|
 |
|
|
Brezilya'da IMF onayıyla IMF'siz dönem, Çin'de yavaşlama
Türkiye'nin 2001 krizini Arjantin'in içler acısı durumuna düşmeden atlatmış olmasına adeta üzülen ve Türkiye'yi ille de Arjantin'e benzetme hevesinde olanlar var Türkiye'de. "IMF'yi kovup borçlarımızı ödemeyelim" diyenler de. Türkiye için bu tür önerileri tartışmak şu an için abesle iştigal bence ve dikkatle izlenmesi gereken ülke de Arjantin değil Brezilya. IMF destekli bir programı başarıyla tamamladığı kabul edilen Brezilya'nın yaşamakta olduğu deneyim gerçekten ilginç.
IMF'den alkış ve onay
IMF Başkanı Rodrigo Rato, önceki gün, Brezilya'nın IMF ile yeni bir stand - by düzenlemesi yapmadan yoluna devam etmeye karar verdiğini ve IMF'nin de Brezilya'nın bu kararını hararetle desteklediğini açıkladı. IMF Yürütme Kurulu'nun 2002 eylülünde onayladığı, Brezilya'ya 41.8 milyar dolarlık mali destek sağlanmasını öngören stand - by düzenlemesinin başarıyla tamamlanması sonrasında IMF ile Brezilya arasındaki ilişkilerin nasıl sürdürüleceğinin tartışıldığını belirten Rato, Brezilyalı yetkililerin IMF'den yeni destek istemeden yola devam etme talebinin dört temel dayanağı bulunduğunu kaydetti. Rato'ya göre bunlar (1) Makroekonomik çerçevenin sağlıklı bir yapıya kavuşması, (2) Kurumsal yapının sağlamlaşması, (3) Hükümetin ekonomik reformları sürdürme kararlılığında olması ve (4) Ödemeler dengesinin beklenenden çok daha hızlı ve güçlü biçimde düzelmiş olması.
Brezilya örneği, IMF'den parasal destek isteyip bir stand - by düzenlemesine gitmeden de IMF'nin ilkesel desteğinin sağlanabileceğini, ancak bunun da belli koşulları olduğunu gösteriyor. Brezilya'nın 2002'den itibaren IMF desteğiyle sürdürdüğü programın sonuçlarına baktığımızda, özellikle ödemeler dengesinin cari işlemler hesabında çarpıcı bir dönüşümü gerçekleştirdiğini görüyoruz. 2001 yılında 23 milyar dolarlık bir cari işlemler açığı veren Brezilya'nın 2004 yılında 11.7 milyar dolar cari işlemler fazlası verdiği görülüyor. Brezilya'nın IMF'den mali destek almadan yola devam etme kararını verebilmesinde ve IMF'nin de bu kararı benimsemesinde, dış dengedeki bu çarpıcı düzelmenin belirleyici etki yapmış olduğunu düşünmek mümkün. IMF Başkanı Rato'nun açıklamasında değindiği diğer koşullar da önemli kuşkusuz ama cari işlemler dengesindeki olumlu gelişme sanırım en önemlisi bunların.
İşte tam bu noktada Brezilya ile Türkiye arasındaki önemli fark ortaya çıkıyor. Brezilya gibi IMF destekli bir programı tamamlamış bulunan Türkiye'nin büyüme ve enflasyondaki performansı Brezilya'dan da iyi ama bizim cari işlemler açığımız, Brezilya'daki gibi artıya geçmek şöyle dursun, giderek büyüyor. Bir yandan borç öderken diğer yandan büyüyen bir cari açığı finanse etmek zorunda olan Türkiye'nin eli bu nedenle Brezilya'nınki kadar güçlü değil.
Brezilya'nın bir diğer başarısı da, büyümeyi ve istihdamı destekleyecek altyapı projelerine yönelik kamu yatırımlarına öncelik verilmesi için bütçede esneklik sağlanmasını IMF'ye benimsetmiş olması. IMF Yürütme Kurulu, Brezilya ile ilgili olarak yaptığı son açıklamada bu açılımın önemini vurguladı. Brezilya örneği bu açıdan da dikkatle izlenmesi gereken bir örnek.
'Çin yavaşlayacak'
İş Yatırım'ın "Geniş Açı" toplantısı için İstanbul'a gelen tanınmış Çin uzmanı Nicholas Lardy ile bir kahvaltı sohbetinde beraber olmak fırsatını da bulduk ve ilginç bilgiler edindik. Bugün için ayrıntı vermeye yerim kalmadı ama Lardy'nin, Çin ekonomisinin büyüme hızının hemen önümüzdeki dönemde 2 - 3 puan düşeceğini öngörmesi öncelikle önemli göründü bana.
| BREZİLYA'NIN KARNESİ | | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | | GSYİH büyüme hızı (%) | 4.4 | 1.3 | 1.9 | 0.5 | 5.2 | | Enflasyon (%) | 6.0 | 7.7 | 12.5 | 9.3 | 7.6 | | Rezerv / K.Vadeli dış borç (%) | 52.6 | 56.6 | 59.7 | 85.3 | 94.8 | | Kamu borcu / GSYİH (%) | 51.1 | 55.1 | 65.5 | 58.7 | 54.5 | | F.Dışı fazla / GSYİH (%) | 3.5 | 3.6 | 3.9 | 4.3 | 4.6 | | Cari işlemler dengesi (milyar $) | -24.2 | -23.2 | -7.6 | +4.2 | +11.7 | |
oulagay@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Türkiye, Amerika, Irak
AMERİKA İncirlik üssünü daha fazla kullanmak ... | |  | Çetin ALTAN | | "Kurnazlık"la "akıl" boğaz boğaza gelirken...
ÖNCE "kurnazlık"ın tanımlamasını yapmaya çalı... | |  | Melih AŞIK | | Kedinin davası
Musa Kart arkadaşımızın geçen yıl 9 Mayıs'ta ... | |  | Fikret BİLA | | Baykal: Öcalan'a tepki bayraktan büyük olur
CHP lideri Deniz Baykal, Mersin'de Türk bayra... | |  | Hasan CEMAL | | Dikta!
Ali Topuz, hokus pokus! Bir zamanlar CHP'deki... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | AB Partisi
AKP'nin karşısında muhalefet boşluğunu "AB'ni... | |  | Can DÜNDAR | | 28 Şubat ülkesi!
Ticaret ne tuhaf şey... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Nasıl bir gelecek istiyoruz?
Ülke ya da bireysel olarak nasıl bir gelecek ... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Ermeni sorunu: geçmişe değil, geleceğe bakmak
CHP'nin girişimiyle geçen hafta Türkiye'ye ge... | |  | Nail GÜRELİ | | TCK'siz sansür
Varsa yeni TCK, yoksa yeni TCK! Konuşulan hep... | |  | Mehmet Y. YILMAZ | | Nasıl olur da, iki halk birbirini bu kadar yanlış tanır?
Türkiye ile Ermenistan'da aynı anda yapılan b... | |  | Hasan PULUR | | Türk ve Ermeni doktorlar..
CİDDİ bir araştırmanın sonuçları, pazartesi g... | |  | Meral TAMER | | Bıyıklı Türk'le bıyıklı Çinlinin yatırımda farkı
İş Yatırım Genel Müdürü İlhami Koç, "artık ge... | |  | Ece TEMELKURAN | | Kadın - çocuklar!
Senin hâlâ öyle şaşırmaların... Hâlâ aynı koc... | |  | Osman ULAGAY | | Brezilya'da IMF onayıyla IMF'siz dönem, Çin'de yavaşlama
Türkiye'nin 2001 krizini Arjantin'in içler ac... | |  | Güngör URAS | | Sanayi daha az elektrik kullanıyor sokaklar 'kararıyor'
Devletin yayımladığı rakamlar doğru ise, 2004... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Açın artık şu kapıları
TESEV'in yaptırdığı araştırma son derece ilgi... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
