|
 |
|
|
Merkez Bankası'na YTL teşekkürü
Yeni yılın ilk günü, gazetecilik merakıma yenik düştüm ve hiç adetim olmadığı halde neredeyse bütün günü televizyon başında geçirdim. Paramızdan 6 sıfırın atıldığı tarihi günün hiçbir karesini kaçırmamak gibi bir açgözlülükle kanallar arasında zıplayıp hopladım.
Karşıma çıkan YTL görüntülerinden en ilginci, yeni para ile alışveriş yapmak isteyenleri geri çeviren tezgâhtardı. Yeni yıl sabanı patron ortada yok, tezgâhtar ise sorumluluk almak istemiyor. Yanlış hesap yapıp eksik para alsa, besbelli kasadaki açığı cebinden ödeyecek. YTL getirene satış yapmayarak işin içinden çıkıyor. "Sahte falan çıkar, neme lazım!" diyor ve ekliyor: "Sabahın bu saatinde cebinde eski para olmayanın alışverişte ne işi var?"
Öğle saatlerinde filesi elinde gözlüklü bir yaşlı teyze, Yeni Türk Lirası'nı görüp görmediğini soran bir TV muhabirine, "Verdiler ama almadım evladım. Kandırırlar diye korktum" diyor gözlerini devirerek.
Bankamatikten 10 YTL çekmeyi başarmış başörtülü bir hanım ise hayatından çok memnun. Yeni parayı ekrana gösteriyor. Ama bu parayla alışveriş yok: "Durun hele. Bugün tanıştım daha. Çok güzel buldum. Harcamaya kıyamam. Hatıra olarak saklayacağım" diyor.
YTL gazileri
İzmir'de bir benzin istasyonunun çalışanları, sıfırları hepten attıkları için kredi kartıyla yapılan ödemelerde lira yerine kuruş yazmışlar. 40 YTL'lik benzin alanın ekstresine 40 YKr, 75 YTL'lik alanın 75 YKr yazılmış. "Vicdan sahibi müşterilerini" eksik ödemeyi tamamlamak üzere bekliyorlar.
Küçük bir marketin sahibi, müşterinin 100 bin lira diye 1 YKr verdiğini, müşteri gittikten sonra bu paranın sadece 10 bin liraya eşdeğer olduğunu fark ettiklerini anlatıyor.
Bu arada YTL ile ilgili ilk açıklamayı yılbaşı gecesi Safranbolu'daki Yetiştirme Yurdu'nda yapan Başbakan Tayyip Erdoğan'ı, ertesi gün de Bartın ve Amasra'da halka YTL'yi tanıtırken görüyoruz.
YTL'de CNN Türk farkı
Kanallar arasında dolaşırken CNN Türk'ün, halkın YTL'ye hızla alışmasına dönük fark yaratan bir uygulaması dikkatimi çekiyor. Ekranın altında gün boyu eski TL'nin yeni değerleri ve temel bazı malların YTL fiyatları bant olarak sürekli akıyor. Önce 100 milyon TL = 100 YTL'den başlayıp 10 bin TL = 1 YKr'a kadar, tedavüle çıkan bütün kâğıt ve madeni paralar, en büyükten en küçüğe aktıktan sonra sıra temel mallarla ilgili birkaç örneğe geliyor:
| | Ekmek: | 30 YKr | | Simit: | 40 YKr | | Otobüs: | 1 YTL | | Köprü geçişi: | 3 YTL | | 1 kg toz şeker: | 2.3 YTL | | 1 lt kurşunsuz benzin: | 2.29 YTL | | 1 kg kıyma: | 12 YTL | | 12 kg mutfak tüpü: | 23.5 YTL | |
Bu bant, hafta sonu boyunca gece - gündüz sürekli akıyor...
Operasyon dört dörtlük
Diğer tüm kanalları sabahtan akşama teker teker tarıyorum, TRT dahil başka hiç bir kanalda benzeri bir beyne nakşetme çabası yok. Onlarca TV kanalımızdan hiçbirinin kılı kıpırdamıyor... Neredeyse Merkez Bankası'na karşı bilinçli bir tavır olduğunu düşüneceğim. Oysa hepimizin bu dört dörtlük operasyon için Merkez Bankası'na teşekkür borcumuz var.
Kurumsal olarak geçiş gayet kolay ve sorunsuz oldu. Halkın kolay alışması içinse herşey müthiş ustalıkla düşünülmüş bence...
Kâğıt paralar, tıpkı eskileri gibi. Madeni paralar ise para birliğine geçen AB ülkelerini kızdıracak kadar euroya benziyor. Hem halkta kafa karışıklığına fırsat verilmemiş, hem de bir taşla birkaç kuş birden vurulmuş...
Bülent Erkmen, işlerini hayranlıkla izlediğim bir grafik tasarımcısı. Ama Emre Senan ve Sadık Karamustafa gibi diğer tasarımcılarla birlikte, banknotlar için önerdiği yeni tasarımların hiçbirini, şu an için kesinlikle uygun bulmuyorum. Enflasyondan ve sürekli değer yitiren paramızdan tepe sersemi olan vatandaşımız, yeni paralarımızın da yarın - öbürgün sıfırlarla dolacağı vehmini üzerinden bir atsın hele! Paramızın değer yitirmeyeceğine dair güven gelsin, insanlarımız dolar ve euro ile hesap yapmaktan kurtulsun... Gerisini sonra düşünürüz!
Şimdilik milyon yerine YTL dedik mi iş bitiyor. Kuruşlarla zaten tanışmıyorduk, euroya benzemeleri isabet olmuş.
mtamer@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
