomiye katkıda bulunmak' olarak belirleyen derneğin üye sayısı, bugün 100'e dayandı. Dernek yönetimi, yıl sonuna kadar üye sayısının 150'ye çıkmasını bekliyor.
KAGİDER, böylesine hızlı bir büyümeyle 'her başarılı erkeğin (arkasında değil!) yanında başarılı bir kadının da' olacağını gösterdi.
Sıra orduyu kurmakta...
Türkiye'de kadın girişimci sayısı konusunda kesin bir istatistik yok. Kayda değer ölçekte 500 kadar kadın girişimci olduğu tahmin ediliyor. KAGİDER'e de bu durumda yeni girişimciler yaratmak kalıyor. Bu yüzden
Anadolu'da şubeleşmeyi planlayan dernek, yeni girişimciler yaratmak için kadın girişimci adaylarından proje topluyor.
Gelen projeleri değerlendiren dernek, ışık gördüğü iş fikirlerinin hayata geçirilmesi için her türlü desteği veriyor. Bu desteğin başında eğitim ve mentorluk geliyor. Kadın girişimciye işini nasıl kuracağı, nasıl yöneteceği öğretiliyor.
Dernek üyeleri, kadın girişimci adaylarına iki yıl boyunca kılavuzluk ediyor. Bu süre sonunda da şirket kurulmuş, girişimci ordusuna bir kadın daha girmiş oluyor. Derneğin bu yolla hayata geçirdiği 4 proje bulunuyor. Proje sahibi kadınlar daha şimdiden 300 bin euro ciroya ulaşmışlar bile.
Kadınlar mülk fakiri
"Kadınların önündeki en önemli engellerden biri de sermayeye ulaşamamaları" diyor KAGİDER Başkanı Meltem Kurtsan ve devam ediyor:
"Çünkü Türkiye'de mülkün sadece yüzde 8.5'i kadınların üzerinde. Bu rakam ABD'de yüzde 50. Türkiye'de iş kuracak kadınların kredi alma imkânı da yok. Bankaya gidiyor, ipoteği yok, mülkü yok. Bunu kolaylaştırıcı bir mekanizmaya ihtiyaç var."
Yabancılar örgütlenmeyi tamamladı
KAGİDER, Türkiye'deki kadın girişimcilerin sayısının artırılması için hükümeti, işbirliğine çağıradursun, ABD, Kanada ve Avrupa ülkeleri bu işin üzerinde önemle duruyor.
ABD'de kadın girişimcilere yol göstermek üzere kurulmuş 100 Kadın İş Merkezi'nin yanında 'Kadın İşletmeleri Ulusal Konseyi' de faaliyet gösteriyor.
Kanada'da Başbakanlık bünyesinde bir Kadın Girişimciliği Güçlendirme Birimi kurulmuş. Belçika'da Uçan Girişimci Programı, İsveç İş Geliştirme Ajansı, İngiltere Kadın İş Ağları, Avrupa'da kadın girişimciliği konusunda örnek uygulamalar arasında sayılabilir.
Kurtsan'a göre bu ülkelerde uygulanan modeller incelenerek Türkiye için uygun bir model belirlenebilir. Bunun tek başına dernek tarafından gerçekleştirilemeyeceğini söyleyen Kurtsan, ilgili birimler ile hükümetin de bu konuya destek vermesi ve ortak bir politika oluşturulması gerektiğini belirtiyor.
'Kadınlar komple güçlendirilmeli'
Kadınların komple güçlendirilmesi gerektiğini söyleyen Kurtsan şöyle devam ediyor:
"Çünkü girişimcilik sadece finansman kaynağı yaratmakla da olmuyor. Kadın kocasından dayak yemiyor, eğitimini tamamlamış, çocuklarını güvenli ellere bırakabiliyor, ailesinin yaşlılarına bakılabiliyor olması lazım. Dolayısıyla kadının çalışabilmesi için diğer engellerin de bertaraf edilmesi lazım."
Kurtsan bu engellerin kuracakları kadın fonu ile bir nebze olsun bertaraf edilebileceğini söylüyor. Çünkü Kurtsan'a göre bu fon, kadın sorunları konusunda çalışan örgütlere de kaynak sağlarak kadınların yerel yönetimlerdeki temsil oranını yüzde 1'in üzerine çıkaracak. Ayrıca, gayrimenkul sahibi olanların yüzde 8.5'ini oluşturan kadınların sayısında artış olacak.
Kurtsan şöyle devam ediyor:
"Nüfusun yarısı da kadın olduğuna göre büyük bir işgücü kullanılamıyor. Erkekler bir yolunu bulup girişimci oluyorlar ancak kadınlar çeşitli engeller nedeniyle girişimci olamıyorlar. En önemli sorun da eğitim ve sermaye.
Devlet büyüklerimizden bugüne kadar aldığımız tepki: 'Kadınlar çok güçlüdür. Benim evde karım söz sahibidir. Ben ona saygı duyar ve severim' şeklinde oldu. Biz burada bilimsel çalışmadan, ülke ekonomisinden söz ediyoruz. Bu açıdan olaya bakılması lazım. Kadın sorunu artık sadece kadınların sorunu değil. Türkiye'nin demokratikleşmesi için kadınların farklı bir yere gelmesi lazım. Bu da Türkiye'nin sorunu. Bu bilinci yaratmak zorundayız."
Kadın Fonu ile ilgili olarak Nur Ger de, "Kadın derneklerinin hepsinin temel ihtiyacı para. Özel bir fon nasıl yaratabiliriz diye yola çıktık ve kadın fonu kuruldu. Bugün için çekirdeğini oluşturduk. Tüketicisinin kadın olduğu tüm şirketlerden destek bekliyoruz. Bu kaynaktan sadece sivil toplum kuruluşları yararlanacak" diyor.
Yüzde 4'ü boşanmış
Türk kadın girişimcisinin profiline gelince, dünyada kadın girişimciler hizmet sektöründe yoğunlaşırken Türkiye'de de ise ağırlıklı olarak tekstil ve finans sektörlerinde faaliyet gösteriyorlar.
Kadın girişimcilerin medeni durumlarına bakıldığında, yüzde 69'unun evli, yüzde 4'ünün de boşanmış olduğu görülüyor. Hiç evlenmemişlerin oranı ise yüzde 21.
Girişimci kadın aranıyor
KAGİDER, potansiyel kadın girişimcilere yönelik destek veriyor. İşlerini kurmaları, büyütmeleri ve güçlendirmeleri için gerekli olan eğitim ve danışmanlık hizmetlerini veren dernek, öncelikle 'aday proje' başvurularını değerlendiriyor.
Öncelikle 'Aday Proje Komitesi' kendilerine ulaşan bu projeleri elemeden geçiriyor. Belirlenen projelerin sahipleri dört günlük bir eğitime tabi tutuluyor. Organizasyon şemasından pazarlama, fizibilite ve iş planlarına, ticaret hukukundan finans bilgilerine kadar pek çok alanda uygulamaya dayalı eğitim veriliyor.
Ardından proje sahiplerine yol gösterecek mentorlar (kılavuz) belirleniyor. Dernek üyeleri arasından seçilen mentorlar da özel bir eğitim görüyorlar.
Eğitimlerin ardından iki yıl sürecek mentor - aday ilişkisine başlıyor. Kadın girişimci adayları, her konuda mentorlarından danışmanlık alıyorlar.
İki yıl içinde adayın şirketi hayata geçiyor.
Her 6 ayda bir, 5 girişimci aday belirleyen dernek, yılda 10 kadın girişimci adayını şirket sahibi yapmayı amaçlıyor.
Ayrıca dernek, Türkiye'nin her bölgesinden başvuruda bulunmak isteyen aday proje sahipleri için,"girişimcilik süreci ve proje başvuru kriterleri üzerine" bir günlük ücretsiz eğitim de düzenliyor.
Eğitim ve başvuru için katılımcıların 25 yaşını doldurmuş olmaları, ve projelerinin; l en az 5 kişiye istihdam yaratması; l yaşama geçirilmek üzere düşünülmüş ve planlanmış olması; l iş alanında katma değer yaratması ve devamlılık arz edecek kriterler içermesi gerekiyor.
Desteklenen aday projeler
Gülay Altınbudaklı / Cam İhracatı
Ekim 2002'de kurduğu şirket 2003'te 300 bin dolar ihracat gerçekleştirdi. Kapı, duşakabin, mobilya, iç dekorasyon camları ihracatı yapan şirketin sahibi Güley Altunbudaklı, her yıl tüketimi dünyada artan düzcam sektöründe 1 milyon dolarlık ihracata ulaşmayı hedefliyor.
Birkan Sunar / Doğal Sabun Ticareti
Sabunculuk mesleğine hobi olarak başlayan Birkan Sunar da, işe evde kurduğu küçük atölyesinde başlamış. Şu anda 10 çeşit ürünle butik üretim yapan bir atölyesi bulunan Sunar, zeytinyağı bazlı aroma terapik el yapımı cilt sabunları üretip pazarlıyor.
Dünyadaki modeller
ABD
Kadın Girişimciliğini desteklemek üzere çalışma yürüten kurumlar:
100 Kadın İş Merkezi ve bunları bir çatı altında toplayan ve etkileşimlerini sağlayan Ulusal Kadın İş Merkezleri Derneği (NAWBO) bulunuyor.
Kadın Başkanlar Örgütü (WPO) de konuyla ilgili olarak faaliyet gösteriyor.
Kamu Politikasını Etkileyen Kadınlar (WIPP) da bu konuda örnek gösterilebilecek örgütler arasında.
Bütün bunların yanında, kadın girişimciliğini destekleyen politikalar geliştirilmesi konusunda hükümete danışmanlık yapan, 'Kadın İşletmeleri Ulusal Konseyi' var.
Kauffman Vakfı kadın girişimciliği çalışmaları en büyük fonu sağlayan kurum.
Kadın girişimciliğini hem kuruluş hem gelişme aşamasında destekleyecek şekilde mikro kredi, angel yatırım, risk sermayesi vs gibi bankacılık uygulamaları geliştirilmiş.
KANADA
Kanada'da kadın girişimciliğini desteklemek için Kanada Başbakanlığı bünyesinde bir Kadın Girişimciliği Güçlendirme Birimi kurulmuş.
Carleton Üniversitesi Kadın İşletme Girişimi Programı gibi çeşitli eğitim ve destek programları geliştirilmiş.
AVRUPA
Avrupa Birliği İşletme İdaresi altında Kadın Girişimciliği birimi kurulmuş.
Almanya'da Karlsruhe Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Kadın Girişimciliği üzerine üç aşamalı bir sanal kurs yürütüyor.
Belçika'da Uçan Girişimci Programı, İşveç İş Geliştirme Ajansı, İngiltere Kadın İş Ağları Avrupa'da kadın girişimciliğinin örnek uygulamaları arasında sayılabilir.
'ABD'de 100 iş merkezi kadınlara yol gösteriyor'
Meltem Kurtsan
MK Danışmanlık, Kurtsan İlaçları
"Kadın sorunları ve girişimciliği ekonomik bir sorun. ABD'de kadınlara destek olan, yol gösteren 100 iş merkezi var. Ülkeler çok güzel tedbirler almışlar. Birçok devlet kurumunun biraraya gelerek, hükümetin de destekleyeceği bir model oluşturulması gerekiyor. Sanayi ve Ticaret Bakanı Ali Coşkun, OECD toplantısında 'kadın girişimciler konusundaki önerileri hükümet programına aldırmaya söz veriyorum' dedi. Bu çok önemli bir söz. Kadın girişimcilere teşvik ve vergi indirimi gibi kolaylıklar sağlanabilir. "
Nur Ger
Suteks Tekstil
'Kadının evden çıkması için erkek ikna edilmeli'
"KAGİDER bana yalnız olmadığımı gösterdi. Çirkin ördek hikâyesi gibi kendimi hep yalnız hissederdim. Erkek dünyasında kadın olmakla ilgili görünmeyen bir duvar var. Ama dernekte diğer üyelerle ortak deneyimlerimiz olduğunu gördüm. Bu sinerji beni derneğe bağladı. Ne kadar kadına ulaşırsak misyonumuza o denli yaklaşmış oluruz. Kadının artık evden çıkması lazım. Kadın erkek eşitliği toplumun sorunu. Önce erkekleri ikna etmek gerekiyor. Eşit kadınla birlikte yaşanacak dünyanın daha keyifli olacağına inandırmamız gerekiyor onları."
Pınar Kapralı Görsev
Phono Click
'Kriz gelince kadınlar kontrolü ele alıyor'
"KAGİDER'in strateji ve planlama komitesi başkanıyım. Komitenin amacı kadın girişimcilerin teknolojiden faydalanmalarını sağlamak. Dış kaynak bulmamız gereken projeleri şekillendiriyoruz. Daha fazla kadın girişimci yetiştirmek gibi bir amacımız var. Kadınların sivil toplumun desteğine ve örgütlenmeye ihtiyacı var. Krizde dünyanın her ülkesinde kadın girişimci sayısı artıyor. İş başa düşünce kontrolü ele alıyorlar. Türkiye'deki krizler de kadın girişimci sayısını artırdı. Bizim feminist bir yaklaşımımız yok. Hatta bir tane erkek üyemiz var ve bu sayı artacak."
Ümit Boyner
Boyner Holding
'Kadın Fonu kurduk kaynak akmaya başladı'
"Hayatımda ilk defa misyonu kadınları hedef alan bir örgütte çalışıyorum. Ciddi bir enerji var. Dernekte başkan yardımcısıyım. En önemli sorumluluğum kadın fonu. Kadının güçlenmesi için çalışan kadın örgütlerine fon aktaracak bir oluşum. Türkiye'de bir ilk. Sadece girişimcilik değil, kadın ile ilgili her alanda fon dağıtmayı amaçlıyoruz. İlk etapta Açık Toplum Enstitüsü'nün desteğini aldık. Kurumsal ve kişisel bağışçılara da gideceğiz. Asıl istediğimiz fonun devamlılığı. 150 bin euro'luk bir fonla başlayacağız. Esas yüklü miktarda fon eylülden sonra girecek."
Gülsün Zeytinoğlu
NLP Koçluk Enstitüsü
'Büyük bir işgücü potansiyeli evde kalıyor'
"Dernek benim için ciddi bir misyonu ifade ediyor. Kadın girişimci sayısının artırılması çok önemli. İş hayatında çaba sarfeden ön planda görünen toplulukların çoğu erkek ağırlıklı örgütler. Bunların arasında kadın eksikliği var. Her yerde denge arayışındayken bu dengesizlik göze batıyor. Büyük bir kadın işgücü potansiyeli var. Bu güç evde kalıyor. Gerçekten ekonomiye, akla, bilgeliğe katkı diye düşünüyorum. Kadın girişimcinin profili sürekli değişiyor. Anadolu'daki kadın zaten girişimci ve yeni arenalara çıkması lazım. Görüyorum ki kadınlarda kendine güven arttı."
İpek Cem Taha
Netwise, IKC
'Kadın girişimci sayısının artması eğitime bağlı'
"Ben yönetim kurulunda genel sekreter görevindeyim. Diğer arkadaşlarıma nispeten yeniyim. Kurucu üyelerindenim. Başta kadın olması artı mıdır, eksi midir diye düşünmüştüm. Ancak KAGİDER gördüğüm kadarıyla kısa sürede gerçek projeler yaratan ve bu projelerin arkasında durabilen bir kurum haline geldi. Kadın girişimciler konusunda istatistiki olarak fazla bilgi yok. Bu sadece Türkiye'ye özgü değil. Bütün dünyada da kadın girişimcilerin sayısı az. Türkiye'deki kadınların eğitim seviyesinin artırılmasıyla girişimcilerin de sayısı artacaktır. Eğitim çok önemli."
Yasemin Tutal Güzelkan
Makro Değişim
'Girişimcilik fikri var, işe dönüştürecek para yok'
"KAGİDER, kadının kendi üretken yapısını tamamen istihdama yönelik fiiliyata geçirmesini ve böylece ekonomik değer yaratmasını destekliyor. Ben başkan yardımcısıyım. Aynı zamanda aday projeler üretilmesini sağlayan komitenin başkanıyım. Amacımız her yıl en az beş adaya şirket kurdurtmak ve bu şirketlerin yaşamasını sağlamak. Amacımız kadınları ticaretin içine sokmak, para kazanmalarını ve istihdam yaratmalarını sağlamak. Anadolu'daki kadınlarımızın girişimcilik fikirleri var ama bunları hayata geçirecek maddi manevi desteğe ihtiyaçları var."
Selma Akdoğan
Balnak Holding
'Ufak bir kesimiz ama tabuyu yıktık'
"Ben KAGİDER'in ilk üyelerindenim. Bir haftadır yönetim kurulu üyesiyim. Gördüm ki benim gibi birçok iş kadını var. Kendinizi yalnız hissetmiyorsunuz. Kendi bilgi ve becerilerimizi başka kadınlarla paylaşmak çok önemli ve heyecanlı. Biz toplumda ufak bir kesimiz. Bir şeyler yapabilmişiz. Türkiye'de bir tabuyu yıkmışız. Bu deneyimlerimizi başkalarıyla paylaşarak girişimci kadınların sayısını artırmamız lazım. Kısa sürede çok hızlı gelişmeler sağladık. Karaya vuran deniz yıldızları misali. Ne kadar yıldızı tekrar denize atabilirsek o kadar kârdır."
Zehra Güngör
Stage İletişim Danışmanlığı
'Kadın girişimci yarışması yapacağız'
"KAGİDER'in, kadının girişimcileri aynı çatı altında toplamak gibi bir misyonu var. Girişimciliğin en güzel tarafı istihdam sağlamak. Benim için ibadet gibi bir şey. Kurulalı bir buçuk yıl oldu ama oldukça başarılı projelere imza attık. Bu da kadının iş dünyasındaki gücünü gösteriyor. Kadın girişimcilerin sayısında da her geçen gün artış yaşanıyor. Derneğimiz önümüzdeki günlerde bir yarışma düzenleyecek. Kadın girişimcileri destekleyecek ve ödüllendirecek bir yarışma olacak. Şu anda ön çalışmaları yapılıyor. Tahmin ediyorum ki sonbaharda sonuçlanır."
|
|
|

|
|