Sık Kullanılanlara Ekle   Açılış Sayfası Yap   İletişim 02 Şubat 2005 / Çarşamba  
Bugünkü Milliyet Gazetesi      Kariyerim      Business      Otomobil      Cumartesi      Pazar      Ege      Vitrin  
   
 » Detaylı Arama

  SON DAKİKA
  ANA SAYFA
  YAZARLAR
  SİYASET
  EKONOMİ
  FİNANS
  DÜNYA
  SPOR
  GÜNCEL
  YAŞAM
  MAGAZİN
  ASTROLOJİ
  TEKNOLOJİ
  HAVA DURUMU
  OMBUDSMAN
  ÇİZERLER

Haber İndeksi Arşiv Haberci Üyelik Bülten
İdam edilmiş son Sadrazam Benderli Ali Paşa, şimdi sağ olsaydı...


Tek parti döneminin en büyük hatalarından biri, 23 Nisan Çocuk Bayramları'nda ilkokul çocuklarını, simgesel olarak 3 günlüğüne "cumhurbaşkanı", "başbakan", "vali", "kaymakam" yapmak ve onların daha o yaşta beyinlerine; hayatta en büyük başarının bir meslek sahibi olmak değil, üst düzey politik, yahut bürokratik bir yönetici olmak olduğunu çivilemekse; bir başka büyük hatası da, "tarih"i eksisi artısıyla objektif bir bilimsellik içinde saydamlaştırmak yerine, "Türk'e Türk propagandası yapmak" için, politik bir araç olarak kullanmaya kalkmasıydı.
***
Bir de tabii yarattığı binbir kavram karışıklığı...
Örneğin, ırkçılığa vidalı bir "milliyetçilik" ile "laiklik"in, yan yana bulunamayacağı gibi...
Çünkü "laiklik", Hazine'den geçinmeli politik ve bürokratik yönetim kadrolarının; vatandaşların değişik ırk, dil ve inançlarına eşdeğer bir mesafede durması demek değil; aynı zamanda değişik ırk, dil ve inançtaki vatandaşların da, her türlü olanaktan eşit ölçüde yararlanmaları ve Hazine'den geçinmeliler kesiminde de rahatça yer alabilmeleri demektir...
***
82 yıllık Cumhuriyet döneminde ne Ermeni vatandaşlardan bir valiye, ne Rum vatandaşlardan bir genel müdüre, ne Yahudi vatandaşlardan bir militere rastlamak mümkün olmuştur.
Bir ülkede kavram karışıklığı ise, çağdaşlaşmak yerine "tatava"laşmaya ve içi boş demagoji rüzgârlarını siklonlaştırmaya yarar sadece...
***
Şayet II. Mahmut dönemi de, eksisi artısıyla objektif bir bilimsellik içinde saydamlaştırılmış olsaydı; gerek Irak'taki seçimler, gerek Kerkük konusunda çok daha başka türlü değerlendirmeler de yapılabilirdi.
***
Şimdi gelelim idam edilmiş 44'üncü ve sonuncu Sadrazam Benderli Ali Paşa dönemine şöyle bir göz atmaya...
Yıl 1821. II. Mahmut 36 yaşında ve padişahlığının 13'üncü yılında.
Fransız İhtilali'nin esintisiyle, Yunanlılar Mora'da başkaldırmışlar Osmanlı'ya...
Benderli Ali Paşa, 9 günlük bir vezir-i azam; Mora başkaldırısını kaba kuvvetle bastırma yerine, bazı özerklikler tanıyarak da yatıştırmanın mümkün olacağı kanısında...
Benderli'yi içten içe kıskanan, II. Mahmut'un akıl hocası Halet Efendi, Padişahın kulağına, Benderli Ali Paşa'nın alttan alta Yunanlı asilerle ilişki kurmuş bir Yunan casusu olduğunu fısıldıyor.
Fatih Mehmet'in emriyle ilk idam edilen Sadrazam Çandarlı Kara Halil Paşa'nın, Bizans casusluğuyla suçlanması gibi; son idam edilmiş Sadrazam Benderli Ali Paşa da, Yunan casusluğuyla suçlanıyor.
***
Ne var ki, Mora'da kan gövdeyi götürmesine karşın, Yeniçeri yine de bastıramıyor Yunan başkaldırısını...
Yunanlıların özgürlüğüne kendini adamış ünlü İngiliz Şairi Lord Byron da Mora'da, asilerle yan yana ve orada hastalanıp ölüyor.
***
Peki sonra ne oluyor?
Fransız İhtilali'nin özgürlükçü sloganlarıyla peteklenmiş Avrupa yazar, ozan ve düşünürleri Mora'daki Osmanlı katliamını lanetlemeye başlıyor...
Sonradan onların hepsi "Türk düşmanı" olarak yansıtılacak bizim resmi tarihe...
Derken efendim Mora'da başarısızlığa uğrayan 140 bin kişilik Yeniçeri ordusu da, 1826'da imha ediliyor; "Vak'a-i Hayriye - Hayırlı Vaka" damgası vuruluyor Yeniçeri ordusunun ortadan kaldırılmasına...
***
Yeniçeri ordusunun yerine kurulan "Asakir'i Mansure-i Muhammediye"...
Derken Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın da, II. Mahmut'a başkaldırması...
II. Mahmut'un kendi valisine karşı, Hünkar İskelesi Antlaşması'yla Ruslar'a, yani Romanoflar'a sığınması...
Ve sonunda Mısır'a "Hidivlik" yani, özerklik verilmesi...
***
Ah ah... "Resmi tarih" nerede, gerçek tarih nerede...
21. yüzyıl, eski kalıpları çok aşan bir yüzyıl...
Eski kalıplar, hayattaki en büyük primin, bir ülkenin başına geçip oturmakta olduğuna lehimlenmiştir.
O nedenle de halen Irak'ta, politikanın iğneli fıçısı çalkalanıp durmakta...
***
Oysa artık politika, en büyük primin arenası olma dönemini yitiriyor...
Örneğin işte ABD Başkanı Bush ve dünyanın gelmiş geçmiş en büyük zengini olan Bill Gates...
Bill Gates'in ihtiyacı mı var, saltanat sürmek için bir ülkeyi kurtarma iddiasıyla başına geçip oturmaya?
Dünyanın dilediği yerinde, dilediği gibi yaşama özgürlüğüne sahip yeni bir saltanatın öncüsü Bill Gates...
Ünlü orkestra şefi Karajan, yahut 500 cilt polisiye romana imza atmış Simenon, yahut Matisse de öyle değil miydi?
***
Benderli Ali Paşa'nın, Yunanlı asilerle anlaşmaya gitme önerisi kabul edilse ve Mora başkaldırısını bastırmak için ziyan edilmiş onca para, kışları köy yollarının kapanmamasına harcansaydı; Türkiye'nin bugünkü ekonomik pozisyonu ne olurdu acaba?
***
Ne yazık ki "Üçüncü Dünya"da, "milli çıkarlar" edebiyatı, henüz daha "ekonomik çıkarlar" açısından değil, üstünde saltanat sürülen "toprakları savunma" açısından değerlendiriliyor.
Bu takıntıyı aşamamış olan Ortadoğu dünyasında, ne yazık ki daha kim bilir kaç yüz bin Müslüman, sürdürüp gidecek birbirini hainlikle suçlayıp öldürmeyi...
2105'te bir de bakacaksınız ki, hepsi "dünya vatandaşı" olmuş; evrensel değişime karşı çıkanlar da, silinip kaybolmuş...

c.altan@prizma.net.tr








Taha AKYOL
Irak'ta mezhep ve kimlik ve Amerika
IRAK seçimleri büyük sonuçlar doğuracak. Evve...
Çetin ALTAN
İdam edilmiş son Sadrazam Benderli Ali Paşa, şimdi sağ olsaydı...
Tek parti döneminin en büyük hatalarından bir...
Melih AŞIK
Mülakat kuşkusu - 2
Hukuk mezunu genç okurumuz, yargıçlık sınavın...
Fikret BİLA
Erdoğan'ın çıkışı
Ankara, Irak'taki gelişmelere karşı en üst dü...
Güneri CIVAOĞLU
Kürtlere referandum
Geride kalan pazar günü, Kürtler, Kuzey Irak'...
Abbas GÜÇLÜ
İstanbul Üniversitesi'nde neler oluyor?
Türkiye'de taşlar kolay kolay yerine oturmuyo...
Nail GÜRELİ
Birlikten doğan güç
Birçok işlikte, mağazada "Bu işyerinde asgari...
Sami KOHEN
Sadece Irak'ın iç işi mi?
IRAK seçimlerinden sonraki ilk demecinde Mesu...
Mehmet Y. YILMAZ
Mektuplar, Atatürk'ün değerinden ne götürebilir?
Atatürk'ün 2.5 yıl evli kaldığı Latife Hanım'...
Hasan PULUR
Kurultay Baykal'ı cezalandırdı, partiyi değil...
CHP kurultayı, Deniz Baykal'a cezasını verdi....
Meral TAMER
Doktorların performansını ölçme zamanı
Bilgisayara da çok para harcıyorsunuz; ama iş...
Ece TEMELKURAN
Türkiye muhalefetini arıyor mu?
Radikal Genel Yayın Yönetmeni İsmet Berkan'ın...
Osman ULAGAY
Türkiye'nin dış dünyada yarattığı görüntü
Davos'ta, Türkiye'den gelen gazeteci takımını...
Güngör URAS
Bölünmüş yol 'para' demek
Bu yıl 3 bin kilometre daha bölünmüş yol yapı...
M. Ali BİRAND
Irak seçimi bizi memnun etmeli
Irak'ta seçimlerin yapılabilmiş olması, üstel...

© 2005 Milliyet