|
 |
|
|
AB dışında konular da var...
Nasıl bir Irak?
BOĞAZİÇİ Üniversitesi - TÜSİAD Dış Politika Forumu'nun önceki gün düzenlediği bir seminer, günlerden beri AB'ye endekslenmiş bulunan dikkatlerimizi, birkaç saatliğine de olsa, Irak'taki gelişmelere taşıdı.
Irak'ta saldırılar, direniş eylemleri artık "sıradan haberler" sayılıyor olabilir; ama şu sırada seçimlerle bağlantılı olarak cereyan etmekte olan siyasal olaylar da Türkiye'yi yakından ilgilendirir.
Seçimler zamanında (30 Ocak'ta) yapılabilecek mi? Çeşitli gruplar (boykot eğilimindeki Sünniler dahil) seçimlere katılacak mı? Seçimleri Şiilerin kazanması Irak'ta ve bölgede dengeleri nasıl etkiler? Böyle bir sonuç Türkiye için ne ifade eder? Bu arada Türkmenlerin durumu ne olacak?..
* * *
FORUMDA "Irak'ın Geleceği ve Türkmenler" başlıklı kapsamlı bir sunuş yapan Irak Türkmen Cephesi Türkiye temsilcisi Ahmet Muratlı'nın izahatı, Irak'ta Türkmen varlığının artık kendisini göstermeye ve siyasal bir güç olarak öne çıkmaya başladığını gösteriyor. Kendi deyişiyle Türkmenler, Irak'ın yeni yapısında, yönetimde yer almaya hazırlanmakta ve bu amaçla örgütlenmektedir.
Halen sayısı 2.2 milyon olarak kabul edilen Türkmenlerin hatırı sayılır bir oy potansiyeli vardır. Şii partilerin Ayetullah Sistani'nin çağrısına uyarak tek bir liste çıkarmaya, ayrıca Barzani ve Talabani'ye bağlı iki Kürt grubunun da ortak bir cephe kurmaya karar vermesi karşısında Türkmenler de siyasal bir varlık gösterme çabasındadır.
Türkmenler üç grup olarak (toplam 226 adayla) seçimlere katılıyor: Şii kökenli Türkmen İslami Birliği, Vefa Hareketi ve Türkmen Cephesi... Cephe en geniş ve etkin grubu oluşturuyor. Ahmet Muratlı'nın tahmini, Türkmenlerin Meclis'in 275 sandalyesinden 30'unu kazanacağı ve bunun en az 15'inin de Türkmen Cephesi mensuplarının olacağı yönündedir. Gerçekten sonuç öyle gerçekleşirse, Türkmenler Meclis'in yüzde 10'u civarında bir temsil gücüne sahip olacaktır.
* * *
BİRÇOK gözlemci şimdiden seçimlerde çoğunluğu Şiilerin elde edeceğini düşünüyorlar. Türkmen Cephesi temsilcisinin tahmini de bu yönde. Şiiler yüzde 55 oranında oy veya 140 milletvekili çıkarabilirler...
Sünnilerin seçimlere ne oranda katılacağı - veya katılmayacağı - henüz belli değil. Geçici Başbakan Allavi, Irak içindeki ve dışındaki çeşitli Iraklı gruplarla görüşüp mümkün olduğu kadar geniş bir katılım sağlamaya çalışıyor.
Ama nüfus yapısı içindeki oranlar dikkate alınırsa, bu seçimlerin Şiilerin zaferiyle sonuçlanacağını tahmin etmek zor değil. Ayetullah Sistani'nin önderliğindeki bir Şii siyasal hareketinin Irak'ın yönetimine gelmesi ne ifade eder? Irak'ın "ikinci bir İran" olması, yani ülkenin teokratik bir sisteme kayması ve mollaların hakimiyeti altına girmesi mi?
Ahmet Muratlı, Irak'ta bir molla rejiminin kurulmasının Türkmenleri de rahatsız edeceğini söylüyor. Onun deyişiyle Türkmenler "Irak üst kimliğini" ve Irak'ın ulusal birliğini en çok savunan etnik gruptur. Ayrıca Türkmenler laik ve demokratik ilkelere bağlıdır ve Irak'ın siyasal yapısının da buna dayanmasını istemektedir.
Tabii bu Ankara'nın da görüşüdür. Ancak önümüzdeki haftalarda - özellikle seçimler sonrasında - Irak'ta nasıl bir siyasal tablo ortaya çıkacağını çok iyi izlemek gerekecektir...
skohen@milliyet.com.tr
|
|
|

|