|
Tanıma-ma meselesi
DÜNKÜ Erdoğan-Blair görüşmesinin en önemli sonuçlarından biri, İngiliz Başbakanı'nın, AB ek protokolünün imzalanmasının Güney Kıbrıs'ın "tanınması" anlamına gelmediğini ifade etmiş olmasıdır.
Böylece AB'nin dönem başkanı olarak İngiltere, bu tartışmalı konuda net bir tavır sergilemiş oldu.
Aslında bu, AB Komisyonu'nun hukuk birimlerinin de görüşüdür.
Bu bakımdan Türkiye'nin "ek protokolü" imzalarken, bunun Kıbrıs Rum kesimini, "Kıbrıs Cumhuriyeti" olarak tanımadığını özenle seçilmiş sözcüklerle belirtecek olan "ekli deklarasyon"un fazla itiraz ile karşılaşmaması gerekir.
Başbakan Erdoğan'dan iki gün önce Londra'da Blair ile görüşen, fakat destekten çok nasihat alan Tassos Papadopulos'un, her şeye rağmen, son dakikaya kadar işi yokuşa sürmeye çalışması beklenebilir. Ama dün aldığımız duyumlar, özellikle dönem başkanı olarak İngiltere'nin de çabası ile, ek protokolün karşılıklı imza edileceği ve sözü geçen deklarasyonun da sadece not edileceği umudunu veriyor.
***
TÜRKİYE'nin AB'nin yeni 10 üyesini Gümrük Birliği'nin kapsamı içine alan ek protokolü imzalaması, üyelik müzakerelerinin zamanında (3 Ekim'de) başlaması için bir zorunluluk.
Dış görünüşte yeni üyelerden biri olan Kıbrıs'ın da buna dahil sayılması doğaldır. Ne var ki, sözü geçen, üye tüm adayı temsil eden bir Kıbrıs Cumhuriyeti değil, sadece Rum kesiminde egemen olan bir Güney Kıbrıs'tır. Papadopulos yönetimi istediği kadar tüm Kıbrıs cumhuriyetini temsil ettiğini öne sürsün, gerçek budur.
Türkiye, üyelik müzakerelerine oturmaya hazırlanırken, yükümlülüğü gereği, ek protokolü imzalamak durumundadır. Ancak Güney Kıbrıs'ı, tüm adayı temsil eden bir devlet olarak tanımak zorunda değildir. AB içinde böyle hukuki bir zorunluluğun olmadığı görüşünü paylaşanlar vardır.
Papadopulos, "AB üyesi olmak isteyen bir ülkenin mevcut üyelerden birini tanımaması diye bir şey olamaz" diyor. Eğer o yönetim bir ülkenin sadece bir kesimine egemen ise ve tüm ülkeyi temsil etmiyorsa, onu hukuken tanımaması kendi tercihidir. AB'nin bunun aksini empoze etmesi doğru olmaz. Bu anormalliği aşmanın tek yolu, adanın bölünmüşlüğüne yol açan sorunu çözmeye yardımcı olmaktır.
***
TÜRKİYE'nin ek protokolü imzaladıktan sonra, deklarasyonda ifade edeceği rezerve rağmen, Rum yönetiminin baskılarına maruz kalması ihtimali yok değil. Ankara "Seni tanımıyorum" dese de, Rumlar, fırsat buldukça örneğin gemilerini Türk limanlarına sevk etmek gibi zorlayıcı girişimlerde bulunabilir. Ancak üstesinden gelinmesi mümkün olan böyle olasılıkları şimdiden gözümüzde büyütmeye gerek yok. Türkiye ek protokol yüzünden AB ile müzakere sürecine başlatmaktan ve üyelik çabalarından vaz mı geçmeli?
Ek protokolün KKTC'nin Ankara tarafından "inkâr" anlamını taşıyacağı iddiasına gelince, bu da geçerli bir argüman değil. Bir kere, Türkiye deklarasyonla Güney Kıbrıs'ı hukuken tanımadığı mesajını açıkça veriyor. Fiilen müzakere sürecinde 25 üyeden biri olarak Rum yönetimi ile de aynı masada yer alması, onunla tartışması KKTC'nin varlığına gölge düşürmez. Türkiye KKTC'yi tanımaya ve onu desteklemeye devam edecektir. Çözüm bulunmadığı sürece, başka ülkeler de bir şekilde KKTC ile ilişki kuracak ve fiilen varlığını kabullenecektir. Nitekim bu yönde bazı gelişmeler de oluyor.
Ek protokolün imzalanması, sonuçta AB'nin KKTC'ye karşı izolasyon politikasına son vermesini de kolaylaştıracaktır.
skohen@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
