|
 |
|
|
Irak, nereye?
Irak'ta kan gölü ne yazık ki büyümeye, derinleşmeye devam ediyor. O kadar ki, Bağdat'ta bir köprünün üstünde bir söylentinin yol açtığı bir panik bir anda bin kişinin trajik ölümüne yol açabiliyor.
İstikrar henüz bu talihsiz ülkenin kapısını çalabilmiş değil. Bağdat'ta, Firdevs Meydanı'ndaki Saddam Hüseyin heykelinin yıkılışından, yani Amerikan işgalinin başlamasından bu yana 26 ay geçmiş durumda.
Ama hâlâ belli değil:
Irak, Ortadoğu'nun yeni terör ve kaos üssü mü olacak? Yoksa, istikrar ve demokrasiye açılan bir kapı mı?
Şimdilik birinci olasılık ağır basmakla birlikte, ikincisi de varlığını sürdürüyor.
Fakat, sorular o kadar çok ve o kadar yanıtsız ki. Üstelik bütün bu Irak soruları, Türkiye'yi o kadar yakından ilgilendiriyor ki... Ama bizim medyamız, kamuoyumuz bu sorularla o kadar az ilgili ki...
Irak'la ilgili bu gerçek, tatil sonrası birikmiş haber ve yorumları okurken bir kez daha gözüme çarptı.
İşin bizimle ilgili yanını geçiyorum.
Irak'ta belirsizlik çok yoğun. Bu nedenle ileriye dönük iddialı değerlendirmeler yapmak inandırıcı olamıyor. Bütün yazılarda ise demin belirttiğim gibi cevapsız sorular ağır basıyor.
En çok rastlanan soruya gelince:
Irak bölünecek mi?
Bölünecekse, nasıl bölünecek?
Kaça bölünecek?
İç savaşla mı bölünecek?
Yoksa kansız mı parçalanacak?
Irak Kürtleri ile özel ilişkileri olan ve Irak'ta olup biteni çok yakından izleyen Amerikalı bir diplomat, emekli Büyükelçi Peter Galbraith'e göre Irak eninde sonunda üç parçaya bölünmeye mahkûm bir ülke.
Irak'ın bu kaderini, ancak çok gevşek bir federasyon bir süre için erteleyebilecek. Bu açıdan mevcut anayasa taslağı Irak için son bir şans...
Irak, bu şansı kullanabilecek mi?
Amerikalı diplomat evet diyemiyor.
Şu sözleri ilginç:
"Bir ülkenin parçalanması o kadar büyük bir dert değil. Önemli olan, nasıl parçalanacağıdır. Şiddet ve çatışmayla mı parçalanacak? Önemli olan soru budur. Ayrıca unutmayın: Irak'ı Allah yaratmadı. Winston Churchill tarafından yaratıldı Irak..." (26 Ağustos 05 tarihli Herald Tribune'un yorum sayfasında David Brooks imzalı yazı)
Irak'ın parçalanması bu kadar kolay mı? Sanmıyorum.
Ancak bugünkü gidiş parlak değil. İşlerin çok içinde olan Amerika diplomatın dediği gibi, Irak için gevşek bir federasyonu öngören mevcut anayasa taslağı, bu ülke açısından son bir şans olabilir.
Ama bu şansın kullanılabileceğine ilişkin sinyaller bugün için zayıf. Mevcut anayasa taslağı en çok Şiiler ile Kürtleri memnun etmiş durumda.
Sünniler ise hayır'ı çektiler.
Sonunda uzlaşma çıkabilir mi?..
Yoksa Sünniler iyice kışkırtılır ve Irak tam bir iç savaşa yuvarlanarak bölünme rayına oturabilir mi? İkinci ihtimale kapılar daha açık gözüküyor Irak'ta...
Halen Cumhurbaşkanlığı koltuğunda oturmakta olan Iraklı Kürt lider Celal Talabani'yle Bağdat'ta 2003 yılı kasım ayında yaptığım görüşmede, bana Irak'ın nasıl suni bir devlet olarak geçen yüzyılın başında kurulduğunu anlatırken aynen şöyle demişti:
"Irak baştan yanlış kuruldu."
Bu yanlış bu saatten sonra düzelir mi? Buna zaman kaldı mı? Bir Irak ulusu kurulabilir mi?
Yoksa Irak, bir iç savaşla Ortadoğu'nun yeni kaos ve terör üssü haline gelir mi?..
Türkiye için de o kadar önemli ki bu soruların yanıtları...
h.cemal@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Çetin ALTAN | | Dilediğin rüyayı görebilme devrimi...
Cep telefonlarıyla çektiğimiz fotoğrafları an... | |  | Melih AŞIK | | Bir tuhaflık var!
Güneydoğu'da eylemci örgütler olsun, insan ha... | |  | Fikret BİLA | | Karayalçın'dan 'Kürt sorunu'na çözüm önerisi
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın, "Kürt sorun... | |  | Hasan CEMAL | | Irak, nereye?
Irak'ta kan gölü ne yazık ki büyümeye, derinl... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | İngiliz sicimi
Nörologlar bilir... İnsanoğlu kafasının şakak... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Öğrenci haklarını kim koruyacak?
Kolejler ve vakıf üniversiteleri, başvurular ... | |  | Semih İDİZ | | Newport'tan karmaşa çıktı
AB dışişleri bakanlarının Newport'taki gayri ... | |  | Sami KOHEN | | Daha çok kritik günler olacak...
"ÜÇ kritik gün"ün sonunda varılan nokta ne? ... | |  | Hasan PULUR | | Refik Erduran'sız tiyatro tartışılır mı?
DOĞRUSU, bu tartışmaya dostumuz Refik Erduran... | |  | Derya SAZAK | | Orhan Pamuk'u yargılamak
Sişli Cumhuriyet Savcılığı yazar Orhan Pamuk ... | |  | Meral TAMER | | Türkiye'nin potansiyeli her yerden fışkırıyor
İngiliz The Economist dergisinde Çamlıhemşin ... | |  | Tamer HEPER | | Sapla saman yine karıştı
Bu ülke ne çekiyorsa sapla samanı karıştırmak... | |  | Yaman TÖRÜNER | | Bazı mağazalar kredi kartı bilgilerinizi kopyalıyor
Son günlerde, kredi kartı bilgilerinin, müşte... | |  | Güngör URAS | | Batman hızlı değişim ve gelişim içinde
Tüpraş'ın özelleştirilmesi, Batmanlıları pek,... | |  |  | M. Ali BİRAND | | AB'de bundan sonrası daha kolay
Fransa hala direniyor, Avustralya'lılar, Ruml... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
