|
 |
|
|
Borç brüt 332, net 272 katrilyon TL
Eskiden borç rakamı bir taneydi. Şimdi iki oldu. Bir "brüt borç" rakamı var, bir de "net borç" rakamı var.
Net borç rakamını Devlet Bakanımız "icat etti". Devlet Bakanımız, "bazı kötü niyetliler tarafından borçlarımızın olduğundan fazla gösterilmesinden" yakınıyor. Brüt değil, net borç rakamlarının kullanılmasını istiyor.
Net borç rakamı denilen şey şu: "Her ne kadar bizim şu kadar iç, bu kadar dış borcumuz var ise de... Bizim burada şu kadar, burada bu kadar Türk lirası paramız ve dövizimiz var... Bu varlıklarımızı borç hesabından düşersek borcumuzun gerçek büyüklüğü ortaya çıkar" deniliyor.
Daha basit anlatayım... Ayşe Hanım Teyzem bankadan "tüketici kredisi" olarak 100 lira aldı... Ayşe Hanım Teyzem diyor ki, "Ben bankadan 100 lira tüketici kredisi kullandım ama, benim kolumda 40 liralık bilezik var. Benim net borcum 60 liradır..." İşte Devlet Bakanımızın net borç anlatımı da böyle bir anlatım.
Varlıklar borçtan düşülüyor
Devlet Bakanımız diyor ki, 2004 yılı sonu itibariyle,
(1) Merkez Bankası'nın 27.9 katrilyon TL varlığı var.
(2) Kamunun bankalarda 18.7 katrilyon TL mevduatı var.
(3) İşsizlik Sigortası Fonu'nda birikmiş 13.3 katrilyon TL para var.
Bunların toplamı 59.9 katrilyon TL eder.
2004 yılı sonunda iç ve dış borçlarımızın toplam 332.1 katrilyon TL. Bundan düşeriz 59.9 katrilyon lira varlığı. Kalır geriye net 272.2 katrilyon TL borç. İşte bu rakam Türkiye'nin net iç ve dış borç toplamıdır (stokudur).
Brüt borç rakamının nete dönüştürülmesinin ne yararı var? Çok yararı var. Böylece ülkenin borç yükü hafiflemiş görülüyor.
Brüt borç toplamının milli gelire oranı yüzde 77.4. Halbuki net borç stoku milli gelirin yüzde 63.5'i büyüklüğünde.
Maastricht'e yaklaşılıyor
Avrupa Birliği ülkelerinin borçlanma sınırı, Maastricht kriteri denilen bir kritere bağlandı. Bu kritere göre toplam kamu borcunun milli gelirin yüzde 60'ından daha az olması gerekiyor. Bizim brüt borcumuz, net borç haline dönüşünce küçülüyor ve de Türkiye Maastricht kriterine yaklaşmış bulunuyor.
Gelelim hikâyenin sonuna... Ayşe Hanım Teyzem, bankaya giderek, "Ben sizden 100 liralık 'tüketici kredisi' kullandım ama benim 40 liralık bileziğim var. Net borcum 60 liradır. Ben 60 liranın faizini veririm, borcumu da 60 lira olarak öderim" diyebilir mi? Hayır diyemez.
Aynı şekilde de kamunun iç ve dış borç rakamından varlıkların düşülmesiyle ulaşılan net kamu borcu rakamı da "mesela dedik..." şeklinde bir rakamdır. Çünkü kamu, faiz ödemelerini brüt borç rakamı üzerinden yapacaktır. Ödeyeceği toplam borç brüt borç rakamıdır.
| Brüt ve net kamu borcu (katrilyon TL) | | 2003 | 2004 | | I- BORÇ STOKU (brüt) | 297.4 | 332.1 | | (1) Üç borç toplamı | 201.3 | 234.0 | | (2) Dış borç toplamı | 96.1 | 98.1 | | II- VARLIKLAR | 46.3 | 59.9 | | (1) Merkez Bankası net varlıkları | 24.8 | 27.9 | | (2) Kamu mevduatı | 12.6 | 18.7 | | (3) Üşsizlik Sigortası Fonu | 8.9 | 13.3 | | III- BORÇ STOKU (net) | 251.1 | 272.2 | | (1) Üç borç stoku (net) | 172.2 | 197.1 | | (2) Dış borç stoku (net) | 78.8 | 75.1 | | IV- ORANLAR | | (1) Brüt borç stoku/GSMH | % 83.4 | % 77.4 | | (2) Net borç stoku/GSMH | % 70.5 | % 63.5 | |
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Özbekistan ve 'Türk dünyası'
KIRGIZİSTAN, göçebeliğin 20. yüzyıla kadar sü... | |  | Çetin ALTAN | | Toplumsal çopurluk ve makyajlı fotoğrafları...
Yarın 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı... ... | |  | Melih AŞIK | | Mendirek anıtı...
Kültür Bakanlığı'nın, Kadıköy Belediyesi'ne g... | |  | Fikret BİLA | | Abdi İpekçi Ödülü
Abdi İpekçi anısına ilk kez düzenlenen "Yılın... | |  | Hasan CEMAL | | Oyun ve kural!
Statükoyla değişimin kavgası... Ekonomide de ... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Ses telleri
Yıllardır gazeteciyim. Bugüne kadar, hiçbir m... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Eğitimde KDV çıkmazı
AKP iktidarı da eğitimin önündeki vergi engel... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Meksika'daki gelişmeler bize ders olmalı
Türkiye'den önce Meksika çok benzer bir istik... | |  | Nail GÜRELİ | | Değişen adaletsizlik
Kendi deyişiyle "aptesi temiz" olan Maliye Ba... | |  | Semih İDİZ | | Ermenistan ile sağırlar diyaloğuna devam
Ermenistan'ın, Avrupa Konseyi Varşova zirvesi... | |  | Sami KOHEN | | "Bomba" haber...
NEWSWEEK'in "bomba haber"i, medyanın "misyonu... | |  | Mehmet Y. YILMAZ | | İstanbul, bu bol turistli yaza hazır mı?
İstanbul, uzun yıllardır beklediğimiz ve olma... | |  | Hasan PULUR | | Kızımız davulcuya, zurnacıya kaçmasın!
ÖZELLEŞTİRMEDEN yana olanların kamuoyunu ikna... | |  | Meral TAMER | | MEB'den Riyad ve Medine'de devlet parasız yatılı sınavı!
Önümde Milli Eğitim Bakanlığı'nın Devlet Para... | |  | Ece TEMELKURAN | | Hayatın yakasını bırakmak
Ankara'da bir otel odası. Sabah saatleri. Yıl... | |  | Osman ULAGAY | | İş stresinin İngiltere'ye faturası 185 milyar dolar
Geçenlerde, hızlı büyüme iddiasındaki bir ban... | |  | Güngör URAS | | Borç brüt 332, net 272 katrilyon TL
Eskiden borç rakamı bir taneydi. Şimdi iki ol... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Rıza Tüzmen'i dinleyin yeter...
Avrupa insan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) Ö... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
