|
 |
|
|
Şirket birleşmeleri ve rekabet...
Sözün Ötesi / Mustafa Tanyeri
Dünyada son yıllarda gözlenen şirket birleşmeleri akımı rekabetin boyutlarını ve şeklini değiştirecek ölçülere ulaşmıştır. Rekabet, irili ufaklı tüm şirketlerin uzun vadeli planlarını da kökten değiştirmektedir.
Şirketleri bu kararı vermeye zorlayan çok çeşitli etkenler bulunmaktadır.
Bir taraftan pazar baskısı diğer taraftan rekabet ile ilgili yasal düzenlemeler çeşitli sektörlerde faaliyet gösteren firmaları stratejik ortaklıklar da dahil olmak üzere yeni bir eğilim olan birleşmelere yöneltmektedir.
Bankacılık, otomotiv, elektronik başta olmak üzere çeşitli sektörlerde firmalar, değişik düzeylerde stratejik işbirliklerinden başlayan ve birleşmeye kadar uzanan bir süreçte rekabeti ortaklaşa karşılamaya hazırlanmaktadır.
Kültür çatışması
Bu eğilim şirketlerin dokusunda çok önemli değişimler yaratmaktadır. Birleşmeler çoğu zaman çok zorlu olmaktadır.
Farklı kültürler yeni yapı içinde aynı potada erimek veya çatışarak birbirine üstünlük sağlamak durumunda kalmaktadır.
Pazarlama ve diğer işletme fonksiyonları açısından çok köklü değişimleri de harekete geçiren birleşmeler dünyada rekabet hukuku ve Avrupa Birliği'nde de ortak rekabet politikası çerçevesinde düzenlenmeye çalışılmıştır.
Birleşme durumunda pazarda oluşan yeni yapı ve rekabet koşulları, tarafların karşılıklı kazanımları ve kayıpları, şirket kültürleri arasında çatışmalar, değişik şirket birleşmelerinin avantaj ve dezavantajları bu süreçte önemli sorun alanlarını oluşturmaktadır.
Birleşmelerin sonucunda tüketicinin yararına olacak faaliyetler olumlu karşılanırken ortaya çıkan yeni ekonomik gücün tüketicinin zararına çalışması ve pazardaki hakim durumun kötüye kullanılması yasalarla engellenmektedir. Birleşmelerin bir başka yararı da şirketlerin tek başlarına hayatta kalmakta güçlük çektikleri durumlarda birleşerek faaliyetlerini devam ettirme şansı bulmalarıdır.
Başarı koşulları
Birleşmelerin gerek uluslararası ve gerekse yerel şirketler tarafından yoğun bir şekilde gündemde tutulması uluslararası rekabet ortamında çok kısa dönemde köklü bir değişimin habercisi olarak değerlendirilmektedir.
Sinerji, ölçek ekonomisi, maliyet kontrolleri, hammadde başta olmak üzere üretim faktörlerine erişim ve pazar arayışları gibi faktörlerin yönlendirdiği bu gelişmenin insan, rekabet, pazar ve ürün boyutlarında ele alınmaktadır. Başarılı bir birleşme süreci ve sağlıklı bir birleşme kültürü oluşturmak için gerekli unsurların gerçekçi bir biçimde ortaya konulması her şirketin güçlü ve zayıf yönlerinin ve her bir birleşme projesinin ayrı ayrı ele alınmasını gerektirmektedir.
Tarafların öncelikle çalışanlarına bu konuyu iyi anlatmaları, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi, şirketlerin sahip oldukları vizyonun ve misyonun uyumlaştırılması, karşılıklı güven ve açıklık, kısa ve uzun vadeli beklentilerin çok iyi tanımlanması ve politikalara dönüştürülmesi başarının ön koşullarıdır.
Buna rağmen zaman içerisinde yolların ayrılması söz konusu olabilir.
Şirket evliliklerinde de diğer evliliklerde görülen bütün sorunlar aynen yaşanmaktadır.
egespor@milliyet.com.tr
|
|
|

|