|
 |
|
|
İşte eleştirilen düzenlemeler
GÖKÇER TAHİNCİOĞLU Ankara
Başta basın örgütleri ve emniyet teşkilatı olmak üzere, çeşitli kurumların eleştirdiği ve önemli bir bölümü basını sınırlayan düzenlemeler ve öngörülen cezalar şöyle:
Milli yararlar
Yapı kullanma izni alınmamış binalarda herhangi bir sınai faaliyetin sürmesine izin verenler 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle yargılanacak."Komünist, faşist" gibi ifadeler kasıtlı kullanıldığında hakaret kabul edilebilecek. Bu suçu işleyenler 3 yıla kadar hapis cezası alacak. Suçun basın yoluyla işlenmesi halinde ceza katlanacak.Propaganda yapmak üzere, yabancılardan para veya yarar veya vaat kabul edilmiş ise "temel milli yararlara aykırı hareket edilmiş" sayılacak. Kıbrıs veya Ermeni sorunlarında devlet politikasına aykırı hareket etmek, suçun unsurlarından birisi kabul edilebilecek ve 10 yıla kadar hapis cezası verilebilecek.Basın yoluyla intiharın teşvik edilmesi halinde, 4 yıldan 10 yıla kadar hapis cezası verilecek.Devlet, suçun oluşmasını engelleyebilmek için ahlaki eğilim, cinsel yaşam, sağlık durumu ve sendikal bağlantılara ilişkin bilgi depolayabilecek.Ölüm oruçlarını teşvik edenler 2 yıldan 4 yıla kadar hapis istemiyle yargılanacak.Hırsızlık malını satın alan 3 yıla kadar hapisle yargılanabilecek.
Gizli haberleşme
Haberleşmenin gizliliğinin basın yoluyla ihlal edilmesi halinde 9 aydan 3 yıla, kişiler arasında aleni olmayan konuşmaların, taraflardan herhangi birisinin rızası olmadan kaydedilmesi 6 aydan 2 yıla kadar hapse mahkûm edilecek.Dolandırıcılık suçunun basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıkla işlenmesi halinde ilgiliye 2 yıldan 7 yıla kadar hapis cezası verilecek.Halk arasında korku ve panik yaratmak 3 aydan 6 yıla, suç işlemeye tahrik 9 aydan 7.5 yıla, suçu ve suçluyu övme 3 yıl hapisle cezalandırılacak.Kanunlara uymamaya tahrik suçu işleyenler 9 aydan 3 yıla, örgütün propagandasını basın ve yayın yoluyla yapanlar 3 yıldan 9 yıla, müstehcen yayın yapanlar, 6 aydan 3 yıla kadar hapisle yargılanacak.İşçi ücretlerinin veya besin veya malların değerlerinin artıp eksilmesi sonucunu doğurabilecek havadisleri yayanlara 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası verilecek.Soruşturmanın gizliliğini alenen ihlal eden 1.5 yıldan 4.5 yıla, soruşturma ve kovuşturma evresinde kişilerin suçlu olarak damgalanmalarını sağlayacak şekilde görüntülerini yayımlayan 6 aydan 2 yıla, mahkemeyi etkileyecek yayın yapan 9 aydan 4.5 yıla kadar hapisle yargılanacak.Halkı askerlik hizmetinden soğutmaya teşvik suçu 9 aydan 3 yıla kadar hapisle cezalandırılacak.Devletin güvenliği açısından gizli kalması gereken bilgileri açıklayan 5 yıldan 10 yıla, yetkili makamların açıklanmasını yasakladığı bilgiyi açıklayan 3 yıldan 5 yıla kadar hapis istemiyle yargılanacak.
CMK ve CİK
Yürürlük tarihi ertelenen Ceza Muhakemesi ve Ceza İnfaz kanunlarında da eleştirilen düzenlemelerden bazıları şunlar:
Beraat halinde zanlıların parmak izi imha edilecek. Polis, keşif ve yer gösterme, üst araması gibi eylemleri ancak hâkim kararıyla yapabilecek.Sanığın genetik incelemeye dönük parçaları hâkim kararı olmadan alınamayacak.Telefon dinleme hâkim kararıyla, ancak 6 aylığına yapılabilecek. Suç saptanamazsa, dinlenen kişi haberdar edilecek.Cezaevlerinde verilen disiplin cezalarında tek söz sahibi idare olacak. Ölüm orucundakilere, ikna edilememeleri halinde zorla müdahale edilecek.Cezaevindeki meslek sahibi olmayan mahkûmlar çeşitli işlerde çalıştırılacak.
|
|
|

|