|
Irak seçimleri: Hayal ve... Hayalet!
IRAK'ta iki gün sonra yapılacak seçimlerin zamanlaması, kurallara uygunluğu ve yasallığı konusunda ciddi şüpheler duymak için çok sebep var.
Bir kere, Irak işgal altında. Yani seçimler Amerikan ve diğer "koalisyon" askerlerinin gölgesi altında gerçekleşiyor. Gerçi Irak Hükümeti'nin de katkıları var, ama bu seçimler aslında Washington'da planlandı ve işgal otoriteleri tarafından uygulamaya kondu.
İkincisi -ve en önemlisi- Irak'ta şiddet ve kaos hâkim. Her gün bombalar patlıyor, insanlar (çoğu Iraklı) ölüyor. Bu ortamda adaylar ortada görünmekten, seçmenler de seçim merkezlerine yaklaşmaktan korkuyor. Sünni bölgesinde de zaten seçimleri boykot ilan edilmiş bulunuyor.
Beyrut'ta yayımlanan "Daily Star" gazetesinin yazarı Rami Khouri'nin belirttiği gibi, bu "hayaletler ve görünmeyen adamlar tarafından yürütülen bir seçim"!..
* * *
ANCAK Arap yazarın da işaret ettiği gibi, bu seçimler aynı zamanda bir umut. Irak'ı yeniden özgür, egemen ve normal bir ülke haline getirecek olan bir geçiş sürecindeki önemli ilk adım...
Tabii ki bu Batı standartlarına uygun bir seçim değil. Evet, yabancı işgali altındaki bir seçim. Ancak İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Almanya ve Japonya'nın da çoğulcu, özgür düzene işgalden geçerek ulaştıklarını unutmamalı. Bu, Irak'ta da aynı sonucu vereceğinin garantisi sayılmayabilir; ama bu şekli ile dahi Iraklıların uzun Saddam rejiminden sonra ilk kez çok partili (komünistinden şeriatçısına kadar) sisteme göre sandık başına gitme hakkına kavuştuklarını göz ardı etmemeli.
Doğru, bu "hakkı" tam kullanamıyorlar. Bunun başlıca sebebi de her tarafa yayılan, sivil halkı da hedef alan şiddet eylemleri... Herhalde ayrı emelleri ve hesapları bulunan çeşitli örgüt ve çetelerin giriştiği saldırılar olmasaydı, Irak'ta seçimlerin çok daha sakin ve huzurlu bir ortamda gerçekleşebilirdi...
* * *
BU seçimleri -Bush yönetiminin savunduğu gibi- "demokrasinin bir göstergesi" olarak değil, ama Irak'ın yeniden siyasi yapılanması, egemenliğine ve normal hayata dönmesi "sürecinin bir başlangıcı" olarak görmek daha doğru olur.
Eğer seçimlerle oluşacak yeni Meclis, belirlenen takvime göre ağustosa kadar yeni anayasayı hazırlar, referandumdan sonra gelecek yılın başında "gerçek" seçimler yapılırsa, Irak yeni bir siyasi yapıya ve daha yasal bir rejime kavuşabilecektir.
Ancak bunun için de iki şartın yerine gelmesi şart: Birincisi, ABD'nin Irak'tan çekilme sürecini belirleyip bunu hızla yaşama geçirmesi... İkincisi de, çeşitli militan grupların eylemlerine son vermesi veya bu eylemlerin güvenlik güçlerince önlenmesi...
İkisi de birbirinden zor şartlar... Veya şimdilik sadece hayal!..
* * *
BUSH yönetimi Irak'tan askerlerini geri çekmeyi planlıyor mu? Bunun zamanını belirlemeye, bu takvimi dünyaya ilan etmeye hazır mı?
Aynı şekilde, çeşitli "direniş" grupları saldırılarına son vermeyi ve mücadelelerini yeni oluşacak ortamda siyasal yoldan yürütmeyi düşünüyorlar mı? Bu örgütler gerçek demokratik ve birleşik bir Irak konusunda uzlaşıp anlaşmaya razı mı?
Bütün bu soruların yanıtı, ancak pazar günkü seçimlerden sonra belli olmaya başlayacak...
skohen@milliyet.com.tr
|
|