|
 |
|
|
Nasıl bir üniversite?
Satır Arası / Deniz Sipahi
Üniversite konusuna bugün de devam edelim. Üniversitelerdeki seçim takvimi, iç bünyelerde onarılması güç sorunlara neden oluyor. Geçmişte birçok örneğini gördük.
Rektör adayları milletvekilliği, belediye başkanlığı seçimlerine benzer bir süreç yaşarlarsa o üniversitede eğitim kalitesinden söz etmek mümkün olmaz.
Devlet üniversiteleri giderek kan kaybediyor. Üniversiteler eğitim kadrolarına nitelikli personel bulmakta sıkıntı çekiyorlar; yetişmiş olanlar da daha iyi imkanlar tanıyan vakıf üniversitelerine gidiyorlar.
ABD her yıl yüz binlerce öğrenciyi kendisine çekiyor ve milyarlarca dolar para kazanıyor.
Bunun yanında gelecek vaad eden gençleri izleyerek ABD'de kalmalarını sağlıyorlar. Türkiye gibi yetişmiş insan gücüne her geçen gün daha fazla ihtiyaç duyan bir ülke olarak bu çifte kayıp demek. Peki hem akademik, hem diğer başarı kriterleri açısından büyük başarılara imza atan ABD üniversiteleri bunu nasıl yapıyor?
***
Bir iki örnek verelim.
Harvard Üniversitesi'nde üst kurullar bulunuyor. Üniversitede görevli olmayan Harvard Üniversitesi mezunları tarafından seçilen 30 üyeli komite, lisansüstü okullarda, bölümlerde ve müzelerde incelemeler yapıp, Harvard'ın kuruluş ilkelerine ve mükemmeliyet amacına uygun olarak projeler geliştiriyor.
Komite, Harvard Derneği'ne görüş bildirerek, atamaları ve büyük girişimleri onaylıyor ve Harvard Üniversitesi'ne uzun vadeli perspektif getiriyor. Her yıl, kurulun beş üyesinin görev süresi doluyor ve bunların yerine yenileri altı yıllık bir süre için mezunlar tarafından seçiliyor. Yılda en az beş kez toplanıyorlar. Kendi aralarında seçtikleri sürekli ve geçici komiteleri ile Harvard Üniversitesi'nin öğretim, yönetim ve araştırma faaliyetlerini izleyip değerlendiriyor ve tavsiyelerini bildiriyorlar. Bu kurula mütevelli heyeti başkanı yıllık rapor veriyor. Harvard'ın başkanını Harvard Derneği seçiyor.
***
Stanford Üniversitesi'nde de en üst yönetim yetkisi 35 üyeden oluşan Mütevelli Heyet'te. Yatırımları yönetmek, yıllık bütçeyi onaylamak, üniversitenin işleyişi ve denetimi ile ilgili esasları ve politikaları belirlemek ve rektörü atamak Mütevelli Heyet'in yetkileri arasında. Üyelerin sekizi Stanford mezunları tarafından gösterilen adaylar arasından ve Mütevelli Heyet'in geri kalan ve hizmet süreleri dolmamış üyeleri tarafından seçiliyor. Üniversite rektörüne profesör ve diğer öğretim elemanlarının görev ve sorumluluklarını belirlemek, gerekirse bunların görevlerine son vermek, öğretim ve çalışma esaslarını belirleyip uygulamak ve üniversiteyi eğitimle ilgili hususlarda yönetmek yetkileri ile bunlardan sorumlu tutulmak yükümlülüğü verilmiş.
***
Dokuz kampuslu California Üniversitesi, beş tıp okulu ve hastaneleri, üç hukuk okulu, üç ulusal laboratuvarı ve 12 milyar dolar bütçesi ile dünyadaki en büyük öğretim, araştırma ve toplum hizmeti kuruluşlarından biri. Eyalet anayasası gereği California Üniversitesi'nin yönetimi eyaletin Board of Regents olarak anılan yüksek kuruluna bırakılmış. Bu kurulun 26 üyesinden 18'i 12 yıllık süreler için eyalet valisi tarafından, bir üyesi öğrenciler arasından bir yıl için kurul tarafından atanıyor. Diğer yedi üye ise konumları nedeniyle üye oluyor. Bunlar, vali, vali yardımcısı, eğitim başkanı, mezunlar birliğinin başkanı ve başkan yardımcısı ile üniversite mütevelli heyeti başkanından oluşuyor.
***
Yönetim şeffaflaştıkça; eğitim de, üniversitedeki demokrasi kültürü de artar.
dsipahi@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Business
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
