|
 |
|
|
Harika veya belalı bir değişim süreci...
İnsan ömrü 30-32 bin gün; 650 bin saat falan... "Yer" küresinin değişik kıtalarında yaşayan kitlelerin; kuşaktan kuşağa hayat ortamlarıyla koordinatlarını değiştiren evrensel süreçler ise, yüzlerce yıl boyutlu...
Bireyler, değişim süreçlerinin kalın albümüyle bütünleşme olanağından yoksunlar... İnsanoğlu, kendi ömür takviminin genel fotoğrafını dahi tam algılayamadan geçip gidiyor yeryüzünden...
***
1- Küçük Avrupa kıtasının, okyanuslara açılması sonucu; Amerika'dan gelen altınlar sayesinde önce pazar ekonomisinde, sonra da üretim teknolojisinde başlayan bir değişim...
***
2- Fransız İhtilali'yle, salt toprak üretimine bağlı aristokrat egemenliğinin yıkılması ve teknik üretimde aristokrat olmayan kentli patronların etlenip kemiklenmeye başlaması...
***
3- Köylülerin kentlere akarak, el tezgâhlarıyla, küçümen fabrikalarda "işçi" kimliğiyle çalışmaya başlaması...
***
4- Okyanuslara açılma sonucu, üstünde egemenlik kurulan sömürgelerden; gerek hammadde girdileri açısından, gerek pazarları genişletme açısından sağlanan ekonomik çıkarlarla; işçi sınıfının piyasaya göre saptanan yevmiyeler karşılığı, yarattıkları "artı değer"den sağlanan kârlar...
***
5- Endüstri üretimi henüz pek bücür olduğundan, iç pazarları yabancı patronlara kaptırmamak için; "milliyetçilik"in alevlendirilmesi ve "ulus-devlet" modelinin gümrük duvarlarıyla, güçlü bir kalenin içine alınması...
***
6- İç pazarlarda, nüfusun üçte birini oluşturmaya başlayan işçi sınıfının alım gücündeki düşüklük yüzünden; üretilen mallarda sürümlerin düşmesi ve ekonomik krizleri, toplumsal çalkantıların takip etmesi...
***
7- Endüstrisi gelişmemiş yörelerle, eski sömürgelerde "ulus-devlet" modelinin ve çağdaşlaşma özlemlerinin yaygınlaşması; iç pazarlarda tıkanıklığa uğrayan üretimin, önemli oranda silah üretimine kaydırılarak "bağımsızlık" hareketleriyle pıtırıklaşan taze "ulus-devlet"lere bol bol silah satılması...
***
8- Avrupa ülkelerinde sınıfsal bir billurlaşma ve politik örgütlenmelerle; ekonominin düzenlenmesinde, değişik programlar sergilemeye yönelme...
***
9- Almanya gibi "milli birliğini" 1871'de, bir hayli geç gerçekleştirmiş, sömürgesiz bir ülkenin; egemenlik alanını genişletme ve Orta Asya'ya kadar uzanma hayalleriyle; 1. Dünya Savaşı'nın patlaması...
***
10- Avrupa ve dünya ülkelerinin kutuplaşarak ikiye ayrılması ve Fransa, İngiltere, Rusya, İtalya, Japonya, ABD'nin oluşturduğu "İtilaf Devletleri"nin; Almanya, Avusturya-Macaristan, Bulgaristan ve Osmanlı devletinin oluşturduğu "İttifak Devletleri"ni yenmesi...
***
11- Silahçılara akan paralarla, Avrupa ülkeleri ekonomisinde ortaya çıkan derin çatlaklar...
***
12- Ekonomik açmazlarla toplumsal çalkantıların suladığı politik rejim değişimleri... Rusya'da Leninizm'in burjuvaziyi reddeden "devletçi" iktidarı; İtalya'da önce Mussolini'nin işçi sınıfı ayrımını reddeden "totaliter-faşist"; sonra da Almanya'da Hitler'in, sınıfsallığı yine reddeden "üstün ırk" ve tek partili "milliyetçi sosyalist" diktatörlükleri...
***
13- İtalya ve Almanya gibi, dünyadaki eski sömürge girdilerinden yoksun ülkelerin; rejim değişikliğiyle ekonomik yapılarını yeterince geliştirme olanağı bulamamaları bir yana; bir de silah endüstrisine aşırı yatırım yapılınca; diktatörlerin, egemenlik alanlarını genişleterek, politik iktidarlarını sağlamlaştırmak için, 2. Dünya Savaşı'nı başlatmaları...
***
14- Fransa, İngiltere, ABD ve SSCB'nin oluşturduğu "Müttefik Devletler"in; Almanya, İtalya ve Japonya'nın oluşturduğu "Mihver Devletleri"ni yenmesi...
***
15- Yeniden değişen politik rejimler ve iki kutuplu bir dünyanın ortaya çıkmasıyla, ABD ve SSCB arasında başlayan "Soğuk Savaş"...
***
16- Sovyetler'in ekonomik açıdan pek de rantabl olmayan "uzay seferberliği"yle, ABD'nin de aynı "uzay seferberliği"ni başlatması... Ve beklenmedik atılımlarla değişmeye başlayan teknolojiler sayesinde "iletişim ve ulaşımda" akıl almaz bir hızlanma; teknolojideki böylesi bir değişimin sonucu olarak da "küreselleşme" dönemine geçilmesi...
***
17- Bir yandan modern teknolojilerin üretimleri artarken, bir yandan silahlara harcanan paraların, piyasaları genişletememesi Avrupa ülkelerini; -tek bayrak, tek para birimi de dahil- birleşmeye yöneltmesi ve AB ile birlikte "Avrupa vatandaşlığı"nın doğması...
***
18- Saydamlık ve modern teknolojinin evrenselleştirmeye başladığı "ekonomi bilimi"; yerel politikacıların eski demagojik egemenliğini de ırgalamaya başlayınca; AB doruklarında biçimlenmeye başlayan elitist teknokratlar...
***
19- Elitist teknokratların, AB üyesi ülke halklarına yeterince anlatamadıkları "bilimsel ekonomi"nin boyut ve hedefleri, değişmesi kolay olmayan eski koşullanmalarla, değişim sürecinden kopuk, yeni kuşak bireyler...
HHH
20- Modern teknolojilerin müspet bir bilim durumuna getirdiği küresel ve saydam "ekonomi bilimi"; kösteklene mösteklene, "ulus-devlet" modelinin aşıldığı 21. yüzyıla, ister istemez vuracak damgasını...
***
Kaba taslak özetlemeye çalıştığımız, yüzlerce yıllık bir değişim süreci...
Bir yanda mevcut durumun değişmesini istemeyen ve değişmesinden korkan "statükocu"lar; bir yanda değişimin motorunu oluşturan, modern teknolojiye dayalı bir üretimle gitgide küreselleşen bilimsel ekonomi; bir yanda da değişimlerin ırgalaması olasılığı büyük olan kitleler...
***
Türkiye'mize gelince...
Oligarşik yapının ve politik çıkarların yarattığı dogmatik ve demagojik söylemleri dengeleyebilecek, bilimsel kurumlarımız hem çok cılız, hem ekonomik bir güçten yoksun...
Mesleksizlikten kaynaklanan, psiko-sosyolojik "kimlik ve kişilik" özlemleri; kutsal tabuların arkasına sığınan politik gruplaşmalarda ters akıntılar köpürtmekte...
***
Çok dar olan iç piyasaların açılması ve yeni meslek dallarının ortaya çıkabilmesi için, global sermayenin yatırımlarını en az yılda 20 milyar dolara çıkartması gerekiyor...
***
Bunun için de neler gerekiyor acaba?
Çözüm önerileri, politikacılardan çok, uzmanlara düşüyor galiba...
c.altan@prizma.net.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Halil Berktay'ın mektubu
ERMENİ meselesi konusunda düzenlenen ve tepki... | |  | Çetin ALTAN | | Harika veya belalı bir değişim süreci...
İnsan ömrü 30-32 bin gün; 650 bin saat falan.... | |  | Melih AŞIK | | Kilis'te dram...
Kilisli Selahattin Akkurt, 31 Ağustos 2004'te... | |  | Fikret BİLA | | Papadopulos çözüm istemiyor
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Anna... | |  | Hasan CEMAL | | Kuran kursu!
Bizim ülkenin öyle hassas konuları vardır ki,... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Büyük kulak
Teröristlerin bombaladığı İngiliz Başkonsolos... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Üniversiteler Ermeni fakiri
Türkiye'nin en önemli baş ağrılarından biri d... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Veriler büyümenin düşeceğini gösteriyor
Geçen hafta dış ticaret verileri, bu hafta da... | |  | Sami KOHEN | | Öpücükler...
KKTC Başbakanı Ferdi Sabit Soyer, bir ABD Kon... | |  | Mehmet Y. YILMAZ | | Eleştirilmesi gereken MİT değil
Şöyle bir soruyla başlayalım: Ulusal güvenlik... | |  | Faik ÖZTRAK | | Beklentileri yönetmek
Hazine Müsteşarlığı tarafından 2004 yılında k... | |  | Hasan PULUR | | "1915'te ne oldu?"
ÖYLE bir hava estiriyorlar ki, sanki "1915'te... | |  | Derya SAZAK | | Karşıyaka davası
CHP politbürosu, 'naylon üyelik'ler yoluyla '... | |  | Meral TAMER | | Hani Başbakan temel atmaz, ama fabrika açardı?
Başbakan Erdoğan, iktidara geldikten kısa bir... | |  | Yaman TÖRÜNER | | Fransa globalizasyona hayır dedi
Fransa yeni Avrupa Anayasası'na değil, global... | |  | Güngör URAS | | Ayşe Hanım Teyzem için 'AB' demek 'euro' demek
Ayşe Hanım Teyzem, "Fransızlar, Belçikalılar ... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Hollanda, tabutu çiviledi...
Beklenen oldu. | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Kariyerim
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
