|
 |
|
|
Halk kahramanı
Kemal Baysak'ı, Bosna Hersekliler baş tacı ediyor. Haksız da değiller. İç savaşta direnişçilere destek olmuş, yaralıları İzmir'de tedavi ettirmiş. Mağdurlara ev, iş vermiş. Şimdi de bu ülkenin yeniden ayağa kalkması için çaba harcıyor
MÜNİR KOÇARSLAN
BOSNA'DAN SELAM VAR
Başlarken...
Savaş ve barış... Belki de bu iki kelimeyi en iyi anlatan yer Bosna Hersek'tir.. Srebrenica katliamının 10'uncu anma yıldönümü törenleri nedeniyle bu ülkeyi tanıma fırsatım oldu. Balkanların en hassas bölgesinde yaşanan Sırp, Hırvat, Boşnak çatışmasının izleri duvarlarda ve yüreklerde duruyor. Yara henüz çok yeni, kapanması da zaman alacağa benziyor.
Bu yazı dizisinde, Sarajyevo'dan Zenica'ya, Mostar'dan Tuzla'ya Bosna Hersek'i, Türkiye'deki binlerce kişinin, Ege'nin öte yakasındaki vatanını anlatmaya çalışacağım: Dünü, bugünü, yarını...
Son sözü başta ifade edeyim. Onca acıya, zulme rağmen Osmanlı kültürünü, geleneklerini capcanlı ayakta tutmayı başaran, bu yemyeşil cennete ve insanlarına saygı duydum, aşık oldum. İşte Bosna Hersek...
İzmirli işadamı, Karşıyaka'nın eski belediye başkanı Kemal Baysak, soykırıma uğrayan Boşnakların adeta hamisi oldu, gönüllere de taht kurdu. Bosnalıların ifadesiyle, neredeyse "Türkiye Cumhuriyeti'den daha fazla tanınan" Baysak, 10 yıl önceki iç savaşta adından söz ettirmeye başladı.
Kuşatmadaki kente girdi
Ateş altındaki Bosna Hersek'in kuşatılan başkenti Sarajevo'da radyo programlarına, toplantılara katıldı. Direnişin önderleriyle, daha sonra cumhurbaşkanı seçilen Aliya İzzet Begoviç'le bağlantı kurdu, hatta dost oldu. Yaralanan çok sayıda askeri, cebinden para harcayıp İzmir'e getirdi, tedavi edilmesini sağladı.
100'e yakın savaş mağduru aileye kapılarını açtı. Bir bölümünü kendisine ait, bir bölümünü de kiraladığı Çiğli'deki apartman dairelerine yerleştirdi. Günlerce kamyonetlerle sebze meyve taşıdı. Çocukları okula gönderdi, yetişkinlerin Türkçe dil eğitimi görmesini sağladı.
Çiçekler yardım oldu
Koruması altına aldığı ailelerin erkeklerini, şirketi Terbay inşaat ve makina fabrikasında yeteneklerine göre işe yerleştirdi. Kadınlara, Karşıyaka'da Boşnakların ünlü böreklerini satan bir pastane açtı. Küçük oğlu Atilla evlenirken, nikah için çiçek gönderilmemesini, Bosna Hersek'e yardım yapılmasını istedi. Akrabalarının 140 yıl önce göç ettiği Bosna Hersek'i hiç yanlız bırakmadı. Maddi ve manevi desteğini hep sürdürdü.
Dünyada ilk ve tek
Ve sonunda barışa kavuşan Bosna Hersek devleti de anlamlı bir payeyle teşekkür etti. Kemal Baysak, Sırp, Hırvat ve Boşnaklar'dan oluşan federatif devlette, üstelik eşine ender rastlanır şekilde, Bosna Hersek'in dünyadaki ilk ve tek fahri konsolosu ilan edildi.
Baysak, şimdi de Bosna Hersek'in yeniden inşaası ve iş ilişkilerinin geliştirilmesi için çaba harcıyor. Yılın yarıya yakınını Bosna'da geçiriyor. Arı gibi çalışıyor. Göreve yeni gelen Cumhurbaşkanı Süleyman Tihiç, Başbakan Adnan Terziç ve bakanlarla randevu bile almadan yüz yüze görüşüyor. Türkiye'den ziyaretçiler, işadamları götürüyor. Sevdalısı olduğu, yardım eli uzatılmasını bekleyen Bosna Hersek'le Türkiye arasında köprü kuruyor.
İnsanlık görevim
Bosna Hersek'in İzmir Fahri Konsolosu Kemal Baysak, bir insanlık görevi yaptığını söylüyor. Baysak, şöyle diyor: Bosna Hersek'in her köşesinde, tarihimizden, kültürümüzden, geleneklerinimizden, Türkiye'den izler var. Fahri olarak üstlendiğim vazife, iki devletin ilişkilerini güçlendirmek. Soydaşlarımızla bağlarımızın kopmamasını sağlamak. Bu nedenle dünyanın en mutlu insanıyım.
Bosnalılar minnettar
SÜLEYMAN TİHİÇ
(Bosna Hersek Cumhurbaşkanı)
Kemal Baysak'a Bosna halkı minnettardır. Sık sık, heyetlerle ziyaretlerde bulunuyor. Bu durum, ikili ilişkilerin artmasını sağlayacaktır. Biz Türkiye'yi daha çok burada görmek isteriz. İşadamlarınız yatırım ve iş yapmalı, özelleştirilen işletmeleri almalı. Bizim için bu çok önemli. Savaşta hükümetinizden ve halktan destek gördük. Ama şimdi ekonomik ilişkilerimiz maalesef istenen şekilde değil. Bu düzeyde kalması üzücüdür. Biz dininizi ve kültürümüzü korumaya çalışıyoruz. Savaşta Boşnaklar insan haklarına riayet etti. Kiliseleri yakmadı. Diğer tarafa baktığımızda, ölüm kampları kuruldu. Toplu katilamlar yapıldı. 180 bin Boşnak öldürüldü. 70 bin kadın tecavüze uğradı. Evler saldırıya uğradı, camiler yıkıldı. Biz Bosna Hersek'te artık üç halkın (Boşnaklar, Hırvatlar, Sırpların) bir arada yaşamasını istiyoruz. Mülteciler artık geri dönüyor. Gaziler iş arıyor. Ama yatırım yok, fabrika yok. Bize yardım edin.
Bizim için çok değerli
EMİN ŞİRKAVİÇ
(Yeşil Bereliler Direniş Örgütü Komutanı)
"Kemal Baysak değerli bir insandır. Savaş yıllarında gazilerimizin İzmir'de tedavi edilmesini sağladı. Unutulmaz hizmetleri var. Buraya gelirken, her seferinde yeni bir kafileyi de getiriyor. Yılda en az 500 kişi... Bırakın diğer katkılarını, bu 500 kişinin otelde kalması, alışveriş yapması dahi bizim için önemlidir. Sokaktaki insan Kemal Bey'i Türkiye Cumhuri-yet'i kadar tanır."
Herkesin gönlünde yeri var
SEMİHA BOROVAÇ
(Sarajevo Büyükşehir Belediye Başkanı)
"Kemal Baysak, iç savaşta bize çok yardım etti. O yaptıklarıyla her Bosnalının gönlündedir. Bizim için çok büyük bir adamdır. Minnet borçluyuz. Biz Türkleri kardeşten farksız görüyoruz, çok seviyoruz. İşadamlarınızı buraya davet ediyorum. Karşılıklı ilişkilerimizin güçlenmesini temenni ediyoruz. Bunun için de, Kemal Bey'in çok sözünü ettiği, İzmir'le kardeş şehir olmak istiyoruz."
Yarın: Mostar'da tanıdık imza
|
|
|

|