|
 |
|
|
Karın deşen mafya
Testus Papamus
Vücudumuzun içini sömürtür hale neden geldik diye sorup durarak buyur ola böbrek nakliyatı testusuna bu hafta
Böbrekleriniz yerinde duruyor mu? Emin misiniz? Bence olmayın. Kendinize gelmeye çabalıyorsunuz. Hatırlamaya çalışıyorsunuz. Ha, evet, bir barda yeni tanıştığınız biriyle fena halde içmiştiniz. Gözlerinizi açmak istiyorsunuz, elleriniz şiş gibi. Kendinize gelmekte zorlanıyorsunuz. Mideniz bulanıyor. Allah Allah gerçek mi bu? Çırılçıplaksınız. Buz dolu bir küvetin içine uzanmışsınız. Doğrulmaya çalışırken eliniz arkanıza gidiyor. Kaburgalarınızın altında kötü kesilmiş bir ameliyat yarasından sarkan bir tüp... Evet, böbreğinizi çalmışlar! Bu hafta Milliyet gazetesi organ nakli sanıkları hakkında verilen hapis cezalarının daha sonra infaz edilmeyerek ertelendiğini haber verdi. Hafızanızı biraz zorlayın, "Arena" televizyon ekibi organ mafyasını ortaya çıkarmıştı ve uluslararası saygın bir araştırmacı gazetecilik yarışmasında o programıyla finalist olmuştu. Parasızlık içinde kıvranan insanlardan sekiz-on bin dolara aldığı böbrekleri İsrailli hastalara 100 bin dolara pazarlayan bir organ mafyası söz konusuydu. Yeni TCK'nın da bu suça seyirci kaldığı iddia ediliyor. Yasanın 91'inci maddesi organ ticaretini yasaklarken bir sonraki maddenin bu kapıyı açık bırakmasının organ mafyasına yaradığı söyleniyor. 92'nci maddede "ihtiyaçtan organını satan yoksullara ceza verilmeyebileceği" hükmü var. Kavramlar karıştırılmıyor mu? Esas olarak organ ticareti yapanlar değil de organını satanlar soruşturulup durmuyor mu? Türkiye'nin organ mafyası için cazip hale geldiği haberi The Independent ve New York Times gibi gazetelerde çıkmıştı. Hatta ülkemizin organ mafyasının üslerinden biri haline geldiği iddia edilmişti. İnternette böbreklerini satışa çıkaranların ilanları... Türk Böbrek Vakfı'na her gün ortalama üç kişinin böbreklerini satmak için başvuruda bulunması... Bütün bunlar ne demek oluyor? Biz bu hale neden geldik? Yalnızca yeraltı değerlerimizi değil, yerüstü değerlerimizi de değil, daha da öte, vücudumuzun içini sömürtür hale neden geldik diye sorup durarak buyur ola böbrek nakliyatı testusuna bu kez de...
1Böbrek ne işe yarar? a. Kandaki zehirli maddeleri temizlemeye yarar
b. Zengin insanların fakirlerden
hayat satın almalarına yarar
c. Biz bu hale neden düştük diye düşündürmeye yarar
d. Hepsi veya hiçbiri
2Böbrek rahatsızlıklarının temel iki nedeni nedir?
a. Nezle ve ishal
b. Şeker hastalığı ve yüksek tansiyon
c. Fakirlik ve zenginlik
d. Eski sömürgecilik ve yeni sömürgecilik
3Organ naklinin babası üç yıl önce 81 yaşında öldü. 1950'lerde yaptığı çalışmalarla organ nakillerine kapıyı açtı. Kimdi?
a. Güney Afrikalı doktor Christian Barnard
b. Vincili Leonardo
c. İngiliz Dr. Rupert Billingham
d. Dr. Siyami Ersek
4Böbrek nakli ilk kez Joseph Murray adında bir ABD'li doktor tarafından gerçekleştirilmiş. Kaç yılında, kestirebilir misiniz?
a. 1900
b. 1954
c. 1963
d. 1990
5Guinness Rekorlar Kitabı'na göre böbrek nakilliler içinde en uzun yaşayabileni 20 yıl yaşamış. Peki bu nakil kiminle kimin arasında yapılmış?
a. Amcadan halaya
b. Komşudan komşuya
c. Eş yumurta ikizleri arasında
d. Öğretmenden öğrenciye
6Nakil için böbreğin temel iki kaynağı nedir?
a. Organ nakli merkezleri ve diyaliz üniteleri
b. Varoşlar ve hapishaneler
c. Trafik kazaları ve cinayet kurbanları
d. İnsan kadavrası ve canlı vericiler
7Yine Guinness'e göre böbrek nakli yapılamayıp da suni böbrekle yaşatılmış olan rekortmen Raymond Jones'un 1963'ten itibaren 40 yıldan fazla süre haftada üçer kez kanı süzülmüş. Bu işlemin adını kestirebilir misiniz?
a. Transandantal meditasyon
b. Transplantasyon
c. Hemodiyaliz
d. Hembudiyaliz
8İnsandan insana organ nakline "homo-transplantasyon", başka türlerden insana yapılan nakle ise "hetero-transplantasyon" deniyor. Peki, "oto-transplantasyon" aşağıdakilerden hangisi?
a. Uyandınız, kapınızda kendi arabanız yerine bir Jaguar duruyor
b. İnsanın kendi dokuları arasındaki nakil, örneğin kalçanızdan kolunuza deri nakli
c. Yine uyandınız, karınızın yerine yanınızda otostopçu Kim Basinger yatıyor
d. Kendi kendinize gelin güvey oluyorsunuz
9Organ ticaretinde doğu ülkelerinin başı çektiği biliniyor. Böbrek ticaretinin deposu hangi ülkeymiş acep?
a. Türkiye
b. Hindistan
c. Bangladeş
d. Tayvan
10Organ nakli mafyasının merkezi hangi şehirmiş?
a. Nevada
b. Nevşehir
c. New York
d. New Orleans
11İnsan Hakları İzleme Komitesi tarafından saptanmış korkunç bir gerçek var. Asya'da Hindistan'ı "taammüden organ" sağlamada sollayan bir ülke varmış ki burada yılda yaklaşık 3 bin organ idam mahkumlarından çıkartılıyormuş. Kimi idamdan sonra, kiminin ölmüş olduğu bile tam saptanamadan... Yüksek nakit ödeyebilen yabancılar ve üst düzey parti yöneticileri tarafından kapışılan bu organların membaı hangi ülkeymiş?
a. Burma
b. Burkina Faso
c. Brunei Sultanlığı
d. Burası Çin
12Organ nakli çok yüklü masraf demek. Peki yükte en hafif parada en ağır iç organın hangisi olduğunu kestirebilecek misiniz?
a. Para cüzdanı
b. Parazit
c. Paratiroid
d. Parankima
Yanıtlar: 1) a, 2) b, 3) c, 4) b, 5) c, 6) d, 7) c, 8) b, 9) b, 10) d, 11) d, 12) c.
|
|
|

|