|
 |
|
|
Ayşe Hanım Teyzem dövizli kirayı merak ediyor
Ayşe Hanım Teyzem, elinde 18 Ekim 2004 tarihli Hürriyet gazetesi, geldi. Gazetenin manşeti "Dövizli kira liraya döner - Yargıtay'dan kirayı dövizle ödeyenlere müjde: İsteyen kiracı yeni dönemde kira bedelini Türk lirası ödeyebilir" şeklindeydi.
Ayşe Hanım Teyzem, "Dövizli kira dönemi sona erdi mi? Mahallede herkes bunu konuşuyor. Şu işin aslını öğren de bana anlat" dedi.
Cevaplayabilmek için Yargıtay'ın internet sitesine girdim. 3. Hukuk Dairesi'nin kira konusunda son iki yılda aldığı 84 karardan dövizli kiranın Türk lirasına dönüştürülebileceği hakkında bir karar bulamadım. Ankara'daki avukat arkadaşıma rica ettim. Yargıtay'a gitti. Soruşturdu. "Yeni bir karar yok" dedi. Haberi yazan gazeteci kardeşim "Oya Armutçu"yu aradım. O da yeni bir karar olmadığını, yazılanların 3. Hukuk Dairesi'nin yayımlanmış kararlarındaki genel hükümleri yansıttığını söyledi. İstanbul'da tanıdığım avukatlara sordum: Öğrendiklerimi Ayşe Hanım Teyzem'e aktardım.
"Hukukta mukavele (kontrat) serbestisi var. İsteyen mukavelesini (kontratını) istediği paraya bağlar. Hazine'nin dolar veya dolara endeksli bono satarak dolar veya dolara endeksli faiz ödemesi nasıl mümkünse, ev sahibinin de dolar veya dolara endeksli kira mukavelesi yapması, kira alması mümkündür. Hatta ve hatta ev sahibi kirayı dolar yerine buğday fiyatına, altın fiyatına bile endeksleyebilir. Bunun kira artışını fiyat endeksine bağlamaktan farkı yoktur."
İki yıl sonra itiraz olmaz
Ayşe Hanım Teyzem sordu: "İyi de, ev sahibi veya kiracı şikayetçi olursa, dolara bağlı kira Türk lirasına dönüyormuş..." "Ayşe Hanım Teyzeciğim" dedim. "Tarafların serbest iradeleriyle yaptıkları kira sözleşmesinde belirledikleri kiranın, aksi iddia edilip kanıtlanmadıkça, o dönemin rayicine uygun olduğu kabul edilir. Ancak... Kiracı 'Zor durumdaydım... Ev bulabilmek için ev sahibinin şartlarını kabule mecbur kaldım' diyerek, kira mukavelesine itiraz hakkına sahiptir. Amma... Bu itirazını kira mukavelesini imzaladıktan hemen sonra yapması şarttır. Bir yıl iki yıl geçtikten sonra bu itirazı yapamaz. İtirazı yaptığında mahkeme, kira tespitine karar verebilir... Fakat bunun dışında kiracının 'kiranın yüksekliğinden söz ederek kira tespit davası açmaya veya dövizli kiradan Türk lirasına geçmek için dava açmaya hakkı yoktur. Öte yandan ev sahibi, kira mukavelesi sona erdiğinde rayice göre kiranın düşük kaldığı gerekçesiyle mahkemeden kira tespiti isteyebilir. Kiracının zor durumda kaldığı için yüksek veya dövizli kirayı kabul ettiğinden yakınarak dava açması halinde olduğu gibi, ev sahibinin kontrat süresi sonunda kiranın düşük kalmasından yakınarak dava açması halinde de mahkeme 'rayiç kira tespitine' karar verebilir. Ancak... İşte bu tür tespit 'Türk lirası' üzerinden yapılır. Eski kira kontratı dövize bağlı olsa da, mahkemenin kira tespitinden sonra kira Türk lirası olarak işler."
Ayşe Hanım Teyzem sordu: "Türk lirası kirada, kiranın aylık veya yıllık artışı dövize, fiyat endeksine, altına veya buğday fiyatına bağlanamaz mı?" Öğrendiklerimi aktardım. " Ayşe Hanım Teyzeciğim" dedim. "Tekrar edeyim. Kontrat (mukavele) serbestisi var. Kira Türk lirası olsa da, aylık - yıllık kira artışını dolara, altına, fiyat endeksine bağlamak mümkün. Daha önce Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin bir kararı vardı. Toptan eşya fiyatları bir yılda yüzde 65'ten fazla da artsa, kira artışı yüzde 65'le sınırlanıyordu. Sonra TBMM'den bir kanun çıktı. Kira artışı yüzde 25'le sınırlandırıldı. Ama bu kanunu Anayasa Mahkemesi iptal etti. Şimdi ne yüzde 65 ne yüzde 25 sınırlama hükmü geçerli. Kanuni ve hukuki bir boşluk var. Açık anlatımıyla kira artışlarını ev sahibi ve kiracı serbest iradeleriyle belirleyebiliyor." Ayşe Hanım Teyzem, "Benim dövizli kirayla işim yok da... Mahalledeki komşular meraklanmıştı. Gideyim de onlara anlatayım" diyerek ayrıldı.
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Amerika'da yetmiş iki millet
AMERİKA 'yetmiş iki millet'ten oluşan gerçek ... | |  | Çetin ALTAN | | Kuşlara yem sunan kedi, çıngıraklar mıngıraklar...
KÖYCEĞİZ'deki iki avuçluk yeşil bahçede, bodu... | |  | Melih AŞIK | | Maksadı bilelim...
"TBMM Muhafız Taburu Gazinosu'nda askeri kura... | |  | Fikret BİLA | | Suya atılan taş...
Genelkurmay İkinci Başkanı Org. İlker Başbuğ,... | |  | Hasan CEMAL | | Nasıl bir Amerika?
Amerika'yla kötü olmak gibi bir lüksü yok dün... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Avrupa Çankaya'sı
Askerden gelen sesler sağduyuyu yansıtıyor. G... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Yabancı dille eğitim kalkacakmış!
Milli Eğitim Bakanlığı, anadolu liselerinde y... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Petrol fiyatlarının artması Türkiye'ye yarar mı?
Bir süre önce televizyon kanallarından birind... | |  | Nail GÜRELİ | | Gazeteciler tarih yazıyor
Gazetecinin tarihe tanıklık ettiği yaygın bir... | |  | Sami KOHEN | | Zor seçim...
SABAH bu yazıyı okurken, ABD'deki seçimlerin ... | |  | Mehmet Y. YILMAZ | | "Yiğit basınımız sakalı tartışsın!"
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Bülent A... | |  | Hasan PULUR | | Fenerbahçe'nin antrenmanını gör, maçını anla!
HANİ "Gözlerimle görmesem inanmazdım!" diye b... | |  | Meral TAMER | | Halk, yolsuzluğa karşı mitinge de hazır, eyleme de...
Yolsuzluklara karşı harekete geçmeye istekli ... | |  | Ece TEMELKURAN | | İftar çadırları vicdan sofraları
Bedava yemek için bütün bir yıl Ramazan ayını... | |  | Yaman TÖRÜNER | | Çukurova ile ilgili iki iddia
Aşağıdaki iddiaların doğruluğunu araştıramadı... | |  | Osman ULAGAY | | Dövizin kıtlığı mı sorun olur, bolluğu mu?
Türkiye'nin dış ticaret açığının ve ona bağlı... | |  | Güngör URAS | | Ayşe Hanım Teyzem dövizli kirayı merak ediyor
Ayşe Hanım Teyzem, elinde 18 Ekim 2004 tarihl... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Biz bu kafayı ve bu insanları istemiyoruz
Başbakanlık İnsan Hakları Danışma Kurulu adın... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
