|
Ankara'dan Kanada Başbakanı geçti
İç ve dış gündem öylesine yoğun geçiyor ki, dünyanın en zengin ülkelerinden Kanada'nın Başbakanı Paul Martin'in, tsunamiden etkilenen Güney Asya ülkelerine yaptığı ziyaret sırasında, Türkiye'ye uğraması dikkatlerden kaçtı.
Martin, sanırım Başbakan Erdoğan'a selam söyleyip, kendi ajandasını açmayı tercih etti!
15 Ocak günü Ankara'da Enerji Bakanı Hilmi Güler ile görüşen Paul Martin'in gözü, 2012 - 2013 yıllarında açılması planlanan 3 nükleer santralın ihalesiyle ilgiliydi. Tabii altın madenleri işletmeleri ve raylı sistem ihaleleriyle de.
Nükleer maceramız son 4 yıldır çözülemeyen bir düğüm.
Ecevit Başbakanlığı'ndaki 57'nci hükümetin, nükleer enerjiden yararlanma kararından sonra, Akkuyu Nükleer Santralı için düğmeye basılmış, ancak ihale sonuçlarının açıklanması 6 kez ertelenmişti.
Akkuyu Nükleer Santral ihalesine üç konsorsiyum katılmıştı. Şöyle ki:
Westinghouse (ABD) - Mitsubishi (Japonya) Konsorsiyumu: Raytheone ve Duke (ABD), Enka İnşaat ve MNG (Türkiye).
AECL (Kanada) Konsorsiyumu: Hitachi (Japonya), Itochu (Japonya), Ansoldo (İtalya), Daiwoo (Güney Kore), Gama Endüstri, Güriş İnşaat ve Bayındır İnşaat (Türkiye).
NPI Konsorsiyumu: Siemens (Almanya), Hochtief (Almanya), Framatom (Fransa), Gec - Alsthom (Fransa), Campenon Bernard (Fransa), Garanti - koza ve Tekfen İnşaat (Türkiye).
Nükleer hazırlık
Geçmişinde kapalı kutu bir ihale dosyası taşıyan Enerji Bakanlığı, yeni rotasında, yeni yöntemler geliştiriyor. O nedenle Kanada Başbakanı Martin'in "İhaleyi bize verin" yönündeki isteklerini karşılamak güçleşiyor. Çünkü Dünya Bankası da sözkonusu ihale yöntemini eleştirerek, (Her ülkeye bir ihale dağıtmak) ülke enerji stratejisi üzerinde durmuştu.
Enerji Bakanlığı, 2010 yılında elektrik arzı açığı ortaya çıkacağı öngörüsüne dayanarak, en geç 2013'te devreye girecek 3 nükleer enerji santralının işletme ve yatırım modellerini geliştiriyor. Asıl amaçlanan, elektrik piyasasının liberalleşmesiyle birlikte, özel sektörün nükleer santral yatırımı yapması ve işletmesi. Yatırım maliyetlerinin yüksekliği göz önüne alınarak geliştirilen ikinci model ise, Türkiye Elektrik Üretim'in ihale açması. Devleti nükleer yatırımının dışında tutmaya çalışan bakanlık, Türkiye Atom Enerji Kurumu'na (TAEK) nükleer santral için seçilecek teknolojiyi saptamaları için görev verdi.
Daha önceki ihaleye, farklı nükleer teknolojilere sahip firma ve ülkeler girmişti. Son durumda Türkiye, nükleer santrallarda kullanılacak teknolojiyi belirleyecek.
TAEK'ten lisans alınmasına karşılık, Akkuyu için yapılan altyapı çalışması sürüyor. Depremsellik, kullanılacak teknoloji, finansman ve elektrik üretim maliyeti gibi faktörler yeniden değerlendiriliyor.
Enerji Bakanlığı'ndan aldığım bilgilere göre, nükleer santrallarla ilgili çalışmalar 2005 yılında bitirilecek. Aksi halde 2012 - 2013 takvimi yakalanamayacak.
Raylı sistemler
Hidrolik santrallar ve Ankara, İstanbul ve Eskişehir metro inşaatlarında da Kanadalı firmalar yer aldı. Ankara metrosunu yapan Kanada firması SNC - Lavalin, Trabzon Belediyesi'nin 203 milyon dolarlık hafif raylı sistem pojesinin fizibilite çalışmasını yaptı.
Yine Kanadalı firma Inmet Mining, Rize Çayeli'ndeki bakır işletmelerindeki Eti Madencilik hisselerinin tümünü aldı. Kanada ve Güney Afrika sermayeli Eldorado maden şirketi (TÜGRAG); Kışladağ, Efemcukuru, Sivrihisar ve Havran'da altın madeni işletiyor.
Turizm sektöründe Four Seasons, ulaşım ve iletişim teknolojilerinde Netaş yine Türkiye'de tanınan Kanadalı kuruluşlar...
Vizesiz yatırımcı!
Peki Türkiye'nin Kanada'da durumu nedir?
Mavi Jeans'in ve Mersinli bir girişimcinin mercimek yatırımı biliniyor. Bu soruyu Kanada'da yatırım yapan Ahmet Duran yanıtlıyor. Kanada'nın Toronto kentinde bir buçuk yıl önce bir İstikbal mağazasını açan bayii Duran'a vize verilmiyor. Duran, 1 milyon dolar yatırım yapmış, villa almış, otomobil almış; Ankara'daki Kanada Büyükelçiliği'nden ülkeye girip çıkmak için vize alamıyor.
Kanada'daki Türklerin de en büyük sorunu: THY, Toronto'ya uçmak için Air Canada ile yaptığı görüşmelerden sonuç alamadı.
İki ülke ilişkileri açısından bakıldığında, Türkiye'nin en kritik alanlarına kadar giriyorlar, yatırımları çekiyorlar, insanları istemiyorlar!
syilmaz@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
