|
 |
|
|
Canavarı kim yarattı?
Daha birincisinin öldürücü, yıkıcı etkisi silinmeden, bir ikincisi vurmaya başladı... ABD "Katrina"dan sadece 3 hafta sonra, şimdi "Rita" adlı bir "canavar"ın tehdidi altında.
Bu kez TV ekranlarına yansıyan resimler, daha önce New Orleans'ı hazırlıksız yakalayan facianın görüntülerinden farklı: En azından uyarılar zamanında yapıldığı ve gereken önlemler alındığı için, insanlar "Rita"nın başlıca hedefi olan Houston ve çevresinden kaçabilmişler. Teksas'ın bu bölgesi boşaltılarak adeta canavara terk edilmiş... Bir milyondan fazla insanın "büyük kaçış"ının şehirlerarası yollarda oluşturduğu 150 kilometre uzunluğundaki araba kuyrukları, bu dramın değişik bir görüntüsünü yansıtıyor...
* * *
ABD'nin özellikle Louisiana ve Teksas gibi güney eyaletlerini peş peşe vuran iki kasırganın etkileri kuşkusuz öncelikle bu bölge halkını ve Amerikan ulusunu ilgilendirir.
Ne var ki, ABD'de cereyan eden bu çaptaki bir olay, etkisini bütün dünyada hissettirebiliyor. Güneydoğu Asya'daki "tsunami" de, büyük bir felaket idi. Ama "Katrina" ve "Rita"nın özelliği ABD'de vuku bulmasıdır. Öyle bir çağda yaşıyoruz ki, ABD nezle olursa, dünya (veya başka birçok ülke) grip veya zatürree olabilir!
Bu yüzden şimdi bütün dünyanın dikkatleri, ABD'deki bu kasırga serisinin yaratacağı "yan etkiler" üzerinde toplanıyor.
* * *
DÜN IMF çevrelerinden gelen uyarılar, kaygı verici idi: ABD ekonomisi bu felaketlerden büyük zarar görebilir, petrol fiyatları daha da yükselebilir ve sonuçta Avrupa'sı ile, Asya'sı ve Afrika'sı ile, dünyanın çeşitli yerlerinde birçok ülke (özellikle fakir uluslar) çok zor duruma düşebilir...
"Rita"nın Meksika Körfezi'ndeki petrol platformlarını, Teksas'taki rafinerileri, depoları zarara uğratması halinde (ki bu bekleniyor), petrol fiyatlarının yeni artış rekorları kırması kaçınılmaz.
Dünyanın önde gelen ekonomistleri, bu gidişle sadece ABD'nin değil, dünyada birçok ülkenin ciddi ekonomik kriz tehlikesi ile karşılaşacağını belirtiyorlar. Bazısı, ekonomik gelişmeleri petrole bağlı olan ülkelerin mutlaka alternatif enerji kaynaklarına başvurmaları, ayrıca petrol tüketimini kısacak tedbirler almaları gerektiğini belirtiyorlar.
Bizim şu sırada dikkatlerimiz çok başka konulara çevrilmiş durumda. Ama hayati önem taşıyan bu konuya daha geç olmadan eğilsek iyi olacak...
* * *
Kasırgaların ABD'nin iç politikasını etkileyen yönleri belki dünyayı (ve bizi) fazla ilgilendirmiyor olabilir. Ama daha uzun vadede, bu durum Bush yönetimini bazı politikalarını değiştirmeye itebilir ki, işte bu herkes için önem taşır. Örneğin, bu felaketlerle daha da derinleşen bütçe açığı (sadece "Katrina"nın bütçeye 200 milyar dolarlık bir ek yük getirdiği hesaplanıyor), Bush'un askeri harcamaları kısmaya zorlayabilir ve Amerikan kamuoyunun Irak'tan çekilme konusunda yönetim üzerindeki baskılarını artırabilir.
Ama asıl önemli olan, bu kasırgaların oluşmasında ABD'nin sorumluluğunun artık gündeme gelmiş olmasıdır. ABD'de ve Avrupa'da birçok bilim adamı "bu sıklıkta ve şiddette kasırgaların oluşması" ile "küresel ısınma" arasında direkt bir ilinti görüyorlar. Bu çevresel sorunun başlıca nedeni de, karbondioksit gibi gazların emisyonundaki artıştır. Kyoto anlaşmasını imzalamak istemeyen Bush yönetiminin politikası, ABD'yi çevre dengesini en çok bozan ülke durumuna getiriyor.
Amerikalı yazar Jeremy Rifkin'in dün 'Guardian' gazetesinde belirttiği gibi, ABD yönetimi bu politikası ile bir "canavar" yarattı... Şimdi de bu canavar ABD'nin canına okuyor!
skohen@milliyet.com.tr
|
|
|


 | Taha AKYOL | | Ermeni konferansı İKİ açıdan bakıyorum. Biri, bu konferansın en... | |  | Çetin ALTAN | | Turşulu hoşaf lengerine tutsak düşüp, düşmemek... Cumartesi sabahı her zamankinden daha geç, şö... | |  | Melih AŞIK | | Aktif pazarlama Başbakan Tayyip Erdoğan, Galataport ihalesini... | |  | Fikret BİLA | | Çiçek: 'Hapşıramayacak mıyız?' Boğaziçi ve Sabancı üniversitelerinin düzenle... | |  | Hasan CEMAL | | Hey siz, demokrasi korkusu içinde yaşayanlar! 3 Ekim savaşları devam ediyor, devam edecek. ... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Gene "o kafa" Boğaziçi Üniversitesi'nde düzenlenen seminerd... | |  | Can DÜNDAR | | Aynı kafa Erivan'a gittik geçen aralıkta.. | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Sezen, İzmir ve kardelenler Tülay Aktaş, İzmir eski valilerinden Kutlu Ak... | |  | Semih İDİZ | | Ülkemize bir leke daha sürülmüş oldu Türkiye'yi tartışmak üzere Washington Enstitü... | |  | Sami KOHEN | | Canavarı kim yarattı? Daha birincisinin öldürücü, yıkıcı etkisi sil... | |  | Hasan PULUR | | 'Dün, dündür!' lafı ve yasak kararı... Kim ne derse desin, başta biz "Süleyman Bey"i... | |  | Derya SAZAK | | 3 Ekim kavgası Ankara kendi ayağına kurşun sıkıyor! | |  | Meral TAMER | | Tomografi çektiren, reçel pişirirse! Geçen hafta bacağımdaki bir şişlik nedeniyle ... | |  | Tamer HEPER | | Karara ihtiyaç yok Ne ilginç bir şehirde yaşıyoruz, inanın. Okuy... | |  | Güngör URAS | | Ezan vakti Beethoven 1924 Anayasası'nda sosyalizm yoktu. Devletçil... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Yaşasın Türk Adaleti(!) Karşı karşıya geldiğimiz durum gerçekten komi... | |
|
|