|
Bankalar, kredi kartını da AB'deki gibi versinler!
MasterCard Avrasya Genel Müdürü Özlem İmece'nin geçenlerde gazetelerde yer alan şu sözlerini kesip saklamışım:
"Kredi Kartı Yasa Taslağı'nda meslek grupları ya da kişilerin limitleriyle ilgili kısıtlayıcı bir düzenlemenin olması mümkün değil. AB'ye uyum aşamasında aksi düşünülemez. Avrupa ülkelerinde ne meslek grupları, ne de tek maaşa tek kart gibi bir kısıtlama var. Bu hususlar, bankaların ne kadar risk alacaklarıyla ilgilidir."
Eminim VISA'nın Türkiye'deki yetkilisi de aynen İmece gibi düşünüyordur. Zira onlar, alacakları komisyona bakarlar. Bankalar ne kadar çok kredi kartı verirse, onların alacakları komisyon da o kadar artar.
Sayın İmece, keşke AB'deki bankaların kredi kartı verirken nasıl kılı kırk yardıklarına ilişkin olarak da biraz bilgi verseydi!
Zonguldak'ın 18 bin nüfuslu ilçesi Alaplı'da 6 bin kişinin kredi kartı kullandığı ortaya çıkmış. Nüfusun % 17'sinin 18 yaşın altında olduğu dikkate alındığında, neredeyse her 2 kişiye 1 kredi kartı düşüyormuş. (6 eylül, Hürriyet) Alaplı'nın ekonomisinin boyutları nedir ki, her 2 kişiden birinin cebinde kredi kartı olsun?
"Bankalar, alacağı riski kendileri bilirler" deyip geçemeyiz. Zira bankalar bugün bu riski alırken, ekonomideki istikrarın süreceğine güveniyor. İstikrar bozulacak olursa o risk, bankalara ait olmaktan çıkıp sistemik risk olarak tüm toplumun sırtına biniyor!
Avrupa'nın kredi kartı cenneti olarak bilinen İngiltere'den vereceğim 2 örnek, sektör içi disiplini sağlayamayan bankalarımıza dıştan müdahalede geç bile kalındığını gösteriyor:
Londra'da hesap açtırmak bile zor
"Yıllardır yurtdışında yaşayan, bir projeden ötürü 6 - 7 aylık bir süre için Türkiye'ye gelen bilgisayar mühendisiyim. İngiltere'ye ilk gittiğimde banka hesabı açtırmak için 3 hafta beklemiştim, şimdi bu süre çok daha uzun. Bankanızdan her ay gelen hesap extreleri için gösterdiğiniz adresi değiştirmeniz için bile, yılbaşından beri bayağı zor bir soru fırtınasından geçmeniz gerekiyor.
İşi bu kadar sıkı tutan bir banka sisteminde kredi kartı nasıl alınır? Alınmaz. Zaten tanıdığım yüzlerce kişi "switch card" denen ve bizdeki ATM kartının benzeri (biraz daha marifetlisi) bir kart kullanıyor. Bu kartın ufak bir borç limiti olabiliyor ama nakit çekimde değil, sadece alışverişte kullanılabiliyor.
Ben, bayağı ciddi bir şirketin network - sistem müdürü olduğum halde ve iyi bir aylık gelirim olmasına rağmen, başlangıçta bu kartı kullandım. Banka ancak 2 yıl sonra bana kredi kartı vermeyi uygun gördü ve 500 poundluk limiti olan bir kart verdi.
3 ay önce Türkiye'ye geldiğimde ise, buradaki bir banka kendiliğinden bana kredi kartı vermeyi teklif edince çok şaşırdım. Benimle ilgili hiçbir bilgileri olmadığı gibi, 10 yıl yurtdışında yaşadığım için referans alabilecekleri herhangi bir bilgi de mevcut değildi.
Kısa sürede 1 milyar limitli bir kart geldi, ardından 6 milyar limitli bir tane daha. Bu arada diğer bankalardan (beni nasıl buldularsa) formlar veya kartlar gelmeye başladı. Ben de iptal ettirme çalışmalarına başladım. Bizim sitenin bekçisinde 3 milyarlık kart var, ama adamın maaşı 450 milyon. Üstelik adamın başka geliri yok. Evi kira. Nasıl öder?"
Özden Güven
Müşteri kaç sterlin eder?
"Londra'da 16 yıl yaşadım ve bu süre içinde sadece 2 kredi kartım olabildi (Barclays Visa ve Mastercard). 1994'te ciddi bir mali krize düştüğümde, kredi limitlerimi tükettim ve faizlerini bile zar - zor ödeyebildim. O ara, American Express ve Diners Card'a müracaat ettim, fakat alamadım. Çünkü kazancımı ve hangi kartlara sahip olduğumu soruyorlardı; zor durumda olduğumu anladıkları için vermediler. Meğer bankalar arasında, müşterilerin "kaç sterlin edeceği" bilgisini paylaşma anlaşması varmış. Bizde de bu uygulama başlatılmalıdır diye düşünüyorum."
Mehmet Sağlam - İzmir
Aslında Türkiye'deki bankalar da Kredi Kayıt Bürosu aracılığıyla müşterinin kredi kartı borcunu geri ödeme kabiliyetini anında izleme imkânına sahipler. Buna rağmen kredi kartını neredeyse işportada dağıtabiliyorlarsa, bu durum "risk almak"tan çok, hukuki açıdan kendisini "güvenceye almak"la ilgili olmalı.
mtamer@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
