|
 |
|
|
Bir insanlık masalı
Kapkaççı kurbanı Canıdemir'in böbreği, 51 yaşındaki Demir'e nakledilecekti. Hakkını 23 yaşındaki Sinem Çetto'ya veren Demir, "Onun daha uzun yılları var" dedi
GÖKHAN KARAKAŞ, ŞAKİR AYDIN İstanbul
Biri 23 diğeri, 51 yaşında iki kadın. Yıllardır umutla bekliyorlardı. Ve nihayet o gün gelmişti. Çalan telefon "yaşam" müjdeliyordu. Beklenen "böbrek" bulunmuştu.
İki kadın birbirini hiç tanımıyordu. Gerekli testler için geldikleri hastane koridorunda dün ilk kez karşılaştılar. Bir süre sohbet ettiler, sonuçta 51 yaşında olan, "Daha çok genç, yaşayacak ömrü var, ben hakkımdan onun adına feragat ediyorum" diyerek hastaneden ayrıldı. Bir insanlık dersi vererek. Oysa üniversiteli Ahmet Hakan Canıdemir saldırıya uğrayıp trenden atılırken tek görgü tanığı çıkmamıştı. İnsanlık unutulmuştu.
Hakan'ın ailesi perişandı. Aile kararını verdi, Hakan başka insanlara hayat verecekti. Ve organlarının bağışlanması için izin verildi. Önceki akşam saatlerinde ameliyata alınan talihsiz gencin organları, uygun nakil yapılacak hastaya ulaştırılmak amacıyla alındı.
'Umut bekleyişi'
Hemen ardından, Haydarpaşa Numune Hastanesi'nde bekletilen böbrekler için sırada bekleyen 8 böbrek hastası hastaneye çağrıldı.
Transplantasyon Servisi'nin önünde sabah saatlerinden itibaren başlayan "umut bekleyişi" nde böbrek hastaları ve yakınları arasında duygu dolu anlar yaşandı. Çağrılanlardan dördünün nakle uygun olduğu belirlendi.
Geriye 4 kişi kalmıştı. Nakil olacak böbrek sayısı ise ikiydi. Önce sessizlik oldu ardından nakil için uygun olduğu söylenen Evniye Demir'in sesi duyuldu. Sözleri tam bir insanlık dersiydi. Yedi yıllık böbrek hastası Demir, hakkından, durumu daha ağır olan ve daha genç olduğu için sırada bekleyen 23 yaşındaki Sinem Çetto için feragat ettiğini söyledi. Demir, "Uygun olduğumu söylediler. Ancak bu genç kızımızın durumunun daha ciddi olduğunu öğrendim. Yaşı da çok genç olduğu için ben hakkımı Sinem'e verdim" dedi.
Böbrek nakli için 3 kez çağırıldığını anlatan Demir, "İlk nakil için geldiğimde uyum sağlanamadığından nakil gerçekleşmedi. Bundan önceki gelişimde uyum sağlanmıştı, ancak hakkımı yine genç bir hastaya vermiştim" diyebildi. Sonra da "Bir başka sefere" diyerek gitti.
Öğleden sonra, testlerin ardından doktorlar, böbreğin Çetto'ya nakledilmesini uygun bulduklarını açıkladı. Çetto, 13 yaşından bu yana böbrek hastası. Yeditepe Üniversitesi Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Bölümü hazırlık sınıfı öğrencisiyken, hastalığı nedeniyle okulu bırakmak zorunda kalan Çetto, hastanede yaşadıkları karşısında uzun süre gözyaşlarına hâkim olamadı.
Çetto, halen Açıköğretim Fakültesi İşletme Bölümü öğrencisi. Daha önce 3 kez hastaneye uygun böbrek bulunduğu müjdesiyle çağılmasına rağmen, dokuları uyum sağlamadığından hastaneden eli boş dönmüştü.
Nakil kararı açıklandığında bile, "Bu, dördüncü çağrılışım. Benim düşüncem, kime en çok uyum sağlayacak ve uzun süre yaşatacaksa, böbreğin ona nakledilmesi" diyordu. Çetto, nakil hakkını kendisi yönünde feragat eden Demir hakkında ise "Bir süre konuştuk. Benim genç olduğumu, önümde yaşayacak daha uzun yıllar olduğunu söyleyerek, böbreğin bana takılması gerektiğini söyledi" dedi.
Çetto da fedakârlık yapmıştı
Çetto da 6 yıl önce benzer bir fedakârlık örneği sergilemişti. İ.Ü. Tıp Fakültesi Hastanesi'nde tedavi olurken tanıştığı Gülseren adlı hastaya böbrek nakli için sırasını verdiği ortaya çıktı.
Diğer böbrek için ise iki aday vardı; biri 28 yaşındaki Fatih Uluyurt, diğeri 32 yaşındaki Mehmet Çeliköz. Ancak, Çeliköz'ün vücudunun yeni böbreği reddetmesi üzerine doktorlar, ameliyatın riskli olabileceği düşüncesiyle Uluyurt'a nakledilmesine karar verdiler. Evli ve bir çocuk babası Uluyurt'a müjdeli haber verilince, eşi Sevil ve annesi Necla birbirlerine sarılarak gözyaşı döktü.
Bu ilk değil
Evniye Demir'in 23 yaşındaki Sinem Çetto'ya yaptığı jest, herkesi duygulandırdı. Böbrek nakli için 3 kez çağrıldığını anlatan Demir, "İlk nakil için geldiğimde uyum sağlanamadığından nakil gerçekleşmedi. Bundan önceki gelişimde uyum sağlanmıştı, ancak hakkımı yine genç bir hastaya vermiştim" diyerek hastaneden ayrıldı. Canıdemir'in böbrekleri, 2 hastaya başarıyla nakledildi. Haydarpaşa Numune yetkilileri, Sinem Çetto ve Fatih Uluyurt'un ameliyatlarının başarılı geçtiğini, 3 gün süreyle hastanede tutulacaklarını bildirdiler.
5 SORU 5 CEVAP
AYŞEGÜL AYDOĞAN
İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Başkanı ve Transplantasyon Ünitesi'nden Prof. Dr. Mahmut Çarin, organ nakillerinde uygun adayın seçiminde rol oynayan faktörlerle ilgili sorularımızı yanıtladı.
Onlarca nakil adayı arasından en uygunu hangi kriterlere göre seçilir?
- Kan grubu ve doku grupları tam uyacak. Bağışıklık sistemiyle ilgili yapılan tetkik ve testler uyumlu olacak. Hastanın kaç yıldır diyalize girdiğine, diğer organlarında problem olup olmadığına bakılır.
Böbreğin diğer organlara göre farkı nedir?
- Karaciğer ve kalp nakli için doku uyumuna ihtiyaç yok ama böbrek için kadavradan yüzde 100 doku uyumu şart. Böbreğin aciliyeti, karaciğer ve kalpteki gibi değil. Çünkü böbrek hastasının diyalizle yaşama şansı var. Ayrıca immünolojik parametreleri çok farklı.
Organın büyüklüğü ne derece önemli?
- Ufak bir çocuğun karaciğeri büyüğe olmayabildiği gibi 50 yaşındaki bir yetişkinin karaciğeri 5 yaşındaki çocuğa da takılamıyor.
Acil bekleme listesi ne derece göz önünde tutulur? Diyelim ki tüm adayların doku ve kan grubu uydu.
- O zaman hangisi yaşlı, hangisi kaç yıldır diyalize giriyor buna bakılır.
Hastanın yaşı rol oynuyor mu? Örneğin gençler mi tercih ediliyor?
- Genelde gençten gence, yaşlıdan yaşlıya nakil tercih ediliyor. Biz de böbrekte yaşlı hastayı tercih ediyoruz. 15 yıldır diyalize girmiş bir hasta var. Başka şansı yok ki... Ama 20 yaşındaki birinin 15 yıl diyalize girme şansı var.
Gözyaşlarıyla uğurlandı
GÖKHAN KARAKAŞ İstanbul
ORGANLARIYLA hayat veren Ahmet Hakan Canıdemir dün gözyaşları arasında toprağa verildi. Cenazede İmam Tahsin Şener şöyle konuştu: "Bu kardeşimiz şehitler mertebesindedir. İki tinerci trende sıkıştırıyor, hakkını müdafaa ettiği için trenden atılıyor. Bir Allah'ın kulu müdahale etmiyor. Yıllardır 'Bize dokunmayan yılan bin yaşasın' zihniyeti nedeniyle buradayız. Oysa bize buyurulan kötülük ya da bela olduğu zaman bir şeyler yapın."
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
