|
 |
|
|
ÖİB'nin yıldızları sanayinin zirvesinde
Özelleştirme İdaresi'nin (ÖİB) portföyündeki kuruluşların, İSO 500'deki performansı göz doldurdu. Tüpraş sürprizsiz birinci olurken, birlikte satılacak Erdemir ve İsdemir'in toplam karı 1 milyar YTL'yi aştı
EKONOMİ SERVİSİ
Türkiye'de sanayinin yıldızları olarak adlandırılabilecek İSO 500 listesinde özelleştirme kapsamındaki kuruluşların hem üretimden satışlar, hem de karlılık kategorilerinde üst sıralarda yer alması dikkat çekti. Tüpraş, yine Türkiye'nin en büyük sanayi kuruluşu oldu. Erdemir ise bir basamak üste çıkarak beşinciliği aldı.
Yine bir kamu kuruluşu, Elektrik Üretim A.Ş., karlılıkta dördüncülükten birinciliğe yükseldi. 2003'te birinci sırada yer alan Tüpraş ise ikinciliğe geriledi.
Erdemir karlılık sıralamasında üçüncülüğünü korurken, İsdemir 39'unculuktan dokuzunculuğa yükselmesiyle dikkat çekti. Birlikte özelleştirilecek olan İsdemir ve Erdemir'in toplam karı 1 milyar YTL'yi aştı.
Kamunun payı
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nın (ÖİB) portföyünde yer alıp da İSO 500 listesine giren kuruluşların karları, 500 şirketin toplam karının yüzde 18.5'ini oluşturdu. Bunlar, 500 büyüğün toplam üretimden satışlarının yüzde 14.2'sini gerçekleştirdiler. Elektrik Üretim A.Ş. de bu kuruluşlara eklendiğinde oranlar sırasıyla yüzde 31.2 ve yüzde 16.3 oldu.
İSO 500 içindeki 19 kamu şirketinin (Kamu payı yüzde 49 olan Erdemir ve bu yıl ihalesi gerçekleştirilen Eti Alüminyum dahil) toplam üretimden satışlar ve kardan oldukça yüksek oranda pay aldıkları belirlendi. Kamu şirketleri toplam üretimden satışların yüzde 18.6'sını, toplam karın ise yüzde 34.8'ini gerçekleştirdiler.
En büyük özel sektör şirketi Ford Otomotiv
Tüpraş, 10.4 milyar YTL'yi aşan üretimden satışla yine Türkiye'nin en büyük sanayi şirketi oldu.İlk 10 içinde üç kamu şirketi (Tüpraş; Erdemir ve EÜAŞ) yer aldı.Ford Otomotiv, Türkiye'nin en büyük özel sektör şirketi ünvanını sürdürdü.Toyota 11'incilikten üçüncülüğe çıktı.İhracatta ilk üçü otomotivciler kapattı.500 büyüğün toplam satışları geçen yıl reel yüzde 17.8, üretimden satışları yüzde 19.8, net katma değerleri de yüzde 26.5 arttı. Artışın çoğu özel sektörden kaynaklandı.
Doğan Gazetecilik atakta
Özelleştirmeler nedeniyle 500 büyükte 'kamu' ağırlığı azaldı. İlk 10 içinde iki, 500 büyük sanayi kuruluş içinde ise 19 kamu şirketi yer aldı.Özel büyük kuruluşların toplam satışları yüzde 18.1, üretimden satışları yüzde 19.5, brüt katma değerleri yüzde 26.9, net katma değerleri yüzde 30.9 artış gösterdi. Kamu kuruluşlarının toplam satışları yüzde 1.1, üretimden satışları yüzde 8, net katma değerleri yüzde 2.7 artarken, brüt katma değerleri yüzde 10.9 azaldı.İSO 500'de üç medya şirketi yer aldı. Doğan Gazetecilik geçen yıl 334'üncü sırada iken bu yıl 136'ncı sıraya yükseldi. Hürriyet Gazetecilik 72'nci, Merkez Grubu ise 121'inci oldu.
Koç'tan 16 şirket
İlk 10'da beş, toplam listede ise 16 Koç şirketi yer aldı.Listede yer alan özel şirketlerin varlık finansmanında bir önceki yıl yüzde 48 olan dış kaynak payı, 2004'te yüzde 45.7'ye düştü. Yaratılan katma değeri ortaya koyan varlık verimliliği oranı, özel kuruluşlarda yüzde 14.7 'den yüzde 16.8'e yükseldi.
Faaliyet dışı gelir düştü
Üretim faaliyeti gelirlerinin toplam gelir içindeki payı arttı. 2001'de yüzde 547'ye kadan çıkan 'faaliyet dışı gelirler', 2004'te yüzde 39.1'e gelirledi. Bu, son 13 yılın en düşük oranı.500 büyük sanayi kuruluşu Türkiye ihracatının yüzde 52.6'sını gerçekleştirdi. Bu şirketlerin 2004'teki ihracat artış hızı yüzde 40.8 olurken, bu oran özel kuruluşlarda yüzde 41.9, kamu kuruluşlarında yüzde 21 oldu. Türkiye'deki ortalama ihracat artış hızı ise yüzde 33.6. 500 büyüğün ihracatından otomotivin payı yüzde 24.2'den yüzde 26.6'ya çıktı. Tekstil, giyim, deri ve ayakkabı sektörünün payı ise yüzde 17'den yüzde 12.9'a geriledi.
12 bin kişi iş buldu
Özel şirketlerin istihdamı yüzde 6.1 arttı, kamununki ise yüzde 10.2 geriledi. 2004 yılında net istihdam artışı 12 bin 238 kişide kaldı.Listeye Kayseri ve Gaziantep'ten giren firma sayısı birer artarak sırasıyla 16 ve dokuz oldu.
| İhracatta ilk 10 | | Şirket adı | İhracat (1000 dolar) | | Toyota | 2.156.128 | | Ford Oto. | 1.791.839 | | Oyak Renault | 1.502.586 | | Vestel | 1.462.677 | | Tüpraş | 981.150 | | Beko Elektronik | 938.041 | | Tofaş | 825.266 | | Arçelik | 788.272 | | İçdaş Çelik | 764.638 | | Habaş | 671.725 | |
| En kârlı 10 şirket | | Şirket adı | Dönem kârı (YTL) | | EÜAŞ | 1.429.742.823 | | Tüpraş | 849.233.892 | | Erdemir | 815.467.179 | | Ford Otomotiv | 551.979.316 | | Oyak - Renault | 320.707.689 | | İsminin açıklanmasını istemiyor | | Arçelik | 306.832.222 | | TPO | 301.630.996 | | İsdemir | 255.456.855 | | Petrol Ofisi | 219.764.909 | |
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
