|
 |
|
|
Savaşa odaklanan Amerika çekiciliğini kaybetti
Yabancı öğrenci ABD'den kaçıyor
11 Eylül sonrasında yaratılan ortam, yabancı öğrencilerin Amerika'ya gelmesini ve kalmasını zorlaştırdı. Yükseköğrenim görmek için başka ülkelerden ABD'ye gelen öğrenci sayısı 1971'den beri ilk kez azaldı.
İzlediği sorumsuz ekonomik politikalarla ABD dolarının nerede duracağı belli olmayan bir düşüşe geçmesine yol açan Bush yönetimi, ABD'nin ekonomisine ve dış itibarına olumlu katkılar yapan yabancı öğrencileri de kaçırmaya başladı.
Başkan Clinton döneminde Savunma Bakan Yardımcılığı da yapmış olan Profesör Robert Nye, 30 Kasım tarihli International Herald Tribune gazetesinde yayımlanan yazısında, yükseköğrenim için ABD'ye gelen yabancı öğrenci sayısının 1971 - 72'den beri ilk kez 2003 - 2004 öğretim yılında azaldığını belirterek bunun ABD için büyük bir kayba yol açabileceğini ileri sürdü. Yalnızca askeri güç, yani "sert güç" kullanarak dünyada söz sahibi olmanın mümkün olmadığını ve ABD'nin "yumuşak gücünü" artırmadan dünyada itibar ve sempati kazanamayacağını savunan Prof. Nye, yabancı öğrencileri kaçırmanın çeşitli sakıncaları bulunduğunu vurguladı. ABD'de yabancı öğrencileri eğiten sektörün yılda 13 milyar dolarlık bir ciro yaptığını kaydeden Prof. Nye, bunun ötesinde ABD'de eğitim gören yabancı öğrencilerin Amerika'da edindikleri bilgi ve deneyimleri dünyanın dört bir yanına taşıyarak ABD'nin "yumuşak gücü"ne katkıda bulunduklarını yazdı.
Kısaca IIE diye anılan Institute of International Education tarafından derlenen verilen göre, 1971 - 72 öğretim yılında 140.126 olan ABD'deki yabancı üniversite öğrencisi sayısı 2002 - 2003 öğretim yılına kadar geçen sürede her yıl artarak 586.587'e kadar tırmanmış. Ancak 2003 - 2004 öğretim yılında 31 yıllık trent kırılmış ve yükseköğrenim için ABD'ye giden yabancı öğrenci sayısı % 2.4 azalarak 572.509'a düşmüş.
Bu düşüşte özellikle Çin, Japonya, Tayvan, Tayland ve Endonezya gibi Asya ülkelerinden ABD'ye giden öğrenci sayısındaki azalmanın belirleyici olduğu anlaşılıyor. Bu arada yükseköğrenim için ABD'ye öğrenci gönderen ülkeler sıralamasında 8. sırada bulunan Türkiye'den giden öğrenci sayısında da % 2'lik bir azalma olduğu görülüyor.
Bu azalışta 11 Eylül sonrasında ABD vizesi almanın zorlaştırılmasının ve Amerikalı olmayanlara karşı sergilenen dışlayıcı tavrın etkili olduğu anlaşılıyor. Özellikle yabancılar için bir yasaklar ve kontroller ülkesi haline gelen Amerika yabancı öğrenciler için çekici bir ülke olmaktan çıkarken İngiltere ve Avustralya gibi İngilizce konuşan ülkelerin bu fırsatı değerlendirerek daha fazla öğrenci çektikleri belirtiliyor.
Dışa bağımlı ABD
Foreign Affairs dergisinin Kasım - Aralık 2004 sayısında yer alan Adam Segal imzalı ilginç yazıda ise ABD'nin özellikle bilim ve mühendislik dalları gibi teknoloji üretimiyle ilgili alanlarda giderek daha büyük oranda ABD dışında doğmuş olanlara bağımlı hale geldiği belirtiliyor.
Yazıda yer alan verilere göre ABD'de bilim ve mühendislik dallarında doktora sahibi olanların % 38'i yabancı. En önemli dallardaki bu dışa bağımlılığın ABD için kritik bir zaafiyet yaratabileceğini vurgulayan yazar, bu dallara başvuran yabancı öğrencilerin sayısındaki azalmanın bu tehlikenin ilk sinyallerini verdiğini söylüyor. Aynı yazıda ABD'de devletin askeri amaçlı Ar - Ge harcamaları artarken özel kesimin toplam Ar - Ge harcamalarındaki düşüşün de gelecek için olumsuz sinyaller verdiği belirtiliyor.
Bütün bunlar 11 Eylül sonrasında yalnızca güvenliğe ve savaşa odaklanarak Amerika'yı yaratıcı beyinler için çekici bir ülke olmaktan çıkartan Bush yönetiminin Amerika'ya ödeteceği faturanın bir başka boyutunu ortaya koyuyor.
Artış nasıl düşüşe dönüştü?
Türkçe olarak da yayımlanan Foreign Policy dergisinin kasım - aralık sayısında yer alan IIE verilerinden yararlanılarak hazırlanmış olan grafik, 11 Eylül öncesinde yılda % 6 - 7'lik artışlar gösteren ABD'ye giden öğrenci sayısındaki artışın 11 Eylül'den sonra hızlı bir düşüşe geçtiğini gösteriyor. Son yıla ait verileri bu grafiğe eklediğimizde ABD'de yükseköğrenim gören öğrenci sayısındaki artışın azalışa dönüştüğünü görüyoruz.
Dolar düştü jeton tam düşmedi
ABD Başkanlık seçimi öncesinde Başkan Bush'a karşı John Kerry'ye büyük destek veren finans dünyasının ünlü ismi George Soros'un yanı sıra Financial Times ve The Economist gibi dünya iş aleminin nabzını tutan yayın organları ile Amerikan seçkinlerinin tercihini yansıtan New York Times ve Washington Post gazeteleri de Kerry'yi desteklediklerini açıkladılar. Robert Rubin ve Lawrence Summers gibi 1990'larda ABD Hazinesi'ni başarıyla yönetmiş isimler, Bush'un görevde kalmasının mali piyasaların sabrını taşırabileceğini ve ABD'nin büyüyen açıklarının finansmanının zorlaşacağını ileri sürerek doların geleceğiyle ilgili uyarılar yaptılar. Bruce Springsteen gibi birçok popüler sanatçı da Bush'un görevde kalmasının Amerika'ya ve dünyaya yaramayacağını görerek Kerry'ye destek verenler arasında yer aldı.
Bizim iş aleminde ve finans kesiminde ise Bush yönetiminin fiyaskosunu göremeyen ve yeniden seçilmesini olumlu karşılayanlar hiç de az değildi. Bunların Bush'a duydukları güven seçim sonrasında dolar düşüşe geçince biraz sarsıldı ama olayın boyutlarını henüz pek kavrayabilmiş değiller. Doların düşüşünü sıradan bir dalgalanma olarak görenler var hâlâ. Oysa doların düşüşü ABD'deki ehliyetsiz yönetimin dünyaya çıkarttığı faturanın yalnızca bir taksiti.
oulagay@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
