|
 |
|
|
On ayda petrol, kömür ve gaz faturası 16.8 milyar dolar
Dünyada petrol fiyatları yükseldiği için yılın ilk on ayında petrol, gaz ve kömüre geçen yılın aynı dönemine göre 5.6 milyar dolar daha fazla ödeme yaptık.
Geçen yılın on ayında petrol, gaz ve kömür faturası 11.3 milyar dolar iken, bu yıl 16.8 milyar dolara yükseldi.
Dış ticaret açığımızın (ithalat ile ihracat arasındaki farkın) büyümesinde ve de cari açığın (ülkenin döviz açığının) büyümesinde tabii ki, bu 5.6 milyar dolarlık fazla ödemenin büyük etkisi var. Ama dış ticaret açığının ve de cari açığın büyümesinin tek nedeni petrol, gaz ve kömür fiyatlarının yükselmesi değil...
Ocak-ekim döneminde (DİE rakamlarına göre) ithalatımız 95.0 milyar dolar. İhracatımız 59.4 milyar dolar. Dış ticaret açığımız (ithalat ile ihracat arasındaki fark) 35.6 milyar dolar.
Ucuz döviz ithalatı coşturuyor
Geçen yılın on ayında 78.4 milyar dolar olan ithalat harcamalarında, bu yılın aynı döneminde 16.6 milyar dolar artış gerçekleşti. Bu artıştan petrol, gaz ve kömür fiyatındaki artışın payı düşüldüğünde, ithalat harcamalarında gene de 11.0 milyar dolar büyüme görülüyor.
İthalat için yaptığımız her 100 lira harcamanın 12 lirasıyla tüketim malı (binek otomobili dahil), 17 lirasıyla yatırım malı (makine ve teçhizat), 71 lirasıyla hammadde ve ara malı (üretim girdileri) getiriyoruz.
2003 yılında ekonomimiz yüzde 5 dolayında büyürken (üretilen mal ve hizmetlerde yüzde 5 oranında artış gerçekleşirken) hammadde ve ara malı ithalatı yüzde 23.9 oranında arttı.
Demek ki, biz üretimde daha fazla hammadde ve ara malı kullanıyoruz. Çünkü ucuz döviz nedeniyle ithal hammadde ve ara malı yerlisini kullanmaktan daha ucuz hale geldi.
Ucuz döviz işsizlik yaratıyor
Bana Kahramanmaraş'ta anlatılan hikâyeyi tekrarlayacağım. Babaları pamuk ekip biçen 4 kardeş babaları ölünce iş bölümü yapmış. Biri pamuk ekiyor, biri iplik fabrikasında kardeşinin pamuğunu işliyor, biri bez fabrikasında kardeşinin ipliğini kullanıyor, biri de kardeşinin bezi ile konfeksiyon yapıp ihraç ediyormuş.
Kardeşinin ürettiği pamuğu iplik fabrikasında kullanan kardeş, "İthal pamuk daha ucuz... Rekabet için ithalat yapmaya mecburum" demiş. Bir süre sonra kardeşinin ipliğini fabrikasında beze dönüştüren kardeş, "Kusura bakma, ithal iplik daha ucuz" diyerek kardeşinin ipliğini kullanmaz olmuş. En son olarak da konfeksiyon tesisini işleten kardeş Çin'den ithal edilen ucuz bezler nedeniyle kardeşinin tesisinde üretilen bezleri kullanmamaya başlamış... Pamuk, iplik, bez üreten kardeşler şimdi güç durumda... Konfeksiyoncunun ne yapacağı ise meçhul...
Ucuz döviz ithalatı imkân veriyor ama, (1) Döviz açığını, dolayısıyla dış borç yükünü büyütüyor. (2) Tarımda da sanayide de üretimin yapısı bozuluyor. Ucuz döviz nedeniyle yaşama imkânı yok olan tesisler üretimi kısıyor veya kapanıyor. Ekonominin hem üretim hem istihdam gücü yok oluyor.
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | TÜSİAD ve hükümet
PAZARTESİ günü... TÜSİAD yöneticileri Ankara'... | |  | Çetin ALTAN | | Milletvekilleriyle bakanların, savcılarla yargıçların maaş durumları...
Politikacılarda ve özellikle Başbakan Tayyip ... | |  | Melih AŞIK | | Yalancı kalkınma
İktisatçı Selim Somçağ ve Prof. Korkut Borata... | |  | Fikret BİLA | | Denktaş'tan TBMM'ye çağrı
TBMM'nin eski Senato, şimdi ise AKP Grup Salo... | |  | Hasan CEMAL | | İstikrarın püf noktası
Yüzde 10 seçim barajı tartışılıyor. Cumhurbaş... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Kubilay onuruna...
Yedek Teğmen Kubilay, 75 yıl önce bugün gözü ... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Malatya, Kemal'ler ve İnönü Üniversitesi
Malatya, Osmanlı döneminde seçkinler kentiymi... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | İşsizliğin azalması için önlem alınmıyor
Ekonomi yönetiminin karşı karşıya olduğu teme... | |  | Sami KOHEN | | Farklı bir Kâbil görüntüsü
GEÇEN pazartesi, Afganistan'ın başkenti Kâbil... | |  | Faik ÖZTRAK | | İstihdamı azaltan büyüme
Türk ekonomisinde son beş yılda yaşanan geliş... | |  | Hasan PULUR | | Abesle iştigal, ya da fuzuli laflar...
GEÇEN pazartesi günkü yazımızda, Dışişleri Ba... | |  | Derya SAZAK | | Baraj korkusu
TÜSİAD'ın Ankara toplantısı, Cumhurbaşkanı Se... | |  | Meral TAMER | | Başbakan da "anayasal suç" işliyor!
Van 100. Yıl Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Y... | |  | Ece TEMELKURAN | | Bu yıl bitsin artık!
Hani ilkokul defterlerinde sol sayfa, yani ar... | |  | Güngör URAS | | On ayda petrol, kömür ve gaz faturası 16.8 milyar dolar
Dünyada petrol fiyatları yükseldiği için yılı... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Başbakan neden sinirleniyor?
Başbakan çabuk sinirlenmeye başladı. Daha önc... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
