|
 |
|
|
Tek taraflı aşk
Dünya Sigarasız Günü ilan edilen 31 Mayıs dolayısıyla buyur ola sigarasız yaşam dileği testusuna bu hafta
Testus Papamus
Şimdi ne güzel oturmuşsunuz... Kucağınızda gazeteniz... Kahve içiyorsunuz... Sigaranızı da şöyle kıvrım kıvrım tellendiriyorsunuz... Şimdi keyfinize limon sıkmaz mıyım? Rakamlara dikkat lütfen! Akciğer kanserlerinin yüzde 97'sinin, gırtlak kanserlerinin yüzde 98'inin, beyin tümörlerinin yüzde 99'unun, beyin kanamalarının yüzde 85'inin nedeni sigaraymış! Dünyada her 6 saniyede bir kişi sigaradan ölüyormuş... Her yıl 3,5 milyondan fazla insan... İşin tuhafı dünyanın en ölümcül afeti sigaranın diğer bütün afetlerden farklı tarafı önlenebilir olması. Yani sigara tek önlenebilir ölüm nedenidir. Peki bu önlenebilir afet önleniyor mu? Hayır, aksine, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından sadece 15 yıl sonra yıllık ölüm sayısının 10 milyonu aşacağı söyleniyor. Bırakın yetişkinleri, her geçen gün daha küçük yaşlarda daha çok çocuk bu afete yakalanıyor. Bu afet bir tutku gibi insanın yakasını bırakmıyor! Tek taraflı aşk bu. Her yakalanan bu aşkın kurbanı oluyor... Ondan kurtulmanın bir yolu olarak WHO tarafından 31 Mayıs günü Dünya Sigarasız Günü ilan edilmiş. Bu yıl 18'incisi kutlanacak olan bu kampanyada sigara içicilerinden umutlarını yitirmemiş olanlar hiç olmazsa 24 saatlerini "sigaradan uzak" geçirecekler... Böylece birçok tiryaki bu günü fırsat bilip bu tutkudan kurtulabilecek! Bu bilgileri bana veren sigarasız yaşamış 93 yaşında bir delikanlı: Bakırköy Akıl Hastanesi'nin kurucusu Mazhar Osman'ın tek ve son öğrencisi psikiyatr Dr. Faruk Bayülkem. Bayülkem, Mazhar Osman'ın ta 1920'de kurmuş olduğu o zamanki adıyla "Hilâl-i Adrar Cemiyeti" bugünün Yeşilayının çıta gibi temsilcisi! Sigaradan korunma konusunda sayısız eserler vermiş ve
31 Mayıs Dünya Sigarasız Günü kampanyasının her yıl gönüllü savaşçısı olmuş... Bu çok değerli doktorun, hiç kimsenin dünyaya sigara içme alışkanlığıyla gelmediğini hatırlatmasıyla buyur ola sigarasız yaşam dileği testusuna bu kez de...
1 Dr. Faruk Bayülkem'in naklettiğine göre, "Yeşilay'ın kurucususunuz, sigaranın zararlarını anlatır mısınız?" diye sorulduğunda Mazhar Osman sigaranın yararlı yönlerini anlatırmış! Aşağıdakilerden hangisi?
a. Eve hırsız girmez. Zira sigara içen sabahlara kadar öksürür, uyuyamaz, lambası devamlı yanar
b. Sigara içeni köpek ısırmaz çünkü kalp hastasıdır, ayak damarları tıkanmıştır, zorlukla yürür, bu nedenle daima baston taşır, köpek yanaşamaz
c. Sigara içen ihtiyarlamaz zira ihtiyarlamaya vakit kalmadan öbür dünyaya gider
d. Hepsi
2 Türkiye'de yılda 110 bin kişi sigara yüzünden ölüyor. Peki, sigara içmede dünyada kaçıncıymışız?
a. Birinciyiz; "Türk gibi sigara içiyor" deyimi pek çok dilde var
b. Çin'den sonra ikinci
c. Yunanistan ve İspanya'dan sonra üçüncü
d. Hepsi veya hiçbiri
3 Dr. Bayülkem'e göre içilen her sigara yaşamdan 5,5 dakikayı alır götürür. Günde 2 paket sigara içen bir kimsenin ömrü içmeyenlere oranla 8-9 yıl daha kısadır. Peki, günde sadece 10 sigara içiyor olmasıyla avunan bir insanın ciğerlerinde 10 yılda ne kadar katran birikir?
a. 250 gram
b. 400 gram
c. Yarım kilo
d. Bir kilodan fazla
4 Tütünün menşei Amerika... Keşifler neticesinde 1560 yılında Avrupa'ya gelmiş, Avrupa'dan da bize... Tütünün fiziksel ve psikolojik tiryakilik yaratan maddesi nikotin. Peki, nikotin ismini nereden alır?
a. Tiryaki Hasan Paşa
b. Otlakçı Nasuh
c. Dolapdereli Niko
d. Lizbon'daki Fransız elçisi Jean Nicot
5 Sigarayı puro, puroyu pipo, pipoyu nargile, nargileyi teneşir paklar derler. Sigara içtiğinizde akciğer kanseri riskiniz artıyor. Pipo dudak ve dil kanserine yol açar. Peki puro hangi hastalığa neden olur?
a. Basur
b. Kalp krizi
c. Mide kanseri
d. Gırtlak kanseri
6 Bilim insanları sigara dumanında 4 bin değişik kimyasal madde bulmuşlar. Bunların 50'sinin kanser yarattığı bilinmekte. Sigara şirketleri, bağımlılığı artırmak için sigaraya hangi kimyasal maddeyi özellikle katarlarmış?
a. Arsenik
b. Kürar
c. Kurşun
d. Amonyak
7 Sigara içmeseler de sigara içilen yerlerde bulunan ve pasif içiciler denen grup büyük tehdit altında. Sigara içilen bir büroda çalışan ama sigara içmeyen bir memur günde kaç sigara içmiş gibi oluyormuş?
a. Bir paket
b. Bir sigara
c. Beş sigara
d. On sigara
8 Her iki Türk erkeğinden biri sigara fosurdatıyor. Ve kadınlarımız ve gençlerimiz ve çocuklarımız bu fosurtuya hızla kapılmaktalar. Doğru dürüst önlemler alınmıyor. Aşağıdakilerden hangisi doğru?
a. Okullarımızda sigaraya karşı eğitim bir türlü başlatılamamaktadır
b. Toplu yerlerde sigara içmek kanunen yasakken, bunun yaptırımları hiç uygulanmıyor. Hadi bir deneyin bakalım, yasağa rağmen sigara içilen bir lokantayı şikayet edin, hayretle görün netice alabilecek misiniz?
c. Yasağa rağmen sigara içirilen kapalı yerlere kapatma cezası düşünülmemiş
d. Hepsi doğru
9 Batı'da sigara içen sayısında düşüş gözlemlenirken bizde bu sayı her yıl yeni başlayanlarla daha da artıyormuş. Türkiye'de her yıl tam 750 bin kişi sigaraya başlıyormuş. İstatistiklere göre bu sayının yüzde 85'ini kimler oluşturuyormuş?
a. Otlakçılar
b. Dünyada demode olan sigarayı 30'lu 40'lı yıllardaki gibi hâlâ moda sayan gençlerimiz
c. Emekli olduktan sonra parasızlıktan iyice kıvranıp "öyle de öldüm böyle de" diyerek sigaraya başlayan emekliler
d. Tütünümüzü heba etmek istemeyen vatanseverler
10 Amerikalı mizah yazarı Mark Twain dünyada en kolay işin sigara bırakmak olduğunu söylemiş. Nasıl olur diye sorulunca nasıl yanıtlamış?
a. "Otlakçılık yapıyorum, sigara satın almayı bıraktım"
b. "Sigara yerine ıspanağı seçtim"
c. "Dalgınlıkla sigaralarımı hep bir yerlere bırakıyorum"
d. "Ben bin kez bıraktım"
11 Dr. Faruk Bayülkem'e göre sigarayı bırakmak sanıldığı kadar zor değildir. Bırakmayı samimi olarak isteyenler bunu başarabilirler. Kimler bırakamam diye bahane aramasınlar?
a. Deneyip de bırakamamış olanlar
b. Bir türlü denemeye kalkamayanlar
c. Birden bırakmanın zararlı olacağına kendilerini şartlandıranlar
d. İstediğim zaman bırakırım, iradem kuvvetlidir diye övünenler
e. Bırakanlar çok şişmanlıyormuş diye vazgeçenler
f. Bu işin uzman kontrolünde daha kolay yapılabileceğini bir türlü kabul etmek istemeyenler
Yanıtlar: 1) d, 2) c, 3) d, 4) d, 5) d, 6) d, 7) c, 8) d, 9) b, 10) d, 11) f.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
