|
 |
|
|
Para YTL yatırıma kayıyor
Yeni yılda Yeni Türk Lirası'na geçişle birlikte dövizde yükseliş bekleyenler, tahminlerinde yanılınca tasarruflarda döviz cinsi yatırım araçlarının payı yüzde 28.65'e kadar düştü
Tarık Yılmaz
Yeni Türk Lirası'na (YTL) geçişte dövizde yükseliş bekleyen ve bu nedenle 2004 yılının son haftalarında hızla döviz cinsi yatırım araçlarına yönelen tasarruf sahipleri beklentileri gerçekleşmediğini görünce yavaş yavaş TL cinsi yatırım araçlarına kaymaya başladı. Verilere göre 300 katrilyon liraya (300 milar YTL) yaklaşan tasarruflar içinde döviz cinsi yatırımların payı yüzde 28.65'e kadar geriledi.
Yüzde 33'ü döviz
Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Takasbank verilerinden derlenen bilgilere göre, tasarruf sahiplerinin YTL cinsi yatırım araçlarına olan ilgisi artıyor. 2004 yılı başında 237 katrilyon liraya ulaşan toplam tasarrufların yüzde 33'ü döviz cinsi yatırım araçlarında değerlendirilirken 19 Şubat itibariyle oran yüzde 28.6'ya kadar geriledi.
Döviz cinsi yatırım araçlarına olan ilginin küçük çaplı da olsa düşüşünde yıl sonuna doğru TL'nin değer yitireceğine ilişkin beklentiler önemli rol oynadı. Yıllardır TL'nin yabancı paralar karşısında değer yitirmesine alışık tasarruf sahipleri, YTL'ye geçişle birlikte dövizde bir miktar yükseliş beklemeleri ve bu nedenle dövize yönelmeleri nedeniyle tırmanışa geçmişti. Özellikle bankalardaki döviz mevduatlarında gözlenen bu yükseliş döviz tevdiat hesaplarının yüzde 5.82 (3.1 milyar dolar) artarak 56 milyar 683 milyon dolarla tarihinin en yüksek seviyesine ulaşmasını sağladı. Ancak bu dönemde dolar kurunun düşmesi ve TL mevduatlarında da yaşanan hızlı yükseliş döviz cinsi yatırım araçlarının toplam yatırımlar içindeki payının yüzde 30'larda sabit kalmasını sağladı.
Büyük çözülme
2005 yılıyla birlikte dövizde beklenen artış yaşanmayınca başta DTH olmak üzere döviz cinsi yatırım araçlarında çözülme başladı. 2004 sonunda 65 milyar doları aşan DTH, eurobond, döviz cinsi menkul kıymetler ve ÖFK'lardaki döviz cinsi tasarrufların miktarı 19 Ocak itibariyle 63 milyar 494 milyon dolara geriledi. Bir başka deyişle 2005'in ilk 19 gününde döviz cinsi yatırım araçlarında 2.4'lük bir azalma yaşandı.
Hisse senetleri
Öte yandan banka ve ÖFK'lardaki TL cinsi mevduat, repo, Hazine kâğıdı ve borsadaki hisse senetlerinin toplamı ise 19 Ocak itibariyle 211.3 katrilyon liraya (158.1 milyar dolara) ulaştı.
Söz konusu rakam geçtiğimiz yılın sonunda 210.9 katrilyon lira (yaklaşık 157.2 milyar dolar) düzeyinde idi.
YTL cinsi yatırım arttı
Bu verilere göre YTL cinsi yatırımların toplam yatırımlar içindeki payı yüzde 70.7'den yüzde 71.35'e çıktı.
Böylece döviz cinsi yatırım araçlarından kaçış yaşanırken TL cinsi yatırım araçlarında küçük çaplı yükseliş oldu. Buna veriler ışığında dolar cinsi yatırımların toplam içindeki payı yüzde 29.3'ten yüzde 28.6'ya düşmüş oldu.
Verilere göre toplam yatırımlar ise 296.2 katrilyon lira olarak hesaplandı.
| Dolar cinsi yatırım araçlarının payı düşüşte | | Dövizin payı | TL yatırımların payı | | Ocak | 30,2 | 69.8 | | Şubat | 29,1 | 70.9 | | Mart | 28,4 | 71.6 | | Nisan | 30,0 | 70,0 | | Mayıs | 30,2 | 69,8 | | Haziran | 29,5 | 70,5 | | Temmuz | 29,4 | 70.6 | | Ağustos | 29,6 | 70.4 | | Eylül | 29,8 | 70.2 | | Ekim | 29,8 | 70.2 | | Kasım | 29,4 | 70.6 | | Aralık | 29,3 | 70.7 | | 7 Ocak | 29,8 | 70.2 | | 14 Ocak | 28,9 | 71.1 | | 19 Ocak | 28,7 | 71.3 | |
| Toplam yatırımlar 300 milyar YTL'ye yaklaştı (Milyon YTL) | | TL yatırımlar | Döviz yatırımlar | Toplam yat. | | Ocak | 169.667 | 73.266 | 242.933 | | Şubat | 176.470 | 72.511 | 248.981 | | Mart | 181.842 | 72.124 | 253.966 | | Nisan | 184.400 | 79.153 | 263.553 | | Mayıs | 185.464 | 80.338 | 265.802 | | Haziran | 190.212 | 79.437 | 269.649 | | Temmuz | 193.816 | 80.538 | 274.354 | | Ağustos | 199.454 | 83.946 | 283.400 | | Eylül | 202.473 | 85.759 | 288.232 | | Ekim | 206.026 | 87.640 | 293.666 | | Kasım | 209.351 | 87.259 | 296.610 | | Aralık | 210.920 | 87.290 | 298.210 | | 7 Ocak | 208.890 | 88.678 | 297.568 | | 14 Ocak | 211.181 | 85.717 | 296.898 | | 19 Ocak | 211.320 | 84.854 | 296.174 | |
| Döviz cinsi yatırımlar 65 milyar dolardan döndü (Milyon dolar) | | TL yatırımlar | Döviz cinsi yatırımlar | Toplam | | Ocak | 127.265 | 54.956 | 182.221 | | Şubat | 133.295 | 54.771 | 188.066 | | Mart | 137.852 | 54.676 | 192.528 | | Nisan | 128.045 | 54.963 | 183.009 | | Mayıs | 122.842 | 53.212 | 176.053 | | Haziran | 128.270 | 53.569 | 181.839 | | Temmuz | 131.999 | 54.851 | 186.849 | | Ağustos | 132.684 | 55.844 | 188.529 | | Eylül | 135.536 | 57.407 | 192.943 | | Ekim | 140.139 | 59.612 | 199.751 | | Kasım | 147.264 | 61.381 | 208.646 | | Aralık | 157.157 | 65.040 | 222.197 | | 7 Ocak | 149.206 | 63.341 | 212.546 | | 14 Ocak | 156.432 | 63.495 | 219.927 | | 19 Ocak | 158.126 | 63.494 | 221.620 | |
NOT: TL'den dolara çevirmede Merkez Bankası'nın ilgili hafta için yayımladığı kurlar kullanıldı.
|
|
|

|