|
Ethem Sancak'ın Vanlılara verdiği ders
"İnsan doğduğu şehre hayır olsun diye yatırım değil, okul - hastane yapar. Yatırım hayır için yapılmaz, çünkü kazanç getirmeyen iş yaşamaz"
Dün de yazmıştım. Hafta sonunu Van'da geçirdik. Garanti Bankası'nın Anadolu Sohbetleri dizisi çerçevesinde ekonomiden turizme, kültür mirasından sınır ticaretine, hatta AB sürecinde hızla atılması gereken adımlara kadar Van'ı her yönüyle enine - boyuna masaya yatırdık. Toplantının soru - cevap bölümünde ise Vanlı işadamlarının bakış açısını anlayabilme imkanı bulduk.
20 yıl öncesine kadar Türkiye'nin 1 numaralı hayvancılık deposu olan Van'da bugün tarım ve hayvancılık gibi zahmetli işler terk edilip, sınır ticareti gibi riskli ve kolay kazançlı işler tercih ediliyorsa, herhalde bu durumun baş sorumlusu Vanlı işadamları değil. Zira Ankara rotayı nereye çevirirse, işadamı o yöne doğru hareket eder. Kaldı ki rahmetli Özal'ın Türkiye'de hayvancılığın kökünü kuruttuğu da hepimizin malumu.
Van'da para var, ama yatırıma dönüşmüyor. Vanlı işadamı hala yatırımı devletten ya da "başkalarından" bekliyor. Bu kemikleşmiş bakış açısı aslında sadece Van'a özgü de değil, Anadolu'da birçok il için geçerli. Ve paradigma değiştirilemediği sürece ne Van'ın, ne de diğer illerin bir hamle yapması mümkün görünmüyor.
Madem parası bol...
Toplantı sonrasında Garanti Bankası Genel Müdür Yardımcısı Nafiz Karlıdere'ye, "Vanlı işadamlarından gelen sorulardan hangisi sizde en fazla iz bıraktı?" diye sordum; İlk aklına gelen, toplantının konuşmacılarından işadamı Ethem Sancak'a "Madem ki Van ile bağınız var. Neden başka yerlerde yatırım yapıyor da Van'a çivi çakmıyorsunuz?" sorusu oldu. Tuhaftır, onca soru içinde ben de aynı soruya takılmıştım.
İlaç dağıtımında sıfırdan başlayıp 2,5 milyar dolarlık ciroya ulaşan işadamı Ethem Sancak, son yıllarda hayvancılığa sevdalandığını ve Koç, Ata, Yaşar gibi büyük gruplarla ortak olarak Türkiye'nin değişik bölgelerinde büyük çiftlikler kurmakta olduğunu anlattıktan sonra gelmişti bu soru. Üstelik Sancak, yarı Siirtli, yarı Vanlı olduğunu da söylemişti...
Okul yapar, iş yapmaz
Eh, hem bu kadar parası var, hem yarı sülalesi Vanlı, hem hayvancılıkta Erzurum'dan Acıpayam ve Konya'ya büyük yatırımlardan söz ediyor. Üstelik 20 - 25 yıl öncesine kadar Türkiye'deki hayvancılığın % 44'ünün Van'da yapıldığını da biliyor...
Ethem Sancak, soruyu soranın gözünde neredeyse doğduğu yerlere ihanet içinde! Dahası toplantıda Sancak'ın konuşmasını dinleyen diğer bazı Vanlıların hislerine tercüman olduğuna da kuşku yok!
Sancak'ın bu soruya verdiği yanıt ise çok gerçekçi ve öğreticiydi. Umarım Vanlı işadamları da üzerinde düşünmüşlerdir:
"Hiçbir işadamı, kazanç getirmeyecek bir işe para bağlamaz. Hiçbir yatırım hayır için yapılmaz, çünkü kazanç sağlamayan iş yaşamaz. İnsanlar doğdukları şehre hayır için para akıtacaksa okul yapar, hastane yapar. Nitekim ben Siirt'e 5 trilyonluk hayır işi yaptım. Bu sabah buraya gelmeden önce karar verdim. Van'ın Bahçesaray ilçesine kız yurdu yapacağım."
Garanti'ye teşekkür
Ardından da şu öneride bulundu: "Bizim model belli. Ya besi ya da süt inekçiliğinin yapılacağı 5 bin başlık işletmeler kuruyoruz. Van'da bu büyüklükte bir arazi bulun. Bu yöreden 2 - 3 işadamı da yatırıma katılmaya hazır olduğunu söylesin. O zaman ben de sermaye koyarım."
Sancak'ın hayvan çiftlikleriyle ilgili modelinin ayrıntılarını yarın anlatacağım.
Garanti Bankası, 3 yıl önce başladığı Anadolu Sohbetleri dizisinde bugüne kadar 23 ilde 25 benzeri toplantı düzenleyerek 8500 küçük ve orta boy girişimciye ulaşmış. Baştan beri Dünya Gazetesi gibi yıllardır Anadolu'da işadamlarıyla toplantılar düzenleyen deneyimli bir kurumdan da teknik estek alıyorlar. Garanti Anadolu Sohbetleri'nin bundan sonraki durağı Mardin. Sizin bulunduğunuz ile de gelirse sakın kaçırmayın. Bu sözüm sadece işadamlarına değil, üniversite mensupları ve sivil toplum örgütlerinin yetkililerine de...
mtamer@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
