|
 |
|
|
Türkiye, BM'nin geleceğiyle ne kadar ilgili?
23 ülkede yapılan anketten, BM'de radikal reform için güçlü destek çıktı. Brezilya ve Hindistan; daimi üyelik için bastırıyor
23 ülkede 23 bin 518 kişiyle görüşülerek gerçekleştirilen, GlobeScan ve Türkiye'de Yöntem Araştırma tarafından yürütülen BBC World Service Anketi, Birleşmiş Milletler'de yapılacak reformlara verilen evrensel desteği ve BM'nin dünyadaki gücünün artması konusunda duyulan arzuyu ortaya koyuyor.
İlk grafikte de görebileceğiniz gibi BM'nin dünyadaki sorunların çözümünde daha etkili olmasını isteyenler arasında % 87'lik çoğunlukla Alman halkı açık ara önde geliyor. Biz Türklerin % 40 destekle sıralamanın neden en altında kaldığını ise anlayabilmiş değilim.
Annan'ın açıklaması
BM Genel Sekreteri Kofi Annan, anket sonuçlarının açıklandığı gün New York'ta yaptığı açıklamada, BM'nin yapısının günümüz koşullarına göre yenilenmesi gereğinin altını çizdi, bu arada Güvenlik Konseyi'nin daimi üye sayısının arttırılmasıyla ilgili 2 öneri getirdi. Birinci seçenek daimi üye sayısının 5'ten 6'ya çıkartılması. Hem daimi üyelik, hem de süresi dolan üyelikler için adaylar Brezilya, Hindistan, Almanya, Japonya, Mısır ve Nijerya ya da Güney Afrika. Annan'ın ikinci önerisi ise 8 yarı daimi üye ve 11 rotasyonlu üyeyle BM Güvenlik Konseyi'ndeki sandalye sayısının 19'a çıkartılması.
Daimi üyeler artsın
İkinci grafikte de görebileceğiniz gibi ankete yanıt verenler, ağız birliği etmişçesine BM Güvenlik Konseyi'ndeki daimi üyelik sayısının arttırılmasını istiyor. Hintliler % 87'lik çoğunlukla başı çekerken İtalyanlar % 86, Kanadalılar % 84, Almanlar ve İspanyollar % 81'le hemen arkadan geliyorlar.
Görüşlerine başvurulan Türklerden % 59'u, BM Güvenlik Konseyi'ndeki daimi üyelik sayısının arttırılmasından yana. Demek ki halkımızı, BM'nin dünya olaylarındaki ağırlığını artırmasından çok, daimi üyelik sayısının artması ilgilendiriyor. Pekiyi ya BM'nin 5 daimi üyesinin halkları ne düşünüyor: İngilizlerin % 74'ü, Amerikalıların % 70'i, Fransızların % 67'si, Çinlilerin % 54'ü daimi üye sayısının artmasına destek verirken, sadece Rusya'da bu oran % 50'nin altında kalıyor (% 44).
Veto hakkı kalksın
Biliyorsunuz BM'de alınan kararlar, Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesinden tek bir tanesi veto ettiğinde geçersiz sayılıyor ve dolayısıyla pek çok olayda BM'de bir anlamda havanda su dövülmüş oluyor. 3. grafikte görebileceğiniz gibi ankete yanıt verenlerin büyük çoğunluğu 50 yıl öncesinin koşullarında saptanmış bir kriterin artık değiştirilmesi gerektiğini düşünüyor.
Lübnan'da görüşlerine başvurulanların % 84'ü, BM Güvenlik Konseyi daimi üyelerinin veto hakkı olmaması gerektiğini savunurken, vetoya itiraz Hindistan'da % 77, Avustralya'da % 75 destek buluyor. Veto hakları olan daimi üyeler ise bu haklarından feragat etmeye isteksizler. Vetonun kalkmasına Ruslardan ancak % 25 destek çıkarken, Fransızlarda da bu oran % 44'te kalıyor. Türkiye'de ise veto hakkının kalkmasını isteyenlerin oranı % 53.
| BM dünya olaylarında daha etkili olsun % | | Evet | Hayır | | Almanya | 87 | 7 | | İspanya | 78 | 10 | | Filipinler | 77 | 18 | | Endonezya | 77 | 9 | | İngiltere | 75 | 20 | | Avustralya | 74 | 17 | | Kanada | 72 | 22 | | Meksika | 71 | 5 | | Çin | 69 | 18 | | G. Afrika | 64 | 26 | | Japonya | 64 | 3 | | Polonya | 61 | 11 | | Breziyla | 60 | 22 | | Amerika | 59 | 37 | | İtalya | 58 | 33 | | Lübnan | 58 | 18 | | Rusya | 57 | 11 | | G. Kore | 56 | 38 | | Hindistan | 55 | 23 | | Fransa | 54 | 37 | | Şili | 54 | 17 | | Arjantin | 44 | 22 | | Türkiye | 40 | 24 | |
| BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üye sayısı artsın % | | Evet | Hayır | | Hindistan | 87 | 6 | | İtalya | 86 | 9 | | Kanada | 84 | 12 | | Almanya | 81 | 16 | | Avustralya | 81 | 13 | | İspanya | 80 | 7 | | G. Afrika | 76 | 16 | | İngiltere | 74 | 21 | | Filipinler | 73 | 25 | | Brezilya | 73 | 12 | | Lübnan | 72 | 7 | | Amerika | 70 | 23 | | Endonezya | 69 | 21 | | Fransa | 67 | 25 | | Polonya | 67 | 9 | | Arjantin | 63 | 8 | | Türkiye | 59 | 21 | | Japonya | 59 | 5 | | G. Kore | 56 | 40 | | Şili | 55 | 21 | | Çin | 54 | 33 | | Meksika | 52 | 14 | | Rusya | 44 | 28 | |
| BM Güvenlik Konseyi daimi üyelerinin veto hakkı olmasın % | | Evet | Hayır | | Lübnan | 84 | 9 | | Hindistan | 77 | 13 | | Avustralya | 75 | 20 | | Endonezya | 73 | 13 | | İspanya | 71 | 13 | | Almanya | 70 | 25 | | Kanada | 68 | 26 | | İtalya | 67 | 25 | | Brezilya | 62 | 19 | | G. Afrika | 61 | 29 | | Filipinler | 58 | 35 | | Amerika | 57 | 34 | | İngiltere | 56 | 35 | | Türkiye | 53 | 24 | | G. Kore | 52 | 40 | | Polonya | 52 | 23 | | Arjantin | 48 | 17 | | Çin | 47 | 36 | | Şili | 47 | 22 | | Japonya | 46 | 13 | | Fransa | 44 | 43 | | Meksika | 39 | 15 | | Rusya | 25 | 29 | |
mtamer@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
