|
 |
|
|
Bakü - Ceyhan boru hattından Türkiye'ye yılda 200 milyon dolar akacak
Bakü'den Ceyhan'a ham petrol taşıyacak 1.774 km'lik borunun içine bugün törenle petrol basılacak. Bu boru hattının 440 km'si Azerbaycan, 260 km'si Gürcistan topraklarından geçiyor. 1.074 km'si bizim topraklarımızda.
Boru hattının yapımı için 3.6 milyar dolar harcandı. Bunun 2.6 milyar doları kredi, 1 milyar doları ortakların katkısı. Boru hattı çok ortaklı bir grup tarafından yaptırıldı. İşletilecek. Bu grupta en büyük pay sahibi yüzde 30.1 ile BP şirketi. Bizim Türkiye Petrolleri AO şirketimizin ortaklıkta yüzde 6.5 payı var.
Dünyada her gün ortalama 82-84 milyon varil petrol üretiliyor. Bakü-Ceyhan boru hattı tam kapasite çalıştığında 1 milyon varil taşıyacak.
Bu boru hattı, ABD yönetiminin Ortadoğu petrollerini kontrol altına alma projesinin bir parçasıdır. 1994 yılında yapımı için anlaşma imzalandı. Değişik zorluklara rağmen ABD yönetiminin itelemesi ile 2000 yılında yapımına başlandı.
Arkasında ABD var
Boru hattının hedefi, Hazar Denizi çanağından çıkarılan Kazak petrollerini Bakü'ye taşımak, getirmek, Bakü'den Azeri petrolüyle birleştirerek Gürcistan üzerinden uluslararası pazara taşımaktır.
Hazar bölgesinde Azerbaycan, Kazakistan ve Türkmenistan'ın günde 1.5 milyon varil ham petrol ihraç imkânına sahip oldukları, bu imkânın 10 yıllık sürede 3.0 milyon tona kadar yükselebileceği tahmin ediliyor.
ABD yönetimi, 1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra, Hazar petrollerinin Rusya'nın egemenliğine girmemesi için yoğun bir çaba içine girdi.
Hazar Denizi'nin zengin petrol rezervine sahip olduğu biliniyor. Bugün ulaşılabilen rezervlerden bile iyi bir işletmeyle 2010 yılında günde 4.0 milyon varil petrol elde edilebileceği söyleniyor.
Sovyetler Birliği dağılmadan önce Hazar Denizi'nden elde edilen ham petrol Rusya tarafından kullanılıyordu.
Geçiş ücreti alacağız
Sovyetler Birliği dağılıncaya kadar Hazar Denizi (1921-1935 ve 1940 yıllarında yapılmış anlaşmalara dayalı olarak) İran ve Sovyetler Birliği arasında paylaşılmıştı. Hazar Denizi petrol yataklarından bu iki ülke yararlanıyordu. 1991 yılından sonra Hazar Denizi kıyısında üç yeni bağımsız devlet kuruldu. Azerbaycan, Türkmenistan, Kazakistan. Hazar Denizi petrollerini paylaşan devlet sayısı 5'e yükseldi.
Bakü-Ceyhan boru hattıyla ABD yönetimi, Hazar Denizi kıyısındaki bu üç ülkenin petrollerini Rusya ve İran'ın hâkimiyet alanından kurtararak, kendi kontrolü altında dünya pazarına aktarma imkânına kavuştu.
Bizim bu projedeki rolümüz boru hattını topraklarımızdan geçirmemiz, petrolün Ceyhan'dan gemilere yüklenmesini sağlamamızdır. Yararımız borudan akacak ve Ceyhan'da gemilere yüklenecek petrolden varil başına alacağımız komisyondur. Bu da bize yılda ortalama 200 milyon dolar döviz imkânı sağlayacaktır.
| Hazar bölgesi ham petrol üretim ve ihracat tahminleri | | TAHMİN EDİLEN | | | | 1000 varil/gün | 2005 | 2010 | 2015 | | Azerbeycan | | Üretim | 345.8 | 1279.2 | 1350.0 | | Tüketim | 177.3 | 237.3 | 317.5 | | İhracat potansiyeli | 168.5 | 1041.9 | 1032.5 | | Kazakistan | | Üretim | 1350.0 | 1645.0 | 2170.0 | | Tüketim | 174.2 | 222.3 | 283.8 | | İhracat potansiyeli | 1175.8 | 1422.7 | 1886.2 | |
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
