|
 |
|
|
Söylev ve Demeçler
ATATÜRK'ÜN 1919'dan başlayarak yaptığı konuşmalar ve verdiği demeçler üç ciltlik bir kitap halinde 1962'de yayımlanmıştı. Bende 1997'de yapılan tıpkıbasımı var. Tıpkıbasım olması çok iyi, çünkü mesela Mustafa Kemal Paşa'nın İzmir İktisat Kongresi'nde yaptığı konuşma, bütün baskılarda II. cildin 103. sayfasında...
Fakat üç cilt ve sonra bir ilaveyle dört cilt olarak yayımlanmış olan bu fevkalade önemli belge - yanında, utanç verici bir eksiklik var: İndeks yok!
Atatürk falanca tarihî şahsiyet hakkında neler demiş? Bulmanız için kitabın "şahıs isimleri indeksi" yok!
Atatürk falanca mesele, falanca devlet veya kavim yahut falanca olay hakkında neler demiş? Kitabın "konular indeksi" de yok!
Mesela Atatürk "Türk, Kürt, Çerkez, Anasırı İslamiye" deyimini ne zaman kullanmış? "Türkiye devleti" veya "Türk devleti" yahut "Türkiyeliler" ya da "Türk milleti" gibi fevkalade önemli terimleri ne zaman, nerede, hangi vesilelerle kullanmış, zamanla nasıl değişmiş?
Bunları bulmanız için indeksler yok! Bin sayfayı taramanız lazım!
* * *
DAHA önemlisi, bu derece önemli bir tarihi belgede indeksler olmadığı için Atatürk'ün "terminolojik evrimi"ni de izlemek mümkün değil!
Mesela "millet" kelimesi bizde yüzlerce yıldan beri kullanılır ama zamanla anlamı değişmiştir. "Millet" kelimesine Atatürk'ün verdiği mânâlar değişen tarihi şartlara göre nasıl değişmiştir?
Kitapta "konular indeksi" olsa açar bakarsınız... Böyle bir indeks olmadığı için, kitabın hangi cildinin hangi sayfasında Atatürk'ün "millet" terimini kullandığını, bunun anlamlarının nasıl değiştiğini tespit etmeniz için adeta 'akademik' bir araştırma yapmanız lazım!
Böyle olmayınca, Atatürk'ün herhangi bir tarihteki bir sözünü alıp öncesini ve sonrası bilmeden, hatta nasıl görüş değiştirdiğini de bilmeden, herkes kendi ideolojisine göre Atatürk'ten 'dogma'lar üretiyor.
Kaldı ki "Söylev ve Demeçler"in eldeki baskısında eksik ve hatalar da vardır. III. cildin 133. sayfasında yer alan "Mac Arthur'a açıklamalar"ın gerçek olmadığı anlaşılmıştır. "İzmit Konuşmaları" da eksiktir.
* * *
ATATÜRK Araştırma Merkezi'nin başkanlığına Prof. Dr. Mehmet Saray atandı. Birçok değerli ilmi araştırmaları bulunan Prof. Saray'ı yeni görevinden dolayı kutluyorum.
Bugüne kadar binlerce sayfa "şerh ve haşiyeler" yayımlamış olan Merkez'in artık ilmi, analitik bir çalışma dönemine gireceğini umuyorum.
İlk adım da indeksli ve mukayeseli belge yayınları olmalıdır diye düşünüyorum.
"Nutuk" ve "Söylev ve Demeçler"in mutlaka orijinal diliyle ve ilk baskılarının sayfa düzeni değiştirilmeden "indeksli" yayını yapılmalıdır: Kişi, kavram, devlet, ulus ve yer indeksleriyle...
Gerçi Doç. Dr. Mehmet Evlise'nin "Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri'nin Konular İndeksi" adıyla 127 sayfalık bir kitabı var. İyi bir kitap ama çok yetersiz, bana yetmiyor.
"Nutuk" yayımlanalı üç çeyrek asır, "Söylev ve Demeçler" yayımlanalı kırk yıl oldu, hâlâ kapsamlı "indeks"lerinin olmaması, Atatürk'e analitik ve bilimsel bakamadığımızı göstermiyor mu?
t.akyol@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
