|
 |
|
|
Yastık altında çok fazla TL yok
Merkez Bankası'nın (MB) dolaşıma sağladığı para 13 katrilyon lira dolayında. Türkiye'de (1) Bankaların kasasında duran banknotların, (2) Şirketlerin kasasındaki banknotun, (3) Halkın cebindeki banknotun, (4) Yastık altındaki Türk parasının tamamı bu kadar.
Bu paradan Türkiye'de büyük küçük, kişi başına kabaca 200 milyon lira düşüyor. 13 katrilyon yaklaşık 9 milyar dolar eder. Yani kişi başı yaklaşık 125 dolar eder.
Türk liraları yılbaşında Yeni Türk Lirası'yla (YTL) değişecek ya... Şimdilerde tartışılan, "Yastık altındaki Türk liralarının miktarı?" İyimserler, "Yastık altından o kadar çok TL çıkacak ki, bu paralar sistemi zenginleştirecek. Bir kısmı bankalara mevduat olarak yatacak, bir kısmı borsaya akacak" bekleyişinde.
Türk halkı her ne kadar "saf ve bakir" ise de, acaba TL banknotları yastık altında saklayacak kadar "saf" mı? Hiç de değil... Değeri eriyen parayı halkımız neden yastık altında saklasın?
İyi de... Yastık altında para yok mu? Var... Ama yastık altında dolar, euro veya altın var... Türkiye'de ekonominin, milli gelirin büyüklüğüne göre dolaşımdaki para miktarı çok düşük... Ama bunun nedeni, Merkez Bankası'nın piyasaya para sürmekte cimri davranmasının ötesinde, halkın Türk lirasını elinden çıkarma alışkanlığı.
Merkez Bankası dolaşıma para sürüyor. Halkımız eline geçen bu parayla dolar veya euro satın alıyor. Dolaşıma çıkan Türk lirası, bir süre sonra kamyonlara yükleniyor. Satılan dolar ve euro bedeli olarak Merkez Bankası'na geri yollanıyor.
Dolaşıma sürülen Türk lirası (9 milyar dolar karşılığı) 13 katrilyon lira... Onu biliyoruz da... Türk lirası yanında piyasada dolaşımda olan dolar - euro gibi yabancı para/yabancı banknot miktarını bilemiyoruz... Piyasada dolanan 13 katrilyon Türk lirasından kişi başına (125 dolar karşılığı) yaklaşık 200 milyon Türk lirası düştüğünü biliyoruz da... Piyasada dolanımda olan yabancı paranın kişi başına kaç dolar dolayında olduğunu bilemiyoruz...
Bazı kişiler piyasada Türk lirası kadar (9 milyar dolar) yabancı paranın dolanımda olduğunu söylüyor. Bu rakamı abartılı bulup itiraz edenlere, "Halkımızın cebinde taşıdığı dolar ve euro miktarına bakın... Halkımızın yastık altında Türk lirası yerine dolar - euro sakladığını dikkate alın... Bu rakam 9 milyar dolar değil ise 6 milyar dolardır... 4 milyar dolardır. Daha da az değildir..." deniliyor.
Bu ise Merkez Bankası'nın para politikasını yürütmesini güçleştiren bir tablo. Eğer piyasada yabancı paranın ağırlığı bu ölçüde ise, Merkez Bankası piyasadaki paranın ancak yarısına kumanda edebiliyor demektir.
Dönelim yastık altı sorununa... Bugüne kadar (1) En büyük banknot 20 milyon liralık banknot olduğu için, (2) Yüksek enflasyon paranın değerini erittiği için Türk lirasını yastık altına atmak cazip değildi. Ama bundan sonra cazip olabilir. (1) Enflasyon aşağıya çekildi. (2) Eskiden en büyük banknot 20 milyon liralıktı. Şimdi 100 milyon liralık (100 Yeni Türk Liralık) banknotlar piyasaya çıkıyor. Hem de gıcır gıcır... Saklaması hem cazip hem kolay... Bütün mesele yastık altına atacak kadar para sahibi olabilmekte...
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | İhracat ve yapısal devrim
İHRACATIN 60 milyar dolara doğru yürümesi, ta... | |  | Çetin ALTAN | | Yan yana oturmuş minik üçüzler...
HARBİYE'den Nişantaşı'na doğru saparken, bir ... | |  | Melih AŞIK | | Neden Türkiyeli?
Prof. Baskın Oran'ın başkanlığında hazırlanan... | |  | Fikret BİLA | | 2005 veya civarı
Başbakan Erdoğan, jest olsun diye 36 Airbus u... | |  | Hasan CEMAL | | Yargı reformu!
Türkiye 'yargı reformu'nun neresinde? Dünkü y... | |  | Yılmaz ÇETİNER | | Milyonlarca milyoner iflas mı ediyor!
HERKESİ Yeni Türk Lirası heyecanı sardı. Hele... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Kirli formalar
Almanya Şansölyesi Schröder, gençliğinde futb... | |  | Can DÜNDAR | | Gaipten bir ses
Önceki gece bir ses duydum; daha önce duyduğu... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Dikkat, dikkat! Çin uyanıyor
Dün basında bir haber vardı. Şanghay'da düzen... | |  | Doğan HEPER | | Alevi Müslüman değil mi?
ADI üstünde, Avrupa Birliği" ama buradakilerd... | |  | Sami KOHEN | | İlk mi, son mu?
UZUN süreden beri ilk kez, Ortadoğu'dan nispe... | |  | Mehmet Y. YILMAZ | | Bir tekzibin öyküsü...
Bugün bu köşede mahkeme kararıyla yayımlamak ... | |  | Hasan PULUR | | "Hangi PKK?" Ya Savarona?
KONULAR bazen o kadar iç içe giriyor ki, görü... | |  | Derya SAZAK | | Sacco ile Vanzetti
Tekirdağ F Tipi Cezaevi'nden mektup gönderen ... | |  | Meral TAMER | | TÜGİAD, IMF'den sonra AB ile dirsek temasında
Türkiye Genç İşadamları Derneği TÜGİAD'ın Ank... | |  | Yaman TÖRÜNER | | İnanılmaz bir fabrika gezdim
Önceki hafta, tamamen bir tesadüf eseri olara... | |  | Güngör URAS | | Yastık altında çok fazla TL yok
Merkez Bankası'nın (MB) dolaşıma sağladığı pa... | |  | Serpil YILMAZ | | Emine Erdoğan da AB turunda
AKP, "Avrupa Birliği Sürecinde Kültürel Tartı... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Fransa sözünde durmalıdır...
Berlin'deki görüşmelerin içeriği ayrıntılarıy... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
