|
|
|
 |
|
|
Reklam sektörü havaya girdi, yüzde 40 büyüdü
2004 yılının üçüncü çeyreğinde yaşanan olumlu hava reklam sektörüne de yansıdı. Geçen yılın ilk sekiz aylık sonuçları bu yılla karşılaştırıldığında pazarın yaklaşık yüzde 40 oranında büyümüş olması yatırımların sürmekte olduğunun bir işareti durumunda
MARKALAR - TRENDLER / FATOŞ KARAHASAN
Yıllardır her fırsatta vurgulanan ama bir türlü hayrını göremediğimiz Türkiye'nin stratejik konumunun büyük önemi nihayet Avrupa Birliği tarafından kabul edilmiş görünüyor. Soğuk Savaş sonrasında yeni düşmanlarını köktendinci teröristler olarak belirleyen Avrupa için Türkiye, Orta Doğu ve Asya'yla aralarındaki doğal tampon olarak algılandığı için vazgeçilmez bir konuma yerleşiyor. Son aylarda giderek artan bir şekilde Avrupa basını Türklerin Avrupa'ya entegrasyonunu tartışıyor. Türkiye'nin üyeliğe kabul edilmek için önüne konan koşulları yerine getirmiş olmasını biraz şaşkın bir olumlu hava içinde değerlendiriyor.
Türkiye'nin müzakere tarihi alması tabii ki hiç bir sorunun çözümü değil. Ancak, AB'ye üyelik 10 - 15 yıl sonrasında bile olsa, yatırımcılar için önemli bir güvence. Bu yüzden, olumlu gelişmelere paralel olarak pazarlama dünyasının da yakın bir süre içinde yeni global markaların etkinliklerine tanık olacağı söylenebilir.
2004 yılının üçüncü çeyreğinde olumlu bir hava vardı ve bu olumluluğun reklam sektörüne yansımış olduğu rakamlarda net olarak görülüyor. Geçen yılın ilk sekiz aylık sonuçları bu yılla karşılaştırıldığında pazarın yaklaşık yüzde 40 oranında büyümüş olması yatırımların sürmekte olduğunun bir işareti durumunda.
Otomotiv, yatırımlarını artırdı
İlk sekiz ayın toplam rakamlarına bakıldığında, iletişim yatırımlarını en fazla artıran sektörün otomotiv olduğu gözlemleniyor. Harcamalarını yüzde 100 oranında artıran otomotiv sektörü, gazete reklamlarını yüzde 114 oranında artırmış. Ford, Renault, Fiat, Toyota, Hyundai, Kia, Nissan, Peugeot yeni model lansmanları için yoğun TV ve gazete reklamları kullanıyorlar. Ayrıca, binek otomobil pazarındaki yoğun rekabetin, hafif ticari araç segmentinde de başladığını, önümüzdeki dönemde bu yarışın daha da büyüyeceği söylenebilir. Otomotivi finans sektörü izliyor. Özellikle kredi kart sektörünün, taksitli alışveriş furyası içinde seslerini duyurması zorlaştığı, avantajlar giderek birbirine çok benzediği için, reklamla ayrışmanın önemi daha da öne çıkmış durumda. Shop&Miles Club lansmanıyla, "The Original" uçuş mili sunan kart konumunda, elit bir kart olma iddiasını vurgulayan reklamlar yapıyor. Bonus da aynı şekilde platin ve altın peruklarla birlikte üst gelir gruplarına da seslenmeye çalışıyor. 'Vadaalar', alışverişlerde herkesten daha fazla taksit sunma restiyle, birinci olmaya oynuyorlar. Maximum geçmişteki hoplayan zıplayan ve her yeri boyayan adamlar yerine daha yaşamın içinden ve 'zuzu' gibi bazı sevimli kesitlerle, genelde bankanın imajına da katkıda bulunmayı hedefliyor.
Çeviri kokan reklamlar
Gıda sektörünün yüzde 77 oranında büyümesini, süt, yoğurt, dondurma, şeker, çikolata ve cips üreticilerinin yoğun reklam ataklarıyla açıklamak mümkün. Ülker, Eti, FritoLay, Sütaş, Pınar, Algida gıda sektörünün önemli isimleri. Bu arada Dr. Oetker, Knorr gibi büyük global markaların hazır gıda pazarını büyütmek için, sürekli yeni ürünler lanse ettiğini de gözden kaçırmamak gerekiyor. Knorr ve Dr. Oetker reklamlarının büyük bir bölümü dış pazarlardan geldiği için reklam metinleri bazen çok çeviri kokuyor. Özellikle "Alıyorum, çünkü Dr. Oetker Köstebek Pasta" gibi cümleler fazlasıyla yapay kalıyor. Gıdada önümüzdeki dönemde daha çok yeni çeşit ve kategoriyle karşılaşılacak. Bu yıl özellikle meyveli yoğurt savaşları dikkat çekiciydi. Ayrıca, Pınar, her zamanki öncü rolünü sürdürerek balık ürünleri alanına girdi. Dardanel ve Super Fresh'in ton savaşlarından sonra, Pınar balık konusunda şimdilik tek.
Reklam yatırımları incelendiğinde, iletişim sektörünün en çok harcama yapan alan olma özelliğini yitirdiği görülüyor. Sektörün, geçen yıla oranla yalnızca yüzde 3'lük bir büyüme göstermiş olması, pazardaki büyük oyuncuların iletişim yatırımlarını yaparken fazla dikkatli olmalarıyla açıklanabilir. Geçtiğimiz yıllarda başta Turkcell olmak üzere tüm oyuncular kıran kırana bir rekabet içindeydiler. Aria'nın reklam yatırımları hâlâ akıllarda. Avea'nın lansmanını tümüyle rakip hatların müşterilerini almak amacıyla tarife ve eski numaraların transferinin kolaylığı üzerine kuruyor. Turkcell ve Telsim de özel tarifelerle rekabet etmenin yollarını arıyorlar. İletişimde en fazla dikkat çeken nokta gazete reklam harcamalarının yüzde 34 oranında büyümüş olması.
Buna karşın, yayıncılık sektörü televizyonu tercih etmekte. Hürriyet, Sabah, Milliyet, Posta, Vatan, Akşam, Zaman televizyon kampanyaları aracılığıyla okurlarına seslenmek için birbiri ardına yeni reklam filmlerine yatırım yaptılar. Yayıncılık reklamlarında gazete kullanım oranı yüzde 8'lik bir düşüş gösterdi.
Kapak karşılığı tabak
İçecek sektörü özellikle yaz aylarında her yıl olduğu gibi sesini daha çok duyurmaya çalıştı. En yoğun rekabet Coca - Cola ve Cola Turca arasında yaşandı. Coca - Cola yerelleşmeye çalıştıkça, Cola Turca'nın kulvarına girdi. Özellikle Ramazan ayında her iki markanın da kapak karşılığı tabak vermesi, sofraya dışarıdan misafir davet etme fikri ekseninde reklam yapması, aynı kulvarda olduklarının bir göstergesi. Ayrıca, dikkat çeken bir diğer nokta da, özellikle askerli reklamlarıyla lansman stratejisinin dar alanında yeni bir çıkış arayan ColaTurca'nın iyice tıkanmış olduğu.
Tekstil sektöründe "premium" moda markaları daha çok gazete reklamlarını tercih ediyor. Televizyon daha çok blue jean sektörünün gövde gösterisi yaptığı bir alan durumunda. Genellikle de Mavi'nin konumlandırmasının yansımaları olarak dünya markası olma iddiasıyla reklam yapılıyor. Vakko, Beymen, Network, Boyner güzel mankenler, şık giysilerle kaliteli moda fotoğraflarının yer aldığı tam sayfa gazete reklamlarını tercih ediyorlar.
Ana oyuncular İstikbal ve Bellona
Mobilya ve ev tekstili sektöründe ana oyuncular İstikbal ve Bellona. Kilim, Çilek gibi yeni markaların yanı sıra Yataş gibi yerleşik isimler düzenli iletişim yapıyorlar. Linens'in yükselen grafiği dikkat çekici. Mobilya sektörü daha çok televizyonu tercih ederek, çoğu zaman taksit kampanyalarının uygun koşullarını duyurmaya yönelik reklamlar yapıyor. 2005'te Türk pazarına gireceğini açıklayan Ikea'nın mobilya sektörünü radikal bir değişime zorlayacağı söylenebilir. Sektördeki önemli yeniliklerin başında hazır mutfak üreticilerinin yarışa başlamış olması yer alıyor. Lineadecor, Arçelik, İstikbal televizyon ve basın kampanyalarıyla dikkat çekmeye çalışıyorlar. Özdilek'in başlattığı havlu reklamları trendine başka üreticiler de katılabilir.
Ülkedeki olumlu havanın sürmesine bağlı olarak, 2004'ün son çeyreğinde, reklam sektöründeki büyümenin süreceği ve geçen yılla arayı daha fazla açacağı söylenebilir. Televizyondaki yeni düzenlemelere bağlı olarak, başta gazeteler olmak üzere diğer mecraların paylarında artış gerçekleşmesi beklenmeli.
|
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
